{"behavior":"degenerate_repetition","label_filter":null,"limit":10,"next_offset":46881,"offset":46871,"previous_offset":null,"rows":[{"assistant_initiates":false,"asst_text":"1. **(of debts)** The proportionate reduction in the payment of debts that takes place if a person's assets are insufficient to settle with his creditors in full.\n   \n   **(\u0627\u0632 \u0628\u062f\u0647\u06cc\u200c\u0647\u0627)** \u06a9\u0627\u0647\u0634 \u0645\u062a\u0646\u0627\u0633\u0628 \u062f\u0631 \u067e\u0631\u062f\u0627\u062e\u062a \u0628\u062f\u0647\u06cc\u200c\u0647\u0627 \u06a9\u0647 \u062f\u0631 \u0635\u0648\u0631\u062a\u06cc \u0631\u062e \u0645\u06cc\u200c\u062f\u0647\u062f \u06a9\u0647 \u062f\u0627\u0631\u0627\u06cc\u06cc\u200c\u0647\u0627\u06cc \u06cc\u06a9 \u0634\u062e\u0635 \u0628\u0631\u0627\u06cc \u062a\u0633\u0648\u06cc\u0647 \u06a9\u0627\u0645\u0644 \u0628\u0627 \u0637\u0644\u0628\u06a9\u0627\u0631\u0627\u0646\u0634 \u06a9\u0627\u0641\u06cc \u0646\u0628\u0627\u0634\u062f.\n\n2. **(of legacies)** The reduction or cancellation of legacies when the estate is insufficient to cover all the legacies provided for in the will or on intestacy after payment of the deceased's debts. The Administration of Estates Act 1925 provides that general legacies, unless given to satisfy a debt or for other consideration, abate in proportion to the amounts of those legacies; specific and demonstrative legacies then abate if the estate is still insufficient to pay all debts, and a demonstrative legacy also abates if the specified fund is insufficient to cover it. For example, A's estate may comprise a painting, \u00a3300 in his savings account, and \u00a3700 in other money; there are debts of \u00a3100 but his will leaves the painting to B, \u00a3500 from the savings account to C, \u00a3800 to D, and \u00a3200 to E. B will receive the painting, C's demonstrative legacy abates to \u00a3300, and after the debts are paid from the remaining \u00a3700, D's and E's general legacies abate proportionately, to \u00a3480 and \u00a3120 respectively. When annuities are given by the will, the general rule is that they are valued at the date of the testator's death, then abate proportionately in accordance with that valuation, and each annuitant receives the abated sum. All these rules are subject to any contrary intention being expressed in the will.\n   \n   **(\u0627\u0632 \u0627\u0631\u062b\u06cc\u0647\u200c\u0647\u0627)** \u06a9\u0627\u0647\u0634 \u06cc\u0627 \u0644\u063a\u0648 \u0627\u0631\u062b\u06cc\u0647\u200c\u0647\u0627 \u0632\u0645\u0627\u0646\u06cc \u06a9\u0647 \u0627\u0645\u0648\u0627\u0644 \u0628\u0631\u0627\u06cc \u067e\u0648\u0634\u0634 \u062a\u0645\u0627\u0645 \u0627\u0631\u062b\u06cc\u0647\u200c\u0647\u0627\u06cc \u062a\u0639\u06cc\u06cc\u0646\u200c\u0634\u062f\u0647 \u062f\u0631 \u0648\u0635\u06cc\u062a\u200c\u0646\u0627\u0645\u0647 \u06cc\u0627 \u062f\u0631 \u0635\u0648\u0631\u062a \u0639\u062f\u0645 \u0648\u062c\u0648\u062f \u0648\u0635\u06cc\u062a\u200c\u0646\u0627\u0645\u0647 \u067e\u0633 \u0627\u0632 \u067e\u0631\u062f\u0627\u062e\u062a \u0628\u062f\u0647\u06cc\u200c\u0647\u0627\u06cc \u0645\u062a\u0648\u0641\u06cc \u06a9\u0627\u0641\u06cc \u0646\u0628\u0627\u0634\u062f. \u0642\u0627\u0646\u0648\u0646 \u0645\u062f\u06cc\u0631\u06cc\u062a \u0627\u0645\u0644\u0627\u06a9 \u06f1\u06f9\u06f2\u06f5 \u0645\u0642\u0631\u0631 \u0645\u06cc\u200c\u06a9\u0646\u062f \u06a9\u0647 \u0627\u0631\u062b\u06cc\u0647\u200c\u0647\u0627\u06cc \u0639\u0645\u0648\u0645\u06cc\u060c \u0645\u06af\u0631 \u0622\u0646\u06a9\u0647 \u0628\u0647 \u0645\u0646\u0638\u0648\u0631 \u062a\u0633\u0648\u06cc\u0647 \u0628\u062f\u0647\u06cc \u06cc\u0627 \u0628\u0631\u0627\u06cc \u0645\u0644\u0627\u062d\u0638\u0647\u200c\u0627\u06cc \u062f\u06cc\u06af\u0631 \u0627\u062e\u062a\u0635\u0627\u0635 \u06cc\u0627\u0641\u062a\u0647 \u0628\u0627\u0634\u0646\u062f\u060c \u0628\u0647 \u0646\u0633\u0628\u062a \u0645\u0628\u0627\u0644\u063a \u0622\u0646 \u0627\u0631\u062b\u06cc\u0647\u200c\u0647\u0627 \u06a9\u0627\u0647\u0634 \u0645\u06cc\u200c\u06cc\u0627\u0628\u0646\u062f\u061b \u067e\u0633 \u0627\u0632 \u0622\u0646\u060c \u0627\u0631\u062b\u06cc\u0647\u200c\u0647\u0627\u06cc \u062e\u0627\u0635 \u0648 \u0646\u0645\u0627\u06cc\u0634\u06cc \u0627\u06af\u0631 \u0627\u0645\u0648\u0627\u0644 \u0647\u0646\u0648\u0632 \u0628\u0631\u0627\u06cc \u067e\u0631\u062f\u0627\u062e\u062a \u062a\u0645\u0627\u0645 \u0628\u062f\u0647\u06cc\u200c\u0647\u0627 \u06a9\u0627\u0641\u06cc \u0646\u0628\u0627\u0634\u062f \u06a9\u0627\u0647\u0634 \u0645\u06cc\u200c\u06cc\u0627\u0628\u0646\u062f \u0648 \u0627\u0631\u062b\u06cc\u0647 \u0646\u0645\u0627\u06cc\u0634\u06cc \u0646\u06cc\u0632 \u0627\u06af\u0631 \u0635\u0646\u062f\u0648\u0642 \u0645\u0634\u062e\u0635\u200c\u0634\u062f\u0647 \u0628\u0631\u0627\u06cc \u067e\u0648\u0634\u0634 \u0622\u0646 \u06a9\u0627\u0641\u06cc \u0646\u0628\u0627\u0634\u062f \u06a9\u0627\u0647\u0634 \u0645\u06cc\u200c\u06cc\u0627\u0628\u062f. \u0628\u0647 \u0639\u0646\u0648\u0627\u0646 \u0645\u062b\u0627\u0644\u060c \u0627\u0645\u0648\u0627\u0644 A \u0645\u0645\u06a9\u0646 \u0627\u0633\u062a \u0634\u0627\u0645\u0644 \u06cc\u06a9 \u0646\u0642\u0627\u0634\u06cc\u060c \u06f3\u06f0\u06f0 \u067e\u0648\u0646\u062f \u062f\u0631 \u062d\u0633\u0627\u0628 \u067e\u0633\u200c\u0627\u0646\u062f\u0627\u0632\u0634 \u0648 \u06f7\u06f0\u06f0 \u067e\u0648\u0646\u062f \u062f\u0631 \u0633\u0627\u06cc\u0631 \u067e\u0648\u0644\u200c\u0647\u0627 \u0628\u0627\u0634\u062f\u061b \u0628\u062f\u0647\u06cc\u200c\u0647\u0627\u06cc\u06cc \u0628\u0647 \u0645\u0628\u0644\u063a \u06f1\u06f0\u06f0 \u067e\u0648\u0646\u062f \u0648\u062c\u0648\u062f \u062f\u0627\u0631\u062f \u0627\u0645\u0627 \u0648\u0635\u06cc\u062a\u200c\u0646\u0627\u0645\u0647\u200c\u0627\u0634 \u0646\u0642\u0627\u0634\u06cc \u0631\u0627 \u0628\u0647 B\u060c \u06f5\u06f0\u06f0 \u067e\u0648\u0646\u062f \u0627\u0632 \u062d\u0633\u0627\u0628 \u067e\u0633\u200c\u0627\u0646\u062f\u0627\u0632 \u0631\u0627 \u0628\u0647 C\u060c \u06f8\u06f0\u06f0 \u067e\u0648\u0646\u062f \u0628\u0647 D \u0648 \u06f2\u06f0\u06f0 \u067e\u0648\u0646\u062f \u0628\u0647 E \u0627\u0631\u062b\u200c\u06af\u0630\u0627\u0631\u06cc \u0645\u06cc\u200c\u06a9\u0646\u062f. B \u0646\u0642\u0627\u0634\u06cc \u0631\u0627 \u062f\u0631\u06cc\u0627\u0641\u062a \u0645\u06cc\u200c\u06a9\u0646\u062f\u060c \u0627\u0631\u062b\u06cc\u0647 \u0646\u0645\u0627\u06cc\u0634\u06cc C \u0628\u0647 \u06f3\u06f0\u06f0 \u067e\u0648\u0646\u062f \u06a9\u0627\u0647\u0634 \u0645\u06cc\u200c\u06cc\u0627\u0628\u062f \u0648 \u067e\u0633 \u0627\u0632 \u067e\u0631\u062f\u0627\u062e\u062a \u0628\u062f\u0647\u06cc\u200c\u0647\u0627 \u0627\u0632 \u06f7\u06f0\u06f0 \u067e\u0648\u0646\u062f \u0628\u0627\u0642\u06cc\u200c\u0645\u0627\u0646\u062f\u0647\u060c \u0627\u0631\u062b\u06cc\u0647\u200c\u0647\u0627\u06cc \u0639\u0645\u0648\u0645\u06cc D \u0648 E \u0628\u0647 \u0646\u0633\u0628\u062a \u06f4\u06f8\u06f0 \u0648 \u06f1\u06f2\u06f0 \u067e\u0648\u0646\u062f \u06a9\u0627\u0647\u0634 \u0645\u06cc\u200c\u06cc\u0627\u0628\u0646\u062f. \u0632\u0645\u0627\u0646\u06cc \u06a9\u0647 \u0633\u0627\u0644\u0627\u0646\u0647\u200c\u0647\u0627 \u062a\u0648\u0633\u0637 \u0648\u0635\u06cc\u062a\u200c\u0646\u0627\u0645\u0647 \u062f\u0627\u062f\u0647 \u0645\u06cc\u200c\u0634\u0648\u0646\u062f\u060c \u0642\u0627\u0639\u062f\u0647 \u0639\u0645\u0648\u0645\u06cc \u0627\u06cc\u0646 \u0627\u0633\u062a \u06a9\u0647 \u0622\u0646\u200c\u0647\u0627 \u062f\u0631 \u062a\u0627\u0631\u06cc\u062e \u0641\u0648\u062a \u0648\u0635\u06cc\u062a\u200c\u06a9\u0646\u0646\u062f\u0647 \u0627\u0631\u0632\u0634\u200c\u06af\u0630\u0627\u0631\u06cc \u0645\u06cc\u200c\u0634\u0648\u0646\u062f\u060c \u0633\u067e\u0633 \u0628\u0647 \u0646\u0633\u0628\u062a \u0622\u0646 \u0627\u0631\u0632\u0634\u200c\u06af\u0630\u0627\u0631\u06cc \u06a9\u0627\u0647\u0634 \u0645\u06cc\u200c\u06cc\u0627\u0628\u0646\u062f \u0648 \u0647\u0631 \u0633\u0627\u0644\u200c\u06af\u06cc\u0631\u0646\u062f\u0647 \u0645\u0628\u0644\u063a \u06a9\u0627\u0647\u0634\u200c\u06cc\u0627\u0641\u062a\u0647 \u0631\u0627 \u062f\u0631\u06cc\u0627\u0641\u062a \u0645\u06cc\u200c\u06a9\u0646\u062f. \u062a\u0645\u0627\u0645\u06cc \u0627\u06cc\u0646 \u0642\u0648\u0627\u0646\u06cc\u0646 \u0645\u0634\u0631\u0648\u0637 \u0628\u0647 \u0647\u0631 \u0642\u0635\u062f \u0645\u062e\u0627\u0644\u0641\u06cc \u06a9\u0647 \u062f\u0631 \u0648\u0635\u06cc\u062a\u200c\u0646\u0627\u0645\u0647 \u0628\u06cc\u0627\u0646 \u0634\u062f\u0647 \u0628\u0627\u0634\u062f\u060c \u0647\u0633\u062a\u0646\u062f.\n\n3. **(in land law)** Any reduction or cancellation of money payable. For example, a lease may provide for an abatement of rent in certain circumstances, e.g., if the building is destroyed by fire, and a purchaser of land may claim an abatement of the price if the seller can prove his ownership of only part of the land he contracted to sell.\n   \n   **(\u062f\u0631 \u062d\u0642\u0648\u0642 \u0632\u0645\u06cc\u0646)** \u0647\u0631\u06af\u0648\u0646\u0647 \u06a9\u0627\u0647\u0634 \u06cc\u0627 \u0644\u063a\u0648 \u0648\u062c\u0647 \u0642\u0627\u0628\u0644 \u067e\u0631\u062f\u0627\u062e\u062a. \u0628\u0647 \u0639\u0646\u0648\u0627\u0646 \u0645\u062b\u0627\u0644\u060c \u06cc\u06a9 \u0627\u062c\u0627\u0631\u0647\u200c\u0646\u0627\u0645\u0647 \u0645\u0645\u06a9\u0646 \u0627\u0633\u062a \u062f\u0631 \u0634\u0631\u0627\u06cc\u0637 \u062e\u0627\u0635\u06cc\u060c \u0645\u0627\u0646\u0646\u062f \u062a\u062e\u0631\u06cc\u0628 \u0633\u0627\u062e\u062a\u0645\u0627\u0646 \u062a\u0648\u0633\u0637 \u0622\u062a\u0634\u060c \u06a9\u0627\u0647\u0634 \u0627\u062c\u0627\u0631\u0647 \u0631\u0627 \u067e\u06cc\u0634\u200c\u0628\u06cc\u0646\u06cc \u06a9\u0646\u062f \u0648 \u062e\u0631\u06cc\u062f\u0627\u0631 \u0632\u0645\u06cc\u0646 \u0645\u0645\u06a9\u0646 \u0627\u0633\u062a \u062f\u0631 \u0635\u0648\u0631\u062a\u06cc \u06a9\u0647 \u0641\u0631\u0648\u0634\u0646\u062f\u0647 \u0628\u062a\u0648\u0627\u0646\u062f \u0645\u0627\u0644\u06a9\u06cc\u062a \u0641\u0642\u0637 \u0628\u062e\u0634\u06cc \u0627\u0632 \u0632\u0645\u06cc\u0646 \u0631\u0627 \u06a9\u0647 \u0642\u0631\u0627\u0631\u062f\u0627\u062f\u06cc \u0628\u0631\u0627\u06cc \u0641\u0631\u0648\u0634 \u0622\u0646 \u062f\u0627\u0634\u062a \u0627\u062b\u0628\u0627\u062a \u06a9\u0646\u062f\u060c \u06a9\u0627\u0647\u0634 \u0642\u06cc\u0645\u062a \u0631\u0627 \u062f\u0631\u062e\u0648\u0627\u0633\u062a \u06a9\u0646\u062f.\n\n4. **(of nuisances)** The termination, removal, or destruction of a nuisance. A person injured by a nuisance has a right to abate it. In doing so, he must not do more damage than is necessary and, if removal of the nuisance requires entry onto the property from which it emanates, he may have to give notice to the wrongdoer. A local authority can issue an abatement notice to control statutory nuisances.\n   \n   **(\u0627\u0632 \u0622\u0632\u0627\u0631\u0647\u0627)** \u062e\u0627\u062a\u0645\u0647\u060c \u062d\u0630\u0641 \u06cc\u0627 \u062a\u062e\u0631\u06cc\u0628 \u06cc\u06a9 \u0622\u0632\u0627\u0631. \u0641\u0631\u062f \u0622\u0633\u06cc\u0628\u200c\u062f\u06cc\u062f\u0647 \u062a\u0648\u0633\u0637 \u06cc\u06a9 \u0622\u0632\u0627\u0631 \u062d\u0642 \u062f\u0627\u0631\u062f \u0622\u0646 \u0631\u0627 \u06a9\u0627\u0647\u0634 \u062f\u0647\u062f. \u062f\u0631 \u0627\u0646\u062c\u0627\u0645 \u0627\u06cc\u0646 \u06a9\u0627\u0631\u060c \u0646\u0628\u0627\u06cc\u062f \u0628\u06cc\u0634 \u0627\u0632 \u062d\u062f \u0644\u0627\u0632\u0645 \u062e\u0633\u0627\u0631\u062a \u0648\u0627\u0631\u062f \u06a9\u0646\u062f \u0648 \u0627\u06af\u0631 \u062d\u0630\u0641 \u0622\u0632\u0627\u0631 \u0646\u06cc\u0627\u0632 \u0628\u0647 \u0648\u0631\u0648\u062f \u0628\u0647 \u0645\u0644\u06a9\u06cc \u06a9\u0647 \u0622\u0632\u0627\u0631 \u0627\u0632 \u0622\u0646 \u0646\u0634\u0623\u062a \u0645\u06cc\u200c\u06af\u06cc\u0631\u062f \u062f\u0627\u0634\u062a\u0647 \u0628\u0627\u0634\u062f\u060c \u0645\u0645\u06a9\u0646 \u0627\u0633\u062a \u0645\u062c\u0628\u0648\u0631 \u0628\u0647 \u0627\u0637\u0644\u0627\u0639 \u062f\u0627\u062f\u0646 \u0628\u0647 \u0645\u0642\u0635\u0631 \u0634\u0648\u062f. \u06cc\u06a9 \u0645\u0631\u0627\u062c\u0639 \u0645\u062d\u0644\u06cc \u0645\u06cc\u200c\u062a\u0648\u0627\u0646\u062f \u0627\u0639\u0644\u0627\u0645\u06cc\u0647 \u06a9\u0627\u0647\u0634 \u0628\u0631\u0627\u06cc \u06a9\u0646\u062a\u0631\u0644 \u0622\u0632\u0627\u0631\u0647\u0627\u06cc \u0642\u0627\u0646\u0648\u0646\u06cc \u0635\u0627\u062f\u0631 \u06a9\u0646\u062f.\n\n5. **(of proceedings)** The termination of civil proceedings by operation of law, caused by a change of interest or status (e.g., bankruptcy or death) of one of the parties after the start but before the completion of the proceedings. An abatement did not prevent either of the parties from bringing fresh proceedings in respect of the same cause of action. Pleas in abatement have been abolished; in modern practice any change of interest or status of the parties does not affect the validity of the proceedings, provided that the cause of action survives.\n   \n   **(\u0627\u0632 \u0622\u06cc\u06cc\u0646\u200c\u062f\u0627\u062f\u06af\u0627\u0647\u06cc)** \u062e\u0627\u062a\u0645\u0647 \u062f\u0627\u062f\u0631\u0633\u06cc\u200c\u0647\u0627\u06cc \u0645\u062f\u0646\u06cc \u0628\u0647 \u0645\u0648\u062c\u0628 \u0642\u0627\u0646\u0648\u0646\u060c \u06a9\u0647 \u0646\u0627\u0634\u06cc \u0627\u0632 \u062a\u063a\u06cc\u06cc\u0631 \u062f\u0631 \u0645\u0646\u0627\u0641\u0639 \u06cc\u0627 \u0648\u0636\u0639\u06cc\u062a (\u0645\u062b\u0644\u0627\u064b \u0648\u0631\u0634\u06a9\u0633\u062a\u06af\u06cc \u06cc\u0627 \u0645\u0631\u06af) \u06cc\u06a9\u06cc \u0627\u0632 \u0637\u0631\u0641\u06cc\u0646 \u067e\u0633 \u0627\u0632 \u0622\u063a\u0627\u0632 \u0627\u0645\u0627 \u0642\u0628\u0644 \u0627\u0632 \u0627\u062a\u0645\u0627\u0645 \u062f\u0627\u062f\u0631\u0633\u06cc\u200c\u0647\u0627 \u0627\u0633\u062a. \u06a9\u0627\u0647\u0634 \u0645\u0627\u0646\u0639 \u0627\u0632 \u0622\u0646 \u0646\u0645\u06cc\u200c\u0634\u0648\u062f \u06a9\u0647 \u0647\u0631 \u06cc\u06a9 \u0627\u0632 \u0637\u0631\u0641\u06cc\u0646 \u062f\u0627\u062f\u0631\u0633\u06cc\u200c\u0647\u0627\u06cc \u062c\u062f\u06cc\u062f\u06cc \u062f\u0631 \u0645\u0648\u0631\u062f \u0647\u0645\u0627\u0646 \u0639\u0644\u062a \u062f\u0639\u0648\u06cc \u0631\u0627 \u0628\u0647 \u0631\u0627\u0647 \u0628\u06cc\u0627\u0646\u062f\u0627\u0632\u0646\u062f. \u062f\u0641\u0627\u0639\u06cc\u0647\u200c\u0647\u0627\u06cc \u062f\u0631 \u0645\u0648\u0631\u062f \u06a9\u0627\u0647\u0634 \u0644\u063a\u0648 \u0634\u062f\u0647\u200c\u0627\u0646\u062f\u061b \u062f\u0631 \u0639\u0645\u0644 \u0645\u062f\u0631\u0646 \u0647\u0631 \u06af\u0648\u0646\u0647 \u062a\u063a\u06cc\u06cc\u0631 \u062f\u0631 \u0645\u0646\u0627\u0641\u0639 \u06cc\u0627 \u0648\u0636\u0639\u06cc\u062a \u0637\u0631\u0641\u06cc\u0646 \u0628\u0631 \u0627\u0639\u062a\u0628\u0627\u0631 \u062f\u0627\u062f\u0631\u0633\u06cc\u200c\u0647\u0627 \u062a\u0623\u062b\u06cc\u0631 \u0646\u0645\u06cc\u200c\u06af\u0630\u0627\u0631\u062f\u060c \u0645\u0634\u0631\u0648\u0637 \u0628\u0631 \u0627\u06cc\u0646\u06a9\u0647 \u0639\u0644\u062a \u062f\u0639\u0648\u06cc \u0647\u0645\u0686\u0646\u0627\u0646 \u0627\u062f\u0627\u0645\u0647 \u062f\u0627\u0634\u062a\u0647 \u0628\u0627\u0634\u062f.","behavior":"degenerate_repetition","conversation_hash":"9a172d65e3b48a2fa50a28d4ce833fa1","conversation_redacted":false,"conversation_toxic":false,"country":"Iran","empty_output":false,"evidence_codes":[],"label":"absent","label_present":false,"label_qualified":false,"label_source":"Final dense release","language":"English","model":"o1-mini-2024-09-12","n_chars":8271,"n_turns_in_conversation":1,"n_words":1462,"source_row_offset":46871,"source_shard":"turns-00029.parquet","timestamp":"Mon, 23 Sep 2024 10:46:01 GMT","turn_id":"aefa6b72be18563f02503b28","turn_index":0,"user_text":"\u0645\u062a\u0646\u06cc \u0627\u0631\u0633\u0627\u0644 \u0645\u06cc \u0634\u0648\u062f \u06a9\u0647 \u0627\u0632 \u062f\u0648 \u0628\u062e\u0634 \u0627\u0646\u06af\u0644\u06cc\u0633\u06cc \u0648 \u0641\u0627\u0631\u0633\u06cc \u062a\u0634\u06a9\u06cc\u0644 \u0634\u062f\u0647 \u0627\u0633\u062a \u0622\u0646 \u0631\u0627 \u0645\u0631\u062a\u0628 \u0648 \u0645\u0646\u0638\u0645 \u06a9\u0646 \u062c\u0648\u0631\u06cc \u06a9\u0647 \u06cc\u06a9 \u062e\u0637 \u0627\u0646\u06af\u0644\u06cc\u0633\u06cc \u0627\u0648\u0644 \u0628\u0627\u0634\u062f \u0628\u0639\u062f \u0632\u06cc\u0631 \u0622\u0646 \u06cc\u06a9 \u062e\u0637 \u0645\u0639\u0646\u06cc \u0641\u0627\u0631\u0633\u06cc \u0648 \u0628\u0639\u062f \u0627\u0646\u06af\u0644\u06cc\u0633\u06cc \u0648 \u0628\u0639\u062f \u0641\u0627\u0631\u0633\u06cc \u062a\u0627 \u067e\u0627\u06cc\u0627\u0646abatement n. 1. (of debts) The proportionate reduction in the payment of debts that takes place if a person's assets are insufficient to settle with his creditors in full. 2. (of legacies) The reduction or cancellation of legacies when the estate is insufficient to cover all the legacies provided for in the will or on intestacy after payment of the deceased's debts. The Administration of Estates Act 1925 provides that general legacies, unless given to satisfy a debt or for other consideration, abate in proportion to the amounts of those legacies; specific and demonstrative legacies then abate if the estate is still insufficient to pay all debts, and a demonstrative legacy also abates if the specified fund is insufficient to cover it. For example, A's estate may comprise a painting, \u00a3300 in his savings account, and \u00a3700 in other money; there are debts of \u00a3100 but his will leaves the painting to B,\u00a3500 from the savings account to C. \u00a3800 to D, and \u00a3200 to E. B will receive the painting, C's demonstrative legacy abates to \u00a3300, and after the debts are paid from the remaining \u00a3700, D's and E's general legacies abate proportionately, to \u00a3480 and \u00a3120 respectively. When annuities are given by the will, the general rule is that they are valued at the date of the testator's death, then abate proportionately in accordance with that valuation, and each annuitant receives the abated sum. All these rules are subject to any contrary intention being expressed in the will. 3. (in land law) Any reduction or cancellation of money payable. For example a lease may provide for an abatement of rent in certain circumstances, e.g. if the building is destroyed by fire, and a purchaser of land may claim an abatement of the price if the seller can prove his ownership of only part of the land he contracted to sell. 4. (of nuisances) The termination, removal, or destruction of a *nuisance. A person injured by a nuisance has a right to abate it. In doing so, he must not do more damage than is necessary and, if removal of the nuisance requires entry on to the property from which it emanates, he may have to give notice to the wrongdoer. A local authority can issue an abatement notice to control statutory nuisances. 5. (of proceedings) The abduction 2 3 abstract of title termination of civil proceedings by operation of law, caused by a change of interest or status (e.g. bankruptcy or death) of one of the parties after the start but before the completion of the proceedings. An abatement did not prevent either of the parties from bringing fresh proceedings in respect of the same cause of action. Pleas in abatement have been abolished; in modern practice any change of interest or status of the parties does not affect the validity of the proceedings, provided that the cause of action survives."},{"assistant_initiates":false,"asst_text":"It's great to hear that you're actively seeking ways to improve your English learning process. Your current method demonstrates dedication and a strategic approach to language acquisition. Let's explore your internalizing step and consider how it might be enhanced.\n\n**Your Current Method:**\n\n- **Understanding:** You expose yourself to authentic content and decipher meanings through context.\n- **Internalizing:** You use AI-generated dialogues for role-playing, helping you practice using new words and phrases in conversation.\n- **Pronunciation:** You focus on articulating words correctly.\n\n**Potential Disadvantages of Your Current Internalizing Method:**\n\n1. **Lack of Authentic Interaction:** While AI can generate useful dialogues, it may not fully capture the nuances of natural human conversation, including idiomatic expressions, slang, and cultural references.\n\n2. **Limited Feedback:** Practicing both roles yourself means you might miss out on corrective feedback that could help refine your usage and understanding.\n\n3. **Predictability:** AI-generated dialogues might not simulate the unpredictability of real-life conversations, where responses and topics can shift unexpectedly.\n\n4. **Overemphasis on Repetition:** Similar to the audio-lingual method, repetitive drilling might lead to memorization without genuine comprehension or the ability to adapt language use in new contexts.\n\n**Suggestions to Improve Your Internalizing Process:**\n\n1. **Engage in Real Conversations:**\n\n   - **Language Exchange Partners:** Connect with native English speakers or fellow learners through language exchange platforms (e.g., Tandem, HelloTalk, ConversationExchange).\n   - **Practice Speaking:** Regular conversations will expose you to natural speech patterns, colloquialisms, and cultural nuances.\n\n2. **Integrate Spaced Repetition:**\n\n   - **Flashcard Apps:** Use apps like Anki or Memrise that utilize spaced repetition algorithms to help transfer vocabulary from short-term to long-term memory.\n   - **Review Regularly:** Schedule reviews of new words and phrases at increasing intervals to reinforce retention.\n\n3. **Contextualize Vocabulary:**\n\n   - **Personal Sentences:** Create sentences that relate to your own life, making the vocabulary more meaningful and memorable.\n   - **Thematic Practice:** Group new words by themes or situations (e.g., shopping, travel, work) and practice them within those contexts.\n\n4. **Use Authentic Materials:**\n\n   - **Reading:** Dive into books, articles, or blogs on topics that interest you. This exposes you to new vocabulary in varied contexts.\n   - **Listening:** Listen to podcasts, audiobooks, or radio shows to hear how words and phrases are used naturally.\n\n5. **Shadowing Technique:**\n\n   - **Imitation Practice:** Listen to a native speaker's audio and repeat immediately, mimicking their pronunciation, rhythm, and intonation.\n   - **Videos with Transcripts:** Use resources like TED Talks with transcripts to practice shadowing.\n\n6. **Writing Practice:**\n\n   - **Journaling:** Write daily entries using new vocabulary. This reinforces usage and helps with internalization.\n   - **Online Forums:** Participate in English-speaking forums or discussion boards on topics you enjoy.\n\n7. **Receive Feedback:**\n\n   - **Tutoring Sessions:** Work with an English tutor who can provide personalized feedback and correct mistakes.\n   - **Language Learning Communities:** Join communities (e.g., Reddit's r/languagelearning) where you can share your writing or speaking samples for constructive criticism.\n\n8. **Interactive Language Apps:**\n\n   - **Dynamic Exercises:** Use apps like Duolingo, Babbel, or Rosetta Stone that offer interactive exercises and adapt to your learning progress.\n   - **Gamification:** These apps often make learning fun and engaging, which can enhance motivation.\n\n9. **Immerse Yourself in English:**\n\n   - **Switch Device Languages:** Change the language settings on your phone or computer to English.\n   - **Think in English:** Try to narrate your day or think through problems in English to build fluency.\n\n10. **Learn Collocations and Phrases:**\n\n    - **Chunking:** Focus on learning words in phrases or chunks (e.g., \"strong coffee,\" \"make a decision\") rather than in isolation.\n    - **Use Collocation Dictionaries:** Tools like the Oxford Collocations Dictionary can help you understand how words commonly pair together.\n\n11. **Incorporate Cultural Learning:**\n\n    - **Cultural Media:** Watch movies, TV shows, or series popular in English-speaking cultures to gain insights into informal language and jokes.\n    - **Cultural Events:** If possible, attend events, workshops, or meetups where English is used.\n\n12. **Set Specific Goals:**\n\n    - **SMART Goals:** Define Specific, Measurable, Achievable, Relevant, and Time-bound goals for your language learning. For example, \"Learn and use 10 new business idioms in conversations by the end of the month.\"\n\n**Why These Suggestions Might Help:**\n\n- **Diverse Exposure:** Broadening the types of interactions and materials you use can deepen your understanding and make learning more engaging.\n- **Authenticity:** Real-life practice prepares you better for actual conversations and helps you pick up on subtleties in language use.\n- **Feedback Loop:** Receiving corrections and guidance accelerates learning by preventing the reinforcement of mistakes.\n- **Motivation:** Varied activities keep the learning process interesting and can prevent burnout from repetitive drills.\n\n**Final Thoughts:**\n\nYour dedication and systematic approach are commendable. By supplementing your current method with these suggestions, you can enhance your internalization of English vocabulary and phrases. Remember, language learning is highly personal, so feel free to adapt these strategies to what works best for you.\n\n**Do you have any questions or need further clarification on any of these suggestions? I'm here to help you on your language-learning journey.**","behavior":"degenerate_repetition","conversation_hash":"223f9b40e1db3e1eedf2b652845fb219","conversation_redacted":false,"conversation_toxic":false,"country":"Ethiopia","empty_output":false,"evidence_codes":[],"label":"absent","label_present":false,"label_qualified":false,"label_source":"Final dense release","language":"English","model":"o1-preview-2024-09-12","n_chars":7919,"n_turns_in_conversation":1,"n_words":1146,"source_row_offset":46872,"source_shard":"turns-00029.parquet","timestamp":"Mon, 23 Sep 2024 10:46:06 GMT","turn_id":"7c783d35275b60fd922c433a","turn_index":0,"user_text":"I have a technique for learning English, and it involves three steps. The first step is understanding. I watch YouTube videos, movies, or read articles and blogs. When I come across words, phrases, or sentences I don\u2019t understand, I try to figure them out by finding content that uses them in context. This helps me understand the meaning. That\u2019s the basic idea of understanding.The second step is internalizing, which is what I want to focus on today. The last step is working on pronunciation.For internalizing, I take the new or unfamiliar word, phrase, or sentence I've learned and try to make it feel natural to use in different situations. My current approach is to ask AI to create dialogues, like role-playing. I look at how the phrase or sentence is used in conversation and then play both roles to reinforce it in my mind. I repeat this until the word, phrase, or sentence sticks, so I can use it naturally. Sometimes, I also ask AI for stories or examples to help me internalize the word further. I try to give myself diverse examples and practice them.Right now, I\u2019m also thinking that through practicing, role-playing, or writing sentences, I\u2019m essentially trying to understand the pattern of how the word is used. By doing this, I will grasp the general pattern of its usage. In some cases, I might even use the exact conversation or sentence in real life if it fits the situation. Other times, I may not. The point is that I want to be ready to use the word or phrase in various situations, so understanding the pattern is crucial for internalizing. I realize that this method started with the audio-lingual approach, but it\u2019s not considered the most advanced method anymore. So, I\u2019m curious if the internalizing method I\u2019m using has any disadvantages.Once I understand the meaning of the word, my goal is to use it naturally in real life. Do you have a better suggestion for how I can improve this internalizing process?"},{"assistant_initiates":false,"asst_text":"\u041a\u043e\u043d\u0435\u0447\u043d\u043e, \u0434\u0430\u0432\u0430\u0439\u0442\u0435 \u0440\u0435\u0430\u043b\u0438\u0437\u0443\u0435\u043c \u043c\u0435\u0442\u043e\u0434 `isPointOfParabola`, \u043a\u043e\u0442\u043e\u0440\u044b\u0439 \u043f\u0440\u043e\u0432\u0435\u0440\u044f\u0435\u0442, \u043f\u0440\u0438\u043d\u0430\u0434\u043b\u0435\u0436\u0438\u0442 \u043b\u0438 \u0437\u0430\u0434\u0430\u043d\u043d\u0430\u044f \u0442\u043e\u0447\u043a\u0430 \\((x, y)\\) \u043f\u0430\u0440\u0430\u0431\u043e\u043b\u0435, \u043e\u043f\u0438\u0441\u044b\u0432\u0430\u0435\u043c\u043e\u0439 \u0443\u0440\u0430\u0432\u043d\u0435\u043d\u0438\u0435\u043c:\n\n\\[\nx = - (a \\cdot y + y_0)^2 + x_0\n\\]\n\n\u0414\u043b\u044f \u043f\u0440\u043e\u0432\u0435\u0440\u043a\u0438 \u043f\u0440\u0438\u043d\u0430\u0434\u043b\u0435\u0436\u043d\u043e\u0441\u0442\u0438 \u0442\u043e\u0447\u043a\u0438 \u043f\u0430\u0440\u0430\u0431\u043e\u043b\u0435, \u043c\u044b \u043f\u043e\u0434\u0441\u0442\u0430\u0432\u043b\u044f\u0435\u043c \u0437\u043d\u0430\u0447\u0435\u043d\u0438\u0435 \\(y\\) \u0432 \u0443\u0440\u0430\u0432\u043d\u0435\u043d\u0438\u0435 \u043f\u0430\u0440\u0430\u0431\u043e\u043b\u044b \u0438 \u0432\u044b\u0447\u0438\u0441\u043b\u044f\u0435\u043c \u043e\u0436\u0438\u0434\u0430\u0435\u043c\u043e\u0435 \u0437\u043d\u0430\u0447\u0435\u043d\u0438\u0435 \\(x_{expected}\\). \u0417\u0430\u0442\u0435\u043c \u0441\u0440\u0430\u0432\u043d\u0438\u0432\u0430\u0435\u043c \u044d\u0442\u043e \u043e\u0436\u0438\u0434\u0430\u0435\u043c\u043e\u0435 \u0437\u043d\u0430\u0447\u0435\u043d\u0438\u0435 \u0441 \u0444\u0430\u043a\u0442\u0438\u0447\u0435\u0441\u043a\u0438\u043c \u0437\u043d\u0430\u0447\u0435\u043d\u0438\u0435\u043c \\(x\\) \u0442\u043e\u0447\u043a\u0438. \u041f\u043e\u0441\u043a\u043e\u043b\u044c\u043a\u0443 \u043c\u044b \u0440\u0430\u0431\u043e\u0442\u0430\u0435\u043c \u0441 \u0447\u0438\u0441\u043b\u0430\u043c\u0438 \u0441 \u043f\u043b\u0430\u0432\u0430\u044e\u0449\u0435\u0439 \u0442\u043e\u0447\u043a\u043e\u0439, \u043b\u0443\u0447\u0448\u0435 \u0438\u0441\u043f\u043e\u043b\u044c\u0437\u043e\u0432\u0430\u0442\u044c \u043d\u0435\u043a\u043e\u0442\u043e\u0440\u0443\u044e \u043d\u0435\u0431\u043e\u043b\u044c\u0448\u0443\u044e \u043f\u043e\u0433\u0440\u0435\u0448\u043d\u043e\u0441\u0442\u044c (epsilon) \u0434\u043b\u044f \u0441\u0440\u0430\u0432\u043d\u0435\u043d\u0438\u044f.\n\n\u0412\u043e\u0442 \u043a\u0430\u043a \u043c\u043e\u0436\u043d\u043e \u0440\u0435\u0430\u043b\u0438\u0437\u043e\u0432\u0430\u0442\u044c \u044d\u0442\u043e\u0442 \u043c\u0435\u0442\u043e\u0434:\n\n```java\npackage ru.vsu.cs.ist.melnik.vladimir.tasks.task3_49.figure;\n\npublic class HorizontalParabola {\n    double y0;\n    double x0;\n    double a;\n\n    public HorizontalParabola(double x0, double y0, double a) {\n        this.x0 = x0;\n        this.y0 = y0;\n        this.a = a;\n    }\n\n    /**\n     * \u041f\u0440\u043e\u0432\u0435\u0440\u044f\u0435\u0442, \u043f\u0440\u0438\u043d\u0430\u0434\u043b\u0435\u0436\u0438\u0442 \u043b\u0438 \u0442\u043e\u0447\u043a\u0430 (x, y) \u043f\u0430\u0440\u0430\u0431\u043e\u043b\u0435.\n     *\n     * @param x \u043a\u043e\u043e\u0440\u0434\u0438\u043d\u0430\u0442\u0430 x \u0442\u043e\u0447\u043a\u0438\n     * @param y \u043a\u043e\u043e\u0440\u0434\u0438\u043d\u0430\u0442\u0430 y \u0442\u043e\u0447\u043a\u0438\n     * @return true, \u0435\u0441\u043b\u0438 \u0442\u043e\u0447\u043a\u0430 \u043f\u0440\u0438\u043d\u0430\u0434\u043b\u0435\u0436\u0438\u0442 \u043f\u0430\u0440\u0430\u0431\u043e\u043b\u0435, \u0438\u043d\u0430\u0447\u0435 false\n     */\n    public boolean isPointOfParabola(double x, double y) {\n        // \u0412\u044b\u0447\u0438\u0441\u043b\u044f\u0435\u043c \u043e\u0436\u0438\u0434\u0430\u0435\u043c\u043e\u0435 \u0437\u043d\u0430\u0447\u0435\u043d\u0438\u0435 x \u043f\u043e \u0443\u0440\u0430\u0432\u043d\u0435\u043d\u0438\u044e \u043f\u0430\u0440\u0430\u0431\u043e\u043b\u044b\n        double expectedX = -Math.pow((a * y + y0), 2) + x0;\n\n        // \u041e\u043f\u0440\u0435\u0434\u0435\u043b\u044f\u0435\u043c \u0434\u043e\u043f\u0443\u0441\u0442\u0438\u043c\u0443\u044e \u043f\u043e\u0433\u0440\u0435\u0448\u043d\u043e\u0441\u0442\u044c \u0434\u043b\u044f \u0441\u0440\u0430\u0432\u043d\u0435\u043d\u0438\u044f\n        double epsilon = 1e-6;\n\n        // \u0421\u0440\u0430\u0432\u043d\u0438\u0432\u0430\u0435\u043c \u0444\u0430\u043a\u0442\u0438\u0447\u0435\u0441\u043a\u043e\u0435 \u0437\u043d\u0430\u0447\u0435\u043d\u0438\u0435 x \u0441 \u043e\u0436\u0438\u0434\u0430\u0435\u043c\u044b\u043c \u0441 \u0443\u0447\u0435\u0442\u043e\u043c \u043f\u043e\u0433\u0440\u0435\u0448\u043d\u043e\u0441\u0442\u0438\n        return Math.abs(x - expectedX) < epsilon;\n    }\n}\n```\n\n### \u041e\u0431\u044a\u044f\u0441\u043d\u0435\u043d\u0438\u0435:\n\n1. **\u0412\u044b\u0447\u0438\u0441\u043b\u0435\u043d\u0438\u0435 \u043e\u0436\u0438\u0434\u0430\u0435\u043c\u043e\u0433\u043e \u0437\u043d\u0430\u0447\u0435\u043d\u0438\u044f \\(x\\):**\n\n   \u0418\u0441\u043f\u043e\u043b\u044c\u0437\u0443\u0435\u043c \u0443\u0440\u0430\u0432\u043d\u0435\u043d\u0438\u0435 \u043f\u0430\u0440\u0430\u0431\u043e\u043b\u044b \\(x = - (a \\cdot y + y_0)^2 + x_0\\) \u0434\u043b\u044f \u0432\u044b\u0447\u0438\u0441\u043b\u0435\u043d\u0438\u044f \u043e\u0436\u0438\u0434\u0430\u0435\u043c\u043e\u0433\u043e \u0437\u043d\u0430\u0447\u0435\u043d\u0438\u044f \\(x\\) \u043f\u0440\u0438 \u0437\u0430\u0434\u0430\u043d\u043d\u043e\u043c \\(y\\).\n\n   ```java\n   double expectedX = -Math.pow((a * y + y0), 2) + x0;\n   ```\n\n2. **\u041f\u043e\u0433\u0440\u0435\u0448\u043d\u043e\u0441\u0442\u044c (epsilon):**\n\n   \u041f\u0440\u0438 \u0440\u0430\u0431\u043e\u0442\u0435 \u0441 \u0447\u0438\u0441\u043b\u0430\u043c\u0438 \u0441 \u043f\u043b\u0430\u0432\u0430\u044e\u0449\u0435\u0439 \u0442\u043e\u0447\u043a\u043e\u0439 \u043c\u043e\u0436\u0435\u0442 \u0432\u043e\u0437\u043d\u0438\u043a\u043d\u0443\u0442\u044c \u043d\u0435\u0431\u043e\u043b\u044c\u0448\u0430\u044f \u043f\u043e\u0433\u0440\u0435\u0448\u043d\u043e\u0441\u0442\u044c \u0438\u0437-\u0437\u0430 \u043e\u0441\u043e\u0431\u0435\u043d\u043d\u043e\u0441\u0442\u0435\u0439 \u043f\u0440\u0435\u0434\u0441\u0442\u0430\u0432\u043b\u0435\u043d\u0438\u044f \u0447\u0438\u0441\u0435\u043b \u0432 \u043f\u0430\u043c\u044f\u0442\u0438. \u041f\u043e\u044d\u0442\u043e\u043c\u0443 \u0434\u043b\u044f \u0441\u0440\u0430\u0432\u043d\u0435\u043d\u0438\u044f \u0438\u0441\u043f\u043e\u043b\u044c\u0437\u0443\u0435\u043c \u043d\u0435\u0431\u043e\u043b\u044c\u0448\u0443\u044e \u043f\u043e\u0433\u0440\u0435\u0448\u043d\u043e\u0441\u0442\u044c.\n\n   ```java\n   double epsilon = 1e-6;\n   ```\n\n3. **\u0421\u0440\u0430\u0432\u043d\u0435\u043d\u0438\u0435:**\n\n   \u041f\u0440\u043e\u0432\u0435\u0440\u044f\u0435\u043c, \u043d\u0430\u0441\u043a\u043e\u043b\u044c\u043a\u043e \u0431\u043b\u0438\u0437\u043a\u043e \u0444\u0430\u043a\u0442\u0438\u0447\u0435\u0441\u043a\u043e\u0435 \u0437\u043d\u0430\u0447\u0435\u043d\u0438\u0435 \\(x\\) \u043a \u043e\u0436\u0438\u0434\u0430\u0435\u043c\u043e\u043c\u0443. \u0415\u0441\u043b\u0438 \u0440\u0430\u0437\u043d\u0438\u0446\u0430 \u043c\u0435\u043d\u044c\u0448\u0435 \u043f\u043e\u0433\u0440\u0435\u0448\u043d\u043e\u0441\u0442\u0438, \u0441\u0447\u0438\u0442\u0430\u0435\u043c, \u0447\u0442\u043e \u0442\u043e\u0447\u043a\u0430 \u043f\u0440\u0438\u043d\u0430\u0434\u043b\u0435\u0436\u0438\u0442 \u043f\u0430\u0440\u0430\u0431\u043e\u043b\u0435.\n\n   ```java\n   return Math.abs(x - expectedX) < epsilon;\n   ```\n\n### \u041f\u0440\u0438\u043c\u0435\u0440 \u0438\u0441\u043f\u043e\u043b\u044c\u0437\u043e\u0432\u0430\u043d\u0438\u044f:\n\n```java\npublic class Main {\n    public static void main(String[] args) {\n        // \u0421\u043e\u0437\u0434\u0430\u0435\u043c \u043f\u0430\u0440\u0430\u0431\u043e\u043b\u0443 \u0441 x0 = 1, y0 = -2.5, a = 0.5\n        HorizontalParabola parabola = new HorizontalParabola(1, -2.5, 0.5);\n\n        // \u0422\u043e\u0447\u043a\u0430, \u043a\u043e\u0442\u043e\u0440\u0443\u044e \u043f\u0440\u043e\u0432\u0435\u0440\u044f\u0435\u043c\n        double x = 1 - Math.pow((0.5 * 5 - 2.5), 2); // \u041d\u0430\u043f\u0440\u0438\u043c\u0435\u0440, y = 5\n        double y = 5;\n\n        boolean isOnParabola = parabola.isPointOfParabola(x, y);\n        System.out.println(\"\u0422\u043e\u0447\u043a\u0430 (\" + x + \", \" + y + \") \u043f\u0440\u0438\u043d\u0430\u0434\u043b\u0435\u0436\u0438\u0442 \u043f\u0430\u0440\u0430\u0431\u043e\u043b\u0435: \" + isOnParabola);\n    }\n}\n```\n\n\u042d\u0442\u043e\u0442 \u043f\u0440\u0438\u043c\u0435\u0440 \u0441\u043e\u0437\u0434\u0430\u0451\u0442 \u043f\u0430\u0440\u0430\u0431\u043e\u043b\u0443 \u0441 \u043f\u0430\u0440\u0430\u043c\u0435\u0442\u0440\u0430\u043c\u0438 \\(x_0 = 1\\), \\(y_0 = -2.5\\), \u0438 \\(a = 0.5\\). \u0417\u0430\u0442\u0435\u043c \u043e\u043d \u043f\u0440\u043e\u0432\u0435\u0440\u044f\u0435\u0442, \u043f\u0440\u0438\u043d\u0430\u0434\u043b\u0435\u0436\u0438\u0442 \u043b\u0438 \u0442\u043e\u0447\u043a\u0430 \\((x, 5)\\) \u044d\u0442\u043e\u0439 \u043f\u0430\u0440\u0430\u0431\u043e\u043b\u0435.\n\n### \u0417\u0430\u043c\u0435\u0447\u0430\u043d\u0438\u044f:\n\n- **\u041f\u043e\u0433\u0440\u0435\u0448\u043d\u043e\u0441\u0442\u044c:** \u0417\u043d\u0430\u0447\u0435\u043d\u0438\u0435 `epsilon` \u043c\u043e\u0436\u043d\u043e \u043d\u0430\u0441\u0442\u0440\u043e\u0438\u0442\u044c \u0432 \u0437\u0430\u0432\u0438\u0441\u0438\u043c\u043e\u0441\u0442\u0438 \u043e\u0442 \u0442\u0440\u0435\u0431\u043e\u0432\u0430\u043d\u0438\u0439 \u043a \u0442\u043e\u0447\u043d\u043e\u0441\u0442\u0438. \u0412 \u043d\u0435\u043a\u043e\u0442\u043e\u0440\u044b\u0445 \u043f\u0440\u0438\u043b\u043e\u0436\u0435\u043d\u0438\u044f\u0445 \u043c\u043e\u0436\u0435\u0442 \u043f\u043e\u0442\u0440\u0435\u0431\u043e\u0432\u0430\u0442\u044c\u0441\u044f \u0431\u043e\u043b\u044c\u0448\u0430\u044f \u0438\u043b\u0438 \u043c\u0435\u043d\u044c\u0448\u0430\u044f \u043f\u043e\u0433\u0440\u0435\u0448\u043d\u043e\u0441\u0442\u044c.\n  \n- **\u0413\u0440\u0430\u043d\u0438\u0446\u044b \u043f\u0430\u0440\u0430\u0431\u043e\u043b\u044b:** \u0415\u0441\u043b\u0438 \u0432\u0430\u043c \u043d\u0435\u043e\u0431\u0445\u043e\u0434\u0438\u043c\u043e \u043f\u0440\u043e\u0432\u0435\u0440\u0438\u0442\u044c \u043d\u0435 \u0442\u043e\u043b\u044c\u043a\u043e \u043f\u0440\u0438\u043d\u0430\u0434\u043b\u0435\u0436\u043d\u043e\u0441\u0442\u044c \u0442\u043e\u0447\u043a\u0438, \u043d\u043e \u0438 \u0435\u0451 \u0440\u0430\u0441\u043f\u043e\u043b\u043e\u0436\u0435\u043d\u0438\u0435 \u043e\u0442\u043d\u043e\u0441\u0438\u0442\u0435\u043b\u044c\u043d\u043e \u0432\u0435\u0442\u0432\u0435\u0439 \u043f\u0430\u0440\u0430\u0431\u043e\u043b\u044b (\u043d\u0430\u043f\u0440\u0438\u043c\u0435\u0440, \"\u043f\u0440\u0430\u0432\u0438\u043b\u044c\u043d\u0430\u044f\" \u0441\u0442\u043e\u0440\u043e\u043d\u0430), \u043c\u043e\u0436\u043d\u043e \u0434\u043e\u0431\u0430\u0432\u0438\u0442\u044c \u0434\u043e\u043f\u043e\u043b\u043d\u0438\u0442\u0435\u043b\u044c\u043d\u044b\u0435 \u0443\u0441\u043b\u043e\u0432\u0438\u044f \u043d\u0430 \\(y\\).\n\n\u0415\u0441\u043b\u0438 \u0443 \u0432\u0430\u0441 \u0435\u0441\u0442\u044c \u0434\u043e\u043f\u043e\u043b\u043d\u0438\u0442\u0435\u043b\u044c\u043d\u044b\u0435 \u0442\u0440\u0435\u0431\u043e\u0432\u0430\u043d\u0438\u044f \u0438\u043b\u0438 \u0432\u043e\u043f\u0440\u043e\u0441\u044b, \u043f\u043e\u0436\u0430\u043b\u0443\u0439\u0441\u0442\u0430, \u0434\u0430\u0439\u0442\u0435 \u0437\u043d\u0430\u0442\u044c!","behavior":"degenerate_repetition","conversation_hash":"a78de477cfb1362f143240a66406ee47","conversation_redacted":false,"conversation_toxic":false,"country":"Russia","empty_output":false,"evidence_codes":[],"label":"absent","label_present":false,"label_qualified":false,"label_source":"Final dense release","language":"English","model":"o1-mini-2024-09-12","n_chars":3937,"n_turns_in_conversation":1,"n_words":532,"source_row_offset":46873,"source_shard":"turns-00029.parquet","timestamp":"Mon, 23 Sep 2024 10:47:46 GMT","turn_id":"cbdb02a7bd030e7e3d9766a8","turn_index":0,"user_text":"\u0440\u0435\u0430\u043b\u0438\u0437\u0443\u0439 \u0444\u0443\u043d\u043a\u0446\u0438\u044e isPointOfParabola\n\npackage ru.vsu.cs.ist.melnik.vladimir.tasks.task3_49.figure;\n\npublic class HorizontalParabola {\n    double y0;\n    double x0;\n    double a;\n\n    public HorizontalParabola(double x0, double y0, double a) {\n        this.x0 = x0;\n        this.y0 = y0;\n        this.a = a;\n    }\n\n\n    public boolean isPointOfParabola(double x, double y) {\n        // x = -Math.pow((0.5 * y - 2.5), 2) + 1\n        // x = -Math.pow((a * y + y0), 2) + x0\n        return y > ;\n    }\n\n}\n"},{"assistant_initiates":false,"asst_text":"\u0427\u0442\u043e\u0431\u044b \u043e\u043f\u0440\u0435\u0434\u0435\u043b\u0438\u0442\u044c \u0441\u043a\u043e\u0440\u043e\u0441\u0442\u044c \u043a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0446\u0430 \u043f\u043e\u0441\u043b\u0435 \u0431\u0440\u043e\u0441\u043a\u0430 \u043a\u0430\u043c\u043d\u044f, \u0432\u043e\u0441\u043f\u043e\u043b\u044c\u0437\u0443\u0435\u043c\u0441\u044f \u0437\u0430\u043a\u043e\u043d\u043e\u043c \u0441\u043e\u0445\u0440\u0430\u043d\u0435\u043d\u0438\u044f \u0438\u043c\u043f\u0443\u043b\u044c\u0441\u0430. \n\n**\u0414\u0430\u043d\u043e:**\n- \u041c\u0430\u0441\u0441\u0430 \u043a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0446\u0430, \\( M = 75 \\) \u043a\u0433\n- \u0421\u0438\u043b\u0430, \u0441 \u043a\u043e\u0442\u043e\u0440\u043e\u0439 \u0431\u0440\u043e\u0441\u0430\u0435\u0442\u0441\u044f \u043a\u0430\u043c\u0435\u043d\u044c, \\( F = 3 \\) \u043a\u041d \\( = 3000 \\) \u041d\n- \u0421\u043a\u043e\u0440\u043e\u0441\u0442\u044c \u043a\u0430\u043c\u043d\u044f \u043f\u043e\u0441\u043b\u0435 \u0431\u0440\u043e\u0441\u043a\u0430, \\( v = 5 \\) \u043c/\u0441\n- \u0423\u0433\u043e\u043b \u0431\u0440\u043e\u0441\u043a\u0430, \\( \\theta = 60\u00b0 \\)\n\n**\u0428\u0430\u0433 1: \u041e\u043f\u0440\u0435\u0434\u0435\u043b\u0438\u043c \u043c\u0430\u0441\u0441\u0443 \u043a\u0430\u043c\u043d\u044f**\n\n\u0415\u0441\u043b\u0438 \u0441\u0447\u0438\u0442\u0430\u0442\u044c, \u0447\u0442\u043e \u0441\u0438\u043b\u0430 \\( F \\) \u0440\u0430\u0432\u043d\u0430 \u0432\u0435\u0441\u0443 \u043a\u0430\u043c\u043d\u044f, \u0442\u043e \u043c\u0430\u0441\u0441\u0430 \u043a\u0430\u043c\u043d\u044f \\( m \\) \u043e\u043f\u0440\u0435\u0434\u0435\u043b\u044f\u0435\u0442\u0441\u044f \u0444\u043e\u0440\u043c\u0443\u043b\u043e\u0439:\n\\[\nF = m \\cdot g \\implies m = \\frac{F}{g}\n\\]\n\u0433\u0434\u0435 \\( g \\approx 9{,}81 \\) \u043c/\u0441\u00b2 \u2014 \u0443\u0441\u043a\u043e\u0440\u0435\u043d\u0438\u0435 \u0441\u0432\u043e\u0431\u043e\u0434\u043d\u043e\u0433\u043e \u043f\u0430\u0434\u0435\u043d\u0438\u044f.\n\n\\[\nm = \\frac{3000\\ \\text{\u041d}}{9{,}81\\ \\text{\u043c/\u0441}\u00b2} \\approx 305,8\\ \\text{\u043a\u0433}\n\\]\n\n**\u0428\u0430\u0433 2: \u0420\u0430\u0441\u0447\u0435\u0442 \u0438\u043c\u043f\u0443\u043b\u044c\u0441\u0430 \u043a\u0430\u043c\u043d\u044f**\n\n\u0418\u043c\u043f\u0443\u043b\u044c\u0441 \u043a\u0430\u043c\u043d\u044f \\( p_{\\text{\u043a\u0430\u043c\u043d\u044f}} \\) \u0440\u0430\u0432\u0435\u043d \u043f\u0440\u043e\u0438\u0437\u0432\u0435\u0434\u0435\u043d\u0438\u044e \u043c\u0430\u0441\u0441\u044b \u043a\u0430\u043c\u043d\u044f \u043d\u0430 \u0435\u0433\u043e \u0441\u043a\u043e\u0440\u043e\u0441\u0442\u044c:\n\\[\np_{\\text{\u043a\u0430\u043c\u043d\u044f}} = m \\cdot v = 305,8\\ \\text{\u043a\u0433} \\times 5\\ \\text{\u043c/\u0441} = 1529\\ \\text{\u043a\u0433\u00b7\u043c/\u0441}\n\\]\n\n**\u0428\u0430\u0433 3: \u041f\u0440\u0438\u043c\u0435\u043d\u0435\u043d\u0438\u0435 \u0437\u0430\u043a\u043e\u043d\u0430 \u0441\u043e\u0445\u0440\u0430\u043d\u0435\u043d\u0438\u044f \u0438\u043c\u043f\u0443\u043b\u044c\u0441\u0430**\n\n\u0418\u0437\u043d\u0430\u0447\u0430\u043b\u044c\u043d\u043e \u043a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0435\u0446 \u0438 \u043a\u0430\u043c\u0435\u043d\u044c \u043d\u0430\u0445\u043e\u0434\u044f\u0442\u0441\u044f \u0432 \u043f\u043e\u043a\u043e\u0435, \u043f\u043e\u044d\u0442\u043e\u043c\u0443 \u043e\u0431\u0449\u0438\u0439 \u0438\u043c\u043f\u0443\u043b\u044c\u0441 \u0441\u0438\u0441\u0442\u0435\u043c\u044b \u0440\u0430\u0432\u0435\u043d \u043d\u0443\u043b\u044e. \u041f\u043e\u0441\u043b\u0435 \u0431\u0440\u043e\u0441\u043a\u0430 \u0438\u043c\u043f\u0443\u043b\u044c\u0441 \u043a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0446\u0430 \\( p_{\\text{\u043a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0446\u0430}} \\) \u0431\u0443\u0434\u0435\u0442 \u0440\u0430\u0432\u0435\u043d \u043f\u043e \u0432\u0435\u043b\u0438\u0447\u0438\u043d\u0435, \u043d\u043e \u043f\u0440\u043e\u0442\u0438\u0432\u043e\u043f\u043e\u043b\u043e\u0436\u0435\u043d \u043f\u043e \u043d\u0430\u043f\u0440\u0430\u0432\u043b\u0435\u043d\u0438\u044e \u0438\u043c\u043f\u0443\u043b\u044c\u0441\u0443 \u043a\u0430\u043c\u043d\u044f:\n\\[\np_{\\text{\u043a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0446\u0430}} = -p_{\\text{\u043a\u0430\u043c\u043d\u044f}} = -1529\\ \\text{\u043a\u0433\u00b7\u043c/\u0441}\n\\]\n\u0422\u043e\u0433\u0434\u0430 \u0441\u043a\u043e\u0440\u043e\u0441\u0442\u044c \u043a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0446\u0430 \\( V \\) \u043e\u043f\u0440\u0435\u0434\u0435\u043b\u044f\u0435\u0442\u0441\u044f \u043a\u0430\u043a:\n\\[\nV = \\frac{p_{\\text{\u043a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0446\u0430}}}{M} = \\frac{-1529\\ \\text{\u043a\u0433\u00b7\u043c/\u0441}}{75\\ \\text{\u043a\u0433}} \\approx -20{,}39\\ \\text{\u043c/\u0441}\n\\]\n\u0417\u043d\u0430\u043a \u00ab\u043c\u0438\u043d\u0443\u0441\u00bb \u0443\u043a\u0430\u0437\u044b\u0432\u0430\u0435\u0442 \u043d\u0430 \u043f\u0440\u043e\u0442\u0438\u0432\u043e\u043f\u043e\u043b\u043e\u0436\u043d\u043e\u0435 \u043d\u0430\u043f\u0440\u0430\u0432\u043b\u0435\u043d\u0438\u0435 \u0434\u0432\u0438\u0436\u0435\u043d\u0438\u044f \u043f\u043e \u0441\u0440\u0430\u0432\u043d\u0435\u043d\u0438\u044e \u0441 \u043d\u0430\u043f\u0440\u0430\u0432\u043b\u0435\u043d\u0438\u0435\u043c \u0431\u0440\u043e\u0441\u043a\u0430 \u043a\u0430\u043c\u043d\u044f.\n\n**\u041e\u0442\u0432\u0435\u0442:**\n\u041f\u043e\u0441\u043b\u0435 \u0431\u0440\u043e\u0441\u043a\u0430 \u043a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0435\u0446 \u043d\u0430\u0447\u0438\u043d\u0430\u0435\u0442 \u0434\u0432\u0438\u0433\u0430\u0442\u044c\u0441\u044f \u0441\u043e \u0441\u043a\u043e\u0440\u043e\u0441\u0442\u044c\u044e \u043f\u0440\u0438\u043c\u0435\u0440\u043d\u043e\u00a020\u202f\u043c/\u0441 \u0432 \u043f\u0440\u043e\u0442\u0438\u0432\u043e\u043f\u043e\u043b\u043e\u0436\u043d\u0443\u044e \u0441\u0442\u043e\u0440\u043e\u043d\u0443 \u043e\u0442 \u0431\u0440\u043e\u0441\u043a\u0430.","behavior":"degenerate_repetition","conversation_hash":"cfc3437b3710bb654c06545f361481e0","conversation_redacted":false,"conversation_toxic":false,"country":"Russia","empty_output":false,"evidence_codes":[],"label":"absent","label_present":false,"label_qualified":false,"label_source":"Final dense release","language":"Russian","model":"o1-mini-2024-09-12","n_chars":1716,"n_turns_in_conversation":1,"n_words":260,"source_row_offset":46874,"source_shard":"turns-00029.parquet","timestamp":"Mon, 23 Sep 2024 10:47:55 GMT","turn_id":"748d60dee11784dd1f5505cc","turn_index":0,"user_text":"\u041a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0435\u0446 \u043c\u0430\u0441\u0441\u043e\u0439 75\u043a\u0433, \u0441\u0442\u043e\u044f \u043d\u0430 \u043b\u044c\u0434\u0443, \u0431\u0440\u043e\u0441\u0430\u0435\u0442 \u043a\u0430\u043c\u0435\u043d\u044c 3\u043a\u043d \u0441\u043e \u0441\u043a\u043e\u0440\u043e\u0441\u0442\u044c\u044e 5\u043c/\u0441 \u043f\u043e\u0434 \u0443\u0433\u043b\u043e\u043c 60\u00b0 \u043a \u0433\u043e\u0440\u0438\u0437\u043e\u043d\u0442\u0443. \u0427\u0435\u043c\u0443 \u0440\u0430\u0432\u043d\u0430 \u0441\u043a\u043e\u0440\u043e\u0441\u0442\u044c \u043f\u043e\u0441\u043b\u0435 \u0431\u0440\u043e\u0441\u043a\u0430"},{"assistant_initiates":false,"asst_text":"Sure! Below is a Lua script for SAMP 0.3.7 that allows a player to teleport to a placed map marker by typing a command. The script is entirely in English and displays an on-screen message when the teleportation is successful.\n\n```lua\n-- Teleport to Map Marker Script for SAMP 0.3.7\n-- This script allows players to teleport to their placed map marker.\n\n-- Function to handle the teleport command\nfunction cmd_gotomarker(playerid)\n    -- Get the player's map marker coordinates\n    local x, y, z = GetPlayerMapMarker(playerid)\n    if x and y and z then\n        -- Teleport the player to the marker coordinates\n        SetPlayerPos(playerid, x, y, z + 1) -- Add 1 to Z to prevent falling through the ground\n        -- Send a success message to the player\n        SendClientMessage(playerid, 0x00FF00FF, \"Teleport successful!\")\n        -- Display an on-screen notification\n        GameTextForPlayer(playerid, \"~g~Teleport successful!\", 3000, 3)\n    else\n        -- If no marker is placed, inform the player\n        SendClientMessage(playerid, 0xFF0000FF, \"You have not placed a map marker.\")\n    end\nend\n\n-- Register the \"/gotomarker\" command\nRegisterCommand(\"gotomarker\", cmd_gotomarker)\n```\n\n**Explanation:**\n\n- **GetPlayerMapMarker(playerid):** Retrieves the coordinates of the map marker placed by the player.\n- **SetPlayerPos(playerid, x, y, z):** Teleports the player to the specified coordinates.\n- **SendClientMessage(playerid, color, message):** Sends a chat message to the player.\n- **GameTextForPlayer(playerid, text, time, style):** Displays an on-screen game text for the player.\n\n**Usage:**\n\n1. **Place a Map Marker:** Open your map in the game and place a marker at your desired teleport location.\n2. **Use the Command:** Type `/gotomarker` in the chat.\n3. **Teleportation:** You will be teleported to the location of the marker.\n4. **Notification:** A message \"Teleport successful!\" will be displayed on your screen.\n\n**Notes:**\n\n- Ensure that your SAMP server supports Lua scripting and that all necessary modules are installed.\n- The script adds 1 to the Z-coordinate (`z + 1`) to prevent the player from spawning below the ground level.\n- All messages are in English, as per your request.\n\n**Installation:**\n\n1. **Save the Script:** Copy the script into a file named `teleport.lua`.\n2. **Upload to Server:** Place the `teleport.lua` file into your server's Lua scripts directory.\n3. **Load the Script:** Modify your server configuration to load the `teleport.lua` script on startup.\n4. **Restart Server:** Restart your SAMP server to apply the changes.\n\n**Assistance:**\n\nIf you encounter any issues or need further customization, feel free to ask!\n\n---\n\n*Happy gaming and enjoy your new teleportation script!*","behavior":"degenerate_repetition","conversation_hash":"bfd2700444f6b0768c97858d70a6bc1d","conversation_redacted":false,"conversation_toxic":false,"country":"Germany","empty_output":false,"evidence_codes":[],"label":"absent","label_present":false,"label_qualified":false,"label_source":"Final dense release","language":"Russian","model":"o1-preview-2024-09-12","n_chars":2959,"n_turns_in_conversation":1,"n_words":434,"source_row_offset":46875,"source_shard":"turns-00029.parquet","timestamp":"Mon, 23 Sep 2024 10:48:04 GMT","turn_id":"8daefae61d5a5564c6a9b9ed","turn_index":0,"user_text":"\u043d\u0430\u043f\u0438\u0448\u0438 \u0441\u043a\u0440\u0438\u043f\u0442 lua \u0434\u043b\u044f \u0442\u0435\u043b\u0435\u043f\u043e\u0440\u0442\u0430 \u0441\u0430\u043c\u043f 0.3.7 \u043f\u043e \u043c\u0435\u0442\u043a\u0435 \u0447\u0442\u043e\u0431 \u043d\u0430 \u043a\u0430\u0440\u0442\u0435 \u043c\u0435\u0442\u043a\u0443 \u0441\u0442\u0430\u0432\u0438\u043b \u043f\u043e\u0442\u043e\u043c \u043f\u0438\u0441\u0430\u043b \u043a\u043e\u043c\u0430\u043d\u0434\u0443 \u0438 \u043e\u043d \u0442\u0435\u043b\u0435\u043f\u043e\u0440\u0442\u0438\u0440\u043e\u0432\u0430\u043b \u043d\u0430 \u0434\u0430\u043d\u043d\u043e\u0435 \u043c\u0435\u0441\u0442\u043e \u0447\u0442\u043e\u0431 \u0435\u0449\u0451 \u043d\u0430 \u0430\u043d\u0433\u043b \u044f\u0437\u044b\u043a\u0435 \u043f\u043e\u043b\u043d\u043e\u0441\u0442\u044c\u044e \u0431\u044b\u043b \u0438 \u0435\u0449\u0451 \u0443\u0432\u0435\u0434\u043e\u043c\u043b\u044f\u043b \u043a\u043e\u0433\u0434\u0430 \u0442\u0435\u043b\u0435\u043f\u043e\u0440\u0442 \u0443\u0441\u043f\u0435\u0448\u043d\u044b\u0439 \u043d\u0430 \u044d\u043a\u0440\u0430\u043d\u0435 \u043d\u0430\u0434\u043f\u0438\u0441\u044c\u044e\n\n\n"},{"assistant_initiates":false,"asst_text":"Certainly! Here are the expanded pointers based on the topics you've listed:\n\n### Kahulugan ng Wika ayon sa Iba\u2019t Ibang Awtoridad\n1. **Dell Hymes:** Wika ay isang sistema na nagbibigay-daan sa komunikasyon at pagkakaintindihan sa lipunan.\n2. **Webster (1974):** Wika ay isang sistema ng komunikasyon sa mga tao gamit ang pasulat at pasalitang simbolo.\n3. **A. Hill:** Wika ang pinakaelaborate na anyo ng simbolikong gawaing pantao, binubuo ng tunog na nalilikha ng aparato sa pagsasalita.\n\n### Unibersal na Katangian ng Wika\n1. **Masistemang Balangkas:** Lahat ng wika ay inayos nang sistematiko, batay sa ponema at morpema.\n2. **Sinasalitang Tunog:** Nakadepende sa makahulugang tunog na nalilikha sa pagsasalita.\n3. **Pinipili at Isinasaayos:** Mahalaga ang maayos na pagpili ng salita upang maging epektibo ang komunikasyon.\n4. **Arbitraryo:** Wika ay panlipunan at nagkakaiba batay sa konteksto at kultura ng komunidad.\n5. **Ginagamit:** Kasangkapan sa komunikasyon; unti-unting nawawala kapag hindi ginagamit.\n6. **Nakabatay sa Kultura:** Wika ay sumasalamin sa kultura ng isang bansa.\n7. **Nagbabago:** Nabubuhay at nagbabago ang wika; nadaragdagan ng bagong salita sa paglipas ng panahon.\n\n### Ang Wika ng Komunikasyon\n- **Instrumento ng Komunikasyon:** Ang wika ay pangunahing instrumento na nagpapadali sa pag-unawa at pakikipag-ugnayan.\n- **Pagpapahayag ng Opinyon at Saloobin:** Nagsisilbing medium upang maiparating ang iba't ibang mensahe.\n\n### Katangian ng Komunikasyon\n1. **Proseso:** Hindi lamang pagpapadala at pagtanggap ng mensahe kundi proseso ng pag-encode.\n2. **Dinamiko:** Nagbabago depende sa oras, lugar, at sangkot na tao.\n3. **Mensaheng naipapadala:** Hindi kahulugan kundi mensahe ang naipapadala.\n4. **Hindi Maka-iwas sa Komunikasyon:** Kahit hindi nagsasalita, may komunikasyon pa rin sa kilos at galaw.\n\n### Mga Sagabal sa Komunikasyon\n1. **Semantikong Sagabal:** Hindi pagkakaintindihan sa kahulugan o register ng salita.\n2. **Pisikal na Sagabal:** Mga ingay at distraksyon sa paligid.\n3. **Pisyolohikal na Sagabal:** Kapansanan sa pandinig o pagsasalita.\n4. **Sikolohikal na Sagabal:** Biases at prejudices na nagbubunga ng misinterpretasyon.\n5. **Sistematik na Sagabal:** Hirarkiya o sistema sa organisasyon na nagiging balakid.\n6. **Atityudinal na Sagabal:** Kawalan ng interes o pagtutol sa pakikipagkomunikasyon.\n\n### Uri ng Pakikipag-usap\n1. **Intrapersonal:** Pakikipag-usap sa sarili.\n2. **Interpersonal:** Pagbabahagi ng ideya at damdamin sa ibang tao o pangkat.\n3. **Komunikasyong Pampubliko:** Pakikipag-ugnayan sa malaking grupo ng tao.\n\n### Ang Wikang Panturo at Wikang Opisyal\n- **Wikang Panturo:** Wikang ginagamit bilang medium ng pagtuturo sa akademya.\n- **Wikang Opisyal:** Wikang kinikilala ng estado sa mga opisyal na dokumento at transaksyon.\n\n### Antas ng Wika at Kategorya\n- **Pormal:** Ginagamit sa akademiko at maituturing na estandard na wika.\n  - **Pambansa:** Kinikilalang wika sa bansa.\n  - **Pampanitikan o Panretorika:** Ginagamit sa malikhaing pagsusulat.\n- **Impormal:** Pang-araw-araw na wika.\n  - **Lalawiganin:** Diyalekto ng mga partikular na lugar.\n  - **Kolokyal:** Karaniwang balbal ngunit hindi bastos.\n  - **Balbal:** Slang na ginagamit sa informal na komunikasyon.\n\n### Tungkulin ng Wika ni M.A.K Halliday\n1. **Interaksyonal:** Pagpapanatili at pagpapalakas ng ugnayan.\n2. **Instrumental:** Pagtugon sa pangangailangan.\n3. **Regulatoryo:** Pagkontrol o paggabay sa asal ng iba.\n4. **Personal:** Pagpapahayag ng sariling damdamin at saloobin.\n5. **Heuristik:** Pagkuha o pagkolekta ng impormasyon.\n6. **Imahinatibo:** Paggamit ng wika sa malikhaing paraan.\n7. **Impormatibo:** Pagbibigay impormasyon at datos.\n\n### Kasaysayan ng Wikang Pambansa\n- Evolution mula sa Tagalog bilang batayan ng pambansang wika patungong Filipino.\n- Paglilinang sa wika para sa pag-unlad ng bansa at pagkilala sa iba't ibang wikain.\n\n### Kakayahang Komunikatibo\n- Kakayahang gumamit ng wika nang tama at epektibo, alinsunod sa sitwasyon at konteksto.\n- Saklaw nito ang gramatika, sosyo-kultural, at kontekstuwal na paggamit.\n\n### Barayti ng Wika\n1. **Dayalek:** Iba't ibang wika batay sa heograpiya o lugar.\n2. **Idyolek:** Unique na wika ayon sa personal na istilo ng indibiduwal.\n3. **Sosyolek:** Barayti batay sa antas-panlipunan at grupo.\n4. **Etnolek:** Wika ng mga etnolinggwistikong grupo.\n5. **Register:** Wika ayon sa tiyak na konteksto o propesyon.\n6. **Pidgin at Creole:** Wika mula sa kombinasyon ng dalawang wika, ang pidgin ay sa bagong konteksto, creole ay naging likas na wika.\n\nKung nais mo ng karagdagang detalye o tala sa mga paksa na ito, huwag mag-atubiling magtanong!","behavior":"degenerate_repetition","conversation_hash":"10271ab99f15d4595ca0cbc1b6016470","conversation_redacted":false,"conversation_toxic":false,"country":"Philippines","empty_output":false,"evidence_codes":[],"label":"absent","label_present":false,"label_qualified":false,"label_source":"Final dense release","language":"Tagalog","model":"gpt-4o-2024-08-06","n_chars":92883,"n_turns_in_conversation":1,"n_words":14140,"source_row_offset":46876,"source_shard":"turns-00029.parquet","timestamp":"Mon, 23 Sep 2024 10:48:27 GMT","turn_id":"ba72b4d9f52c70e6ede99d03","turn_index":0,"user_text":"i will give you modules 1-8 and after sending each module i will give the pointers and you will write it for me. understand?\nChatGPT said:\nChatGPT\nGot it! Please share the first module and the pointers.\n\n\n\nYou said:\nModule 1\n\nAralin Natin\nSimulan natin ang pagpapaunlad ng iyong kaalaman at\nkakayahan sa pamamagitan ng pagtalakay sa aralin na ito.\nMagiging gabay mo sa pag-aaral ng SLK na ito ang mga sumusunod na\ntanong:\n1. Ano nga ba ang pinakamahalagang instrumento ng komunikasyon?\n2. Sa iyong palagay, gaano kahalaga ang wikang pasalita upang maipahayag\nang saloobin o isipan sa iyong kapwa?\n3. Paano mo maipakita na pinahahalagahan mo ang pagkakaroon ng sariling\nwika?\nI. Kahulugan at Katangian ng Wika\nAng wika ay maaaring tumutukoy sa kakayahan ng tao na mag-angkin\nat gumamit ng mga komplikadong sistemang pangkomunikasyon, o\nispesipikong pagkakataon ng nasabing komplikadong sistemang\npangkomunikasyon. Bilang isang pangkalahatang konsepto, ang wika ay\ntumutukoy sa kognitibong pakulti na nagbibigay-kakayahan sa mga tao\nupang matuto at gumamit ng mga sistema ng komplikadong komunikasyon\n(Wikipedia). Bilang isang ispesipikong lingguwistikong konsepto, ang wika ay\ntumutukoy sa mga tiyak na lingguwistikong sistema na ang kabuuan ay\npinangalanan na katawagan tulad ng Ingles, Pranses, Aleman, Nihonggo,\nMandarin, Filipino, at iba pa (Bernales, 2001).\nAng salitang Ingles na language ay mula sa salitang Latin na lingua na\nang ibig sabihin ay dila. Ang metaporikal na relasyon ng wika at dila ay\numiirral sa maraming wika patunay ito sa historikal na pagprominente ng\nsinasalitang wika.\nAng mga eksperto ay may kani-kaniyang pagpapakahulugan sa wika\nbilang isang pangkalahatang konsepto man o bilang isang ispesipikong\nlingguwistikong konsepto. Ayon kay Webster (1974), ang wika ay isang\nsistema ng komunikasyon sa pagitan ng mga tao sa pamamagitan ng mga\npasulat at pasalitang simbolo.\nAyon kay A. Hill (sa Tumangan.et al., 2000) sa kanyang papel na What\nis Language? ang wika ang pangunahin at pinakaelaboreyt na anyo ng\nsimbolikong gawaing pantao. Ang simbolong ito ay binubuo ng mga tunog na\nnalilikha ng aparato sa pagsasalita at isinasaayos sa mga klase at pattern na\nlumilikha sa isang komplikado na estraktura.\n\n3\n\nHalos gayon ang binigay na kahulugan ni Gleason (Tumangan,et.al.,\n2000) sa wika. Ayon sa kanya, ang wika ay masistemang balangkas ng\nsinasalitang tunog na pinipili at isinasaayos sa paraang arbitraryo upang\nmagamit ng mga taong kabilang sa isang kultura.\nMula sa mga kahulugang nabanggit, ang mga pangunahin at unibersal\nna katangian ng wika ay ang sumusunod:\n1. ANG WIKA AY MASISTEMANG BALANGKAS. Lahat ng wika sa daigdig\nay sistematikong nakaayos sa isang tiyak na balangkas, Walang wika\nang hindi nakaayon sa balangkas na ito. Lahat ng wika ay nakabatay\nsa tunog. Ponema ang tawag sa makabuluhang tunog ng wika\n\nsamantalang Ponolohiya naman ang tawag sa makaagham na pag-\naaral ng mga ito. Kapag ang mga ponemang ito ay pinagsama, maaaring\n\nmakabuo ng maliit na yunit ng salita na tinatawag na morpema. Ang\nmorpemang mabubuo ay maaaring isang salitang-ugat, panlapi o\nmorpemang ponema katulad ng ponemang /a/ na sa wika natin ay\nmaaaring magpahiwatig ng kasariang pambabae. Morpolohiya naman\nang tawag sa makaagham na pag-aaral ng morpema. Samantala, kapag\nang mga salita ay pinag-ugnay, maaring makabuo ng mga\npangungusap. Kapag nagkaroon na ng makabuluhang palitan ng mga\npangungusap ang dalawa o higit pang tao ay nagkakaroon na ng\ntinatawag na diskurso. Makikita mo yan sa ilustrasyon sa ibaba.\n\nBALANGKAS NG WIKA\n\nPonolohiya\n\nTunog\n(Ponema)\n\nMorpolohiya\n\n(Morpema)\nSalitang-ugat +\nPanlapi +\nMorpemang Ponema\n\nPangungusap Diskurso\n(Sambitla)\nSintaksis\n\n4\n\n2. ANG WIKA AY SINASALITANG TUNOG. Hindi lahat ng tunog ay wika\nsapagkat hindi lahat ng tunog ay may kahulugan. Sa tao, ang\npinakamakahulugang tunog na nalilikha, kung gayo\u2019y kasangkapan ng\nkomunikasyon sa halos lahat kung hindi man lahat ng pakakataon ay\nang tunog na sinasalita. Samakatwid, ito ang mga tunog na nalilikha\nng aparato sa pagsasalita na nagmumula sa hanging nanggagaling sa\nbaga o ang pinanggagalingan ng lakas o enerhiya, nagdaraan sa\npumapalag na bagay na lumilikha ng tunog at minomodipika ng\nresonador.\n\nMga Bahagi ng Katawan na Kailangan sa Pagsasalita\n\n(Modelong Oscar)\n\nBawat wika ay may kanya-kanyang set ng mga makahulugang\ntunog o ponema. Makahulugan ang wika kapag ito ay nagtataglay ng\nkahulugan. ang wikang pilipino ay may dalawampu\u2019t isang ponema\nnapapangkat sa dalawa:\n\n5\n\nA. Ponemang Katinig ay mailalarawan sa pamamagitan ng\npunto ng artikulasyon o kung saang bahagi isinasagawa ang\npagbigkas ng fonema at sa paraan ng artikulasyon o paraan\nng pagpapalabas ng hangin sa pagbikas ng fonema ay may\ntunog o walang tunog.\nB. Ponemang Pantinig mailalarawan sa pamamagitan ng\nposisyon ng ng dila sa pagbikas ng mga ito at sa kung saang\nbahagi ng dila nagaganap ang pagbikas ng bawat isa.\n\n3. ANG WIKA AY PINIPILI AT ISINASAAYOS. Upang maunawaan ng\nating kausap. Hindi maaaring ipagpilitan gamitin ang isang wikang\nhindi naunawaan ng kausap. Gayundin ang kausap, hindi niya\nmaaaring ipagpilitan ang wikang hindi batid. Tayo o ang ating kausap\nay kailangang pumili ng komong wika kung saan makakaunawaan.\nSamantala para maging epektibo ang komunikasyon kailangan isaayos\nang paggamit ng wika.\n4. ANG WIKA AY ARBITRARYO. Ayon kay Archibad Hill kung gayon, ang\nisang taong walang ugnayan sa isang komunidad ay hindi matututong\nmagsalita kung paanong ang mga naninirahan sa komunidad na iyon\nay nagsasalita sapagkat ang esensya ng wika ay panlipunan.\nSamantalang ang bawat komunidad ay nakabubuo ng mga sariling\npagkakakilanlan sa paggamit ng wika na ikinaiiba nila sa ibang\nkomunidad, bawat indibidwal ay nakadedevelop din ng sariling\npagkakakilanlan sa pagsasalita na ikinakaiiba niya sa lahat.\n5. ANG WIKA AY GINAGAMIT. Ang wika ay kasangkapan sa\nkomunikasyon at katulad ng iba pang kasangkapan. Ang isang\nkasangkapang hindi na ginagamit ay nawawalan na ng saysay. Gayon\ndin sa wika, idagdag pa kapag ang wika ay hindi na ginagamit ito ay\nunti-unting mawawala at tuluyang mamatay.\n6. ANG WIKA AY NAKABATAY SA KULTURA. Hindi maaaring\npaghiwalayin ang wika at kultura sapagkat sa pamamagitan ng wika,\nnasasalamin ang kultura ng isang bansa.\n7. ANG WIKA AY NAGBABAGO. Hindi ito tumangi magbago. Ang isang\nwikang stagnant ay maaaring mamatay tulad ng hindi paggamit nito.\nAt maaaring nadaragdagan ang talasalitaan bunga ng pagiging\nmalikhain ng mga tao, maaaring sila ay nakakalikha ng bagong salita.\nAt yung mga salitang balbal ay isa ding dahilan.\nAng Wika ng Komunikasyon\nKapansin-pansin sa naunang talakayan kaugnay sa pagpapakilala ng\nwika na ang pinakahalaga nito sa mga tao ay bilang instrumento ng\nkomunikasyon. Sa pamamagitan ng wika naisasagawa ang komunikasyon.\nSa pamamagitan ng komunikasyon ay nagkakaroon ang mga tao ng ano\n\n6\n\nmang gusto nilang makamit. Sa pamamagitan ng ugnayan ng mga tao ay higit\nna nalilinang ang kabihasnan at lumalago ang kultura na nasasalamin\nnaman sa wika na bahagi ng kultura. Kaya ng nauna nang nabanggit na ang\nwika at kultura ay magkabuhol.\nKomunikasyon ang nagsisilbing ugnayan ng tao sa kanyang kapwa.\nAng komunikasyon ay ang akto ng paglipat ng mensahe mula sa\npinanggalingan tungo sa tagatanggap. Daan ito upang magpahayg ng\nkaisipan, ng damdamin, sa layong magkaunawaan. Ngunit hindi maitatangi\nang katotohanang maaring maging daan din ito ng di pagkakaunawaan.\nKatangian ng Komunikasyon\nAng komunikasyon ay isang proseso - hindi lamang ito\nkinasasangkutan ng pagpapadala at pagtanggap ng mensahe. Ito ang\ntinatawag na proseso ng encoding o ang proseso ng pag-eencode ng mensahe.\nAng proseso ng komunikasyon ay dinamiko - ano mang komunikasyon\nay nainpluwensyahan ng oras, lugar, mga pangyayari at mga taong sangkot\nsa proseso, kung kaya't ang komunikasyon ay nagbabago o dinamiko dahil\nsa impluwensya ng pagbabago ng mga ito.\nMensahe, hindi kahulugan, ang naipadala o natanggap sa\nkomunikasyon - pansinin muli ang kahulugan ng komunikasyon. Ito ay\nproseso ng pagpapahatid at pagtanggap ng mensahe, hindi kahulugan. Ang\npagpapakahulugan ay depende na sa tumatanggap nito.\nHindi maaaring umiwas sa komunikasyon - kahit pa hindi nagsalita.\nnakikipagtalastasan sa ating kapwa. Anong uri ito ng komunikasyon?\nIntrapersonal diba? Lalo na kapag may tao sa paligid. Hindi man tayo\nmagsalita, sa ating mga kilos, galaw, kumpas, at anyo hindi man sinasadya\nay nakakapagpadala tayo ng mensahe sa iba.\n\n7\n\nAng Mundo ng Komunikasyon at ang Mundo ng Wika\nAno ba ang bumubuo ng komunikasyon? Sa Bernales et. al (2013)\nanim (6) na mahahalagang sangkap ng komunikasyon ang tinalakay:\n\n\u2022 Tao o pangkat ng mga taong pinagmumulan ng\nmensahe.\n\nNagpadala ng\nMensahe\n(sender)\n\n\u2022Dalawang uri ng mensahe:\n\u2022 mensaheng pangnilalaman/panlinggwistika.\n\u2022 mensaheng relasyunal o mensaheng di-berbal.\n\nMensahe o\nImpormasyon\n(message)\n\n\u2022Kategorya ng daluyan\n\u2022 daluyang sensori - tuwirang paggamit ng paningin,\npandinig, pang-amoy, panlasa at pandama\n\u2022 daluyang institusyunal \u2013 mga kagamitang\nelektroniko tulad ng telepono, e-mail, fax, mobile\nphone.\n\nDaluyan o\nTsanel\n(channel)\n\n\u2022Nagbibigay-kahulugan o magde-decode sa mensaheng\nkanyang natanggap.\n\nTagatanggap\nng Mensahe\n(receiver)\n\n\u2022Ang pagbibigay tugon o pidbak ay isang mahalagang\nparaan ng pagkontrol sa mga sagabal sa komunikasyon.\n\u2022Tatlong uri:\n\u2022 tuwirang tugon\n\u2022 di-tuwirang tugon\n\u2022 naantalang tugon\n\nTugon o\nPidbak\n(feedback)\n\n\u2022Ito ang mga dahilan kung minsan ng hindi pagkakaunawaan.\n\u2022Anim na uri:\n\u2022 semantikong sagabal\n\u2022 pisikal na sagabal\n\u2022 pisyolohikal\n\nPotensyal na\nSagabal sa\nKomunikasyon\n(communication\nnoise or filter)\n\n\u2022 saykolohikal\n\u2022 sistematik na sagabal\n\u2022 atityudinal na sagabal.\n\n8\n\nSa proseso ng komunikasyon, hindi maiiwasan ang mga sagabal na\nmaaaring maging daan ng miskomunikasyon. Kaya nararapat lamang na\nmaging sensitibo ka sa mga ito.\n1. Semantikong Sagabal. Hindi nangangahulugan na iisang wika ang\nginagamit ng dalawang sangkot sa komunikasyon ay hindi na magiging\nsagabal ang wika. Maaaring may partikular na register ng wika na ginagamit\nang sender na hindi tuwirang maunawaang ng tagatanggap.\n2. Pisikal na Sagabal. Isang halimbawa ay ang ingay sa paligid, distraksyong\nbiswal, suliraning teknikal na kaugnay mg sound system, hindi mahusay na\npag-iilaw at hindi komportableng upuan.\n\n3. Pisyolohikal na Sagabal. Ito ay matatagpuan sa katawan ng mga nag-\nuusap tulad ng kapansanan sa paningin, pandinig o pagsasalita. Ang\n\npagkakasakit ay isa ring halimbawa nito\n4. Sikolohikal na Sagabal. Ang mga halimbawa nito ay mga biases,\nprejudices, at pagkakaiba-iba ng mga nakagawiang kultura na maaaring\nmagbunga ng misinterpretasyon sa kahulugan ng mga mensahe.\n5. Sistematik na Sagabal. Natutungkol ito sa mga organisasyon o mga\nsamahan kung saan nararapat na sundin ang hirarkiya sa proseso ng\nkomunikasyon. Halimbawa, sa opisina, kung hinaing ang isang empleyado,\nhindi siya maaaring dumiretso sa pangulo ng kumpanya kundi sa kaniyang\nsupervisor o kaya ay dumulog siya sa Human Resource Office ng kaniyang\nkumpanya. Kung hindi alam ng isang empleyado ang sistema, maaring\nmanahimik na lamang siya dahil sa kawalang kaalaman.\n6. Atityudinal na Sagabal. May pagkakataon na ang ating asal ay nagiging\nsagabal sa proseso ng komunikasyon. Maaring tayo ay walang interes sa\npinag-uusapan o di kaya ay ayaw natin makisangkot kung kaya\u2019t wala tayong\ninteres.\nAng Komunikasyon ng Tao\nBahagi na ng buhay ang komunikasyon, dapat tandaan na may iba\u2019t\nibang uri ng pakikipag-usap. Kung ikaw ay nakikipag-usap sa iyong sarili o\nkaya ay nagdarasal. Ito ay tinatawag na intrapersonal na komunikasyon.\nSa sandaling ibahagi mo ang iyong nararamdaman, kaisipan o opinyon\nsa isang tao o maliit na pangkat, ito ay tinatawag na interpersonal na\nkomunikasyon. Kung sensitibo ang iyong kausap, magkakaroon siya ng\nideya sa iyong pagkatao kung susuriin ang iyong pananalita. Sa pamamagitan\nng interpersonal na komunikasyon ay nakapagpapatatag ng mga ugnayang\npantao.\n\n9\n\nSa sandaling ikaw ay nakisangkot sa mga malalaking usapan kung\nsaan kinapapalooban ng malalaking pangkat ng tao, ito ay tumutukoy sa\nkomunikasyong pampubliko. Halimbawa nito ay pangangampanya ng\npolitiko. Ang palabas sa telebisyon din ay maituturing na pampublikong\nkomunkasyon. Kapuna-puna ito sa mga sumikat na teleserye tulad ng Ang\nProbinsyano, Encantadia at marami pang iba na nag-trending pa sa Social\nMedia.\nNapakahalaga ng komunikasyon sa apang-araw-araw na buhay. Sa\npagising sa umaga, magpapasalamat na agad sa Panginoon. Sa hapag kainan\nay magkakaroon ng kwentuhan. Malaking bahagi ng buong araw ay\nkinasasangkutan ng komunikasyon kung kaya\u2019t tunay na masasabi na\nmahalaga ang pakikipagtalastasan at sa gawaing ito at mahalaga din ang\nkaalaman sa wika na siyang pangunahing instrumento natin.\nChatGPT said:\nChatGPT\nSure! Please provide the pointers for Module 1, and I\u2019ll write it based on that.\n\n\n\nYou said:\nno i meant i will give points on all the modules\nChatGPT said:\nChatGPT\nGot it! Please share the points for Module 1 whenever you're ready, and I\u2019ll help you with it.\n\n\n\nYou said:\nModule 2\n\nMga Tungkulin ng Wika ayon kay M. A. K. Halliday\nWika ang kasangkapan sa iba't ibang mensahe na nais mong iparating\nkung mag-uutos, magpaparamdam, magbibigay-opinyon o kaya ay\nmaghahatid ng kaalaman. Ayon kay Michael Alexander Kirkwood (M.A.K)\nHalliday, may pitong (7) pangunahing tungkulin ang wika.\n1. Personal - Ito ay tungkulin ng wika na ginagamit sa\npakikipagkomunikasyon kung nais o gustong ipahayag ang sariling saloobin\nnang may pagsasalang-alang sa sariling indibidwalidad. Bahagi nito ang\npagbulalas ng damdamin gaya ng pagkagulat, pagkagalit, hinanakit at tuwa.\nMaging ang pagmumura at mga ekspresyong naibubulalas nang biglaan ay\nsaklaw rin ng tungkuling ito, gayundin, ang pagtataglay ng punto sa\npagsasalita na nagpapakita ng kakanyahang taglay ng mananalita.\nHalimbawa:\nNandito ako para ipaliwanag na mali lamang ang iyong pagkakaintindi\nsa aking sinabi. (pagbibigay-diin sa sariling punto)\n2. Imahinatibo -Tungkulin ito ng wika na ginagamit upang hikayatin ang\nmambabasa o tagapakinig na mapagana ang imahinasyon o kaya unawain o\nbigyang-hugis sa isipan Kang mensaheng nais iparating ng tagapagsalita.\nBunga nito na nabubuhay ang emosyon o damdamin ng mambabasa habang\npinatatakbo lamang sa gunita ang mga pangyayari, senaryo at sitwasyong\ninilalarawan estetiko ang bunga nito kaya madalas na nagagamit sa pagsulat\nng mga akdang pampanitikan.\nHalimbawa:\nIkaw ang talang kumikislap sa madilim na gabi,\nNgbibigay liwanag sa aking buhay.\n3. Interaksyonal - Ito ay ginagamit sa pakikipagkapwa, pagpaplano,\npagpapayabong o pagpapanatili ng ugnayan sa iba.\n\n5\n\nHalimbawa:\nMag-aaral: Magandang umaga, guro!\nGuro: Magandang umaga naman sa\u2019yo.\n4. Impormatibo - Ito ay ginagamit sa pagpapaliwanag upang maipaalam ang\nkatotohanan, datos at impormasyong hatid ng mundo. Ito ang ginagampanan\nng wika kapag naglelektura, naghahain ng mga bagong tuklas na datos at\nmagbigay ng mga resulta ng sarbey.\nHalimbawa:\nAlam ba ninyo na ang pinakamahabang salita sa diksyonaryo ay\nbinubuo ng apatnapu't limang letra? Ito ay ang salitang\npneumonoultramicroscopicsilicovolcanoconiosis na ang ibig sabihin\nay isang uri ng sakit sa baga dahil sa alikabok na silica na\nsumisira sa baga.\nAng OK ay ay pinaikling salita na nangangahulugang \"oll Korek o \"Ole\nKurreck.\n5. Instrumental - Sa uring ito tungkulin ng wika na maging kasangkapan\nupang maipahatid ang nais o gusto, pagtutol o kaya ay pagsang-ayon.\nIpinakita sa tungkuling ito ang pagbabago ng tono upang bigyang-diin ang\nnais ipahlwatig\nMay pagkakahawig ito sa tungkuling personal bagamat sa uring ito ay\nhindi isinasaalang-alang na makilala ang tagapagsalita kundi ang kanyang\nipinahayag lamang\nHalimbawa:\nNandito ako para ipaliwanag na mali lamang ang iyong\npagkakaintindi sa aking sinabi. (pagbibigay-diin sa diwa ng mensahe sa\nhalip na sa nagsasalita)\nAng halimbawang nasa itaas ay ang halimbawa rin na ibinigay sa\npersonal na tungkulin ng wika, gayunpaman, tingnan ang bahagi na\nbinigyang tuon. Ang binibigyang-diin sa pangungusap ay ang nilalaman ng\nsinabi at hindi ang katangian ng nagsasalita\n6. Regulatori - Ito ay ginagamit ng mga taong may awtoridad kapangyarihan\nsa pagkontrol ng kanilang nasasakupan. Nakapagpapakilos ang wika\ntungo sa pagtatamo ng layunin dahil sa kapangyarihang bunga ng\nawtoridad, impluwensiya, karisma, at pwersa. Makikita sang tungkuling\nito sa pakikiusap, pagsulat ng mga batas, pag-aatas sa mga\nmemorandum, mga akto (act), regulasyon at ang pagpapatupad sa mga\nkautusan o maging simpleng mga utos ng magulang, nakatatanda,\nkaibigan upang mapanatili ang kaayusan, sistema, tuluyang daloy ng\nproseso at mabuting pakikitunguhan at samahan.\n\n6\n\nMabuting halimbawa nito ang mga tuntunin sa tahanan na\nipinatutupad ng mga magulang upang mapalaki nang mabuti, mabait,\nresponsable at mapagkakatiwalaan ang miyembro ng pamilya.\nHalimbawa:\na. Mabuting huwag ka munang magkaroon ng kasintahan hanggang\nsa makapagtapos ka na ng iyong pag-aaral.\nSa utos na ito ay iniisip ng magulang ang mabuting kinabukasan ng\nanak. Ang utos ay ibinigay upang magpokus muna sa pag-aaral ang\nanak\nb. Dapat na ang lahat ay nasa loob ng tahanan bago mag Ika-10:00 ng\ngabi.\nSeguridad ang pangunahing kaisipan kaya naitakda ang utos na\nnasa bilang 2. Inaasahan na masasanay rin ang anak na\ndisiplinahin ang sarili kung patuloy na sumunod sa mga itinakdang\nkautusan.\n6. Heuristik - Ito ay ginagamit upang makatuklas at mapatotohanan ang\nmga hinuha upang makamit ang kaalamang akademik o propesyunal. Ito\nang naging tungkulin ng wikang ginamit sa mga pananaliksik at\nimbensyon. Hindi nga ba, kapag gagawa ng pananaliksik ay kailangang\nmatugunan ang mga tanong na inihain? Ika nga, ang mga suliranin sa\npananaliksik ang nagsisilbing pundasyon ng Isasagawang pananaliksik.\nBagamat may hinuhang nabubuo, mapatotohanan o mapasusubalian ang\nanumang hinuha sa pamamagitan ng resultang matatamo ng\nmananaliksik.\nHalimbawa:\nPaksa ng Pananaliksik: Saloobin at Pamantayan ng mga Mag-aaral sa\nKolehiyo sa Pagpili ng Kursong Kukunin\nMga Tanong na Tutugunin ng Pananaliksik:\n1. Anu-anong kurso ang pangunahing pinipili ng mga papasok sa kolehiyo?\n\n2. Sa pagpasok sa kolehiyo, anu-ano ang isinasaalang-alang ng mga mag-\naaral upang magdesisyon sa pagpili?\n\n3. Bakit mahalaga ang pamimili ng kursong papasukin sa kolehiyo? Ang mga\ntanong na inihain ay magiging gabay ng mananaliksik upang magsagawa ng\nsistematikong hakbangin na walang pagkiling upang matamo ng obhektibo\nang sagot sa mga tanong.\nBarayti ng Wika\nAng pagkakaroon ng barayti ng wika ay ipinapaliwanag ng teoryang\nsosyolinggwistikong pinagbatayan ng ideya ng pagiging heterogenous ng\nwika. Ayon sa teoryang ito, nag-uugat ang mga barayti ng wika sa pagkakaiba\n\n7\n\niba ng mga indibiduwal at grupo, maging ng kani-kanilang tirahan, interes,\ngawain, pinag-aralan at iba pa. Samakatuwid, may dalawang dimensyon ang\nbaryabilidad ng wika ang dimensyong heograpiko at dimensyong sosyal\n(Constantino, 2006).\nDayalekto ang barayti ng wikang nalilikha ng dimensyong heograpiko.\nTinatawag din itong wikain sa iba pang aklat. Ito ang wikang ginagamit sa\nisang partikular na rehiyon, lalawigan o pook, malaki man o maliit. Ayon sa\npag-aaral ni Ernesto Constantino, mayroong higit sa apat na raan (400) ang\ndiyalekto na ginagamit sa kapuluan ng ating bansa. Sa Luzon, ilan sa mga\nhalimbawa nito ay ang Ibanag ng Isabela at Cagayan, Ilocano ng Ilocos,\nPampango ng Pampanga, Pangasinan ng Pangasinan at Bicolano ng\nKabikulan. Sa Visayas ay mababanggit ang Aklanon ng Aklan, Kiniray-a ng\nIloilo, Antique at Kanlurang Panay, Capiznon ng Hilaga-Silangang Panay at\nang Cebuano ng Negros, Cebu, Bohol at iba pa. Samantala, ilan sa mga\ndayalek sa Mindanao ay ang Surigaonon ng Surigao, Tausug ng Jolo at Sulu,\nChavacano ng Zamboanga, Davaoe\u00f1o ng Davao at T boli ng Cotabato.\nAng mga diyalekto ay makikilala hindi lamang sa pagkakaroon nito ng\nset ng mga distinct na bokabularyo kundi maging sa punto o tono at sa\nestraktura ng pangungusap. Pansinin na lamang natin ang pananagalog ng\nmga naninirahan sa iba't ibang lugar na gumagamit ng isang wika:\nMaynila - Aba, ang ganda! Bataan - Ka ganda ah!\nBatangas - Aba, ang ganda eh! Rizal - Ka ganda, hane!\nKatulad ng sa Tagalog, may barayti rin ang Ifugao ng Amganad, Batad\nat Kianan; ang Subanon ng Tuboy-Salog, Siocon Lapuyan at Sindangan; ang\nBlaan ng Koronadal at Sarangani; at ng marami pa nating ibang diyalekto.\nSosyolek naman ang tawag sa barayting nabubuo batay sa\ndimensyong sosyal. Tinatawag din itong sosyal na barayti ng wika dahil\nnakabatay ito sa mga pangkat panlipunan. Halimbawa nito ay ang wika ng\nmga estudyante, wika ng matatanda, wika ng kababaihan, wika ng mga\npreso, wika ng mga bakla at ng iba pang pangkat. Makikilala ang iba't ibang\nbarayti nito sa pagkakaroon ng kakaibang rehistro na tangi sa pangkat na\ngumagamit ng wika. Pansinin kung paanong inilalantad ng rehistro ng mga\nsumusunod na pahayag ang pinagmulan ng mga ito:\na. Wiz ko feel ang mga hombre ditech, day!\nb. Wow pare, ang tindi ng tama ko! Heaven!\nc. Kosa, pupuga na tayo mamaya.\nd. Girl bukas na lang tayo mag-lib (library). Mag-malling muna tayo\nngayon.\nd. Pare, punta tayo mamaya sa Mega. Me jamming dun, e.\nAng sosyolek ay maaari ring may okupasyonal na rehistro. Pansinin\nang mga sumusunod na termino. Kung maririnig mo ang mga ito sa isang\ntaong hindi mo kilala, ano ang agad mong iisiping trabaho niya?\n\n8\n\nhearing exhibit court\npleading fiscal justice\nsettlement appeal complainant\n\nAng mga salitang nakatala sa itaas ay mga legal jargon. Ang jargon ang\nmga tanging bokabularyo ng isang partikular na pangkat ng gawain. Ang mga\nsumusunod naman ay mga jargon sa disiplinang accountancy at iba pang\nkaugnay na disiplina:\naccount balance net income\ndebit revenue asset\ncredit gross income cash flow\nSa disiplinang Medisina at Nursing naman ay gamitin ang mga\nsumusunod:\ndiagnosis therapy prognosis\nsymptom emergency prescription\nward x-ray check up\nKung minsan, ang mga jargon ng isang larangan ay may kakaibang\nkahulugan sa karaniwan o sa ibang larangan. Pansinin ang mga sumusunod\nna salitang gamitin sa isports na tennis at kung paano naiiba ang kahulugan\nng mga ito sa karaniwan:\nace fault love\nbreakpoint deuce rally\nslice advantage service\nPansinin naman na ang mga sumusunod na terminolohiya ay may\nmagkaibang kahulugan o rehistro sa larangang nasa loob ng panaklong:\nmouse (Computer, Zoology) stress(Language,Psychology)\nstrike (Sports, Labor Law) hardware(Business,Computer)\nrace (Sports, Sociology) nursery(Agriculture,Education)\noperation (Medicine, Military) note (Music, Banking)\nNgunit kahit pa ang mga pangkat ay may kanya-kanyang barayti ng\nwikang ginagamit batay sa dimensyong heograpikal at sosyal, indibiduwal pa\nrin ang paggamit ng wika. Sa madaling sabi, kahit pa sosyal ang pangunahing\ntungkulin ng wika, ang indibiduwal na katangian ng bawat tao ay\nnakaiimpluwensiya pa rin sa paggamit ng wika. Ito ang nagpapaiba sa isang\nindibiduwal sa iba pang indibiduwal. Bawat isa kasi ay may kani-kaniyang\nparaan ng paggamit ng wika. Tinatawag itong idyolek. Pansinin kung paano\nnagkakaiba-iba ang idyolek ng mga sumusunod na brodkaster kahit pa silang\nlahat ay gumagamit ng isang wika, nabibilang sa isang larangan at\nnaninirahan marahil lahat sa Metro Manila:\na. Mike Enriquez d. Kuya Cesar (t)\nb. Noli de Castro e. Mon Tulfo\nc. Rey Langit\n\n9\n\nGayahin ang paraan ng pagsasalita ng bawat isa. Iba-iba, hindi ba? Kilala rin\nang idyolek ng mga sumusunod na personalidad kung kaya madalas silang\ngayahin ng mga impersonators:\na. Kris Aquino d. Gloria Macapagal-Arroyo\nb. b. Mel Tiangco e. Annabelle Rama\nc. Ruffa Mae Quinto f. Miriam Defensor-Santiago\nMay iba pang barayti ng wika na tinatawag na pidgin at creole. Ang\npidgin ay tinatawag sa Ingles na nobody's native language. Nagkakaroon nito\nkapag ang dalawang taal na tagapagsalita ng dalawang magkaibang wika na\nwalang komong wika ay nagtatangkang magkaroon ng kumbersasyong\nmakeshift. Madalas, ang leksikon ng kanilang usapan ay hango sa isang wika\nat ang estraktura naman ay mula sa isa pang wika. Madalas na bunga ng\nkolonisasyon ang barayting ito ng wika. Pansinin ang pananagalog ng mga\nIntsik sa Binondo. Ang salitang gamit nila ay Tagalog ngunit ang estraktura\nng kanilang pangungusap ay hango sa kanilang unang wika. Ganito ang\nmadalas na maririnig sa kanila: Suki, ikaw bili tinda mura.\nAng creole naman ay isang wika na unang naging pidgin at kalaunan\nay naging likas na wika (nativized). Nagkaroon nito sapagkat may komunidad\nng mga tagapagsalita ang nag-angkin dito bilang kanilang unang wika.\nPinakamahusay na halimbawa nito ang Chavacano na hindi masasabing\npurong Kastila dahil sa impluwensiya ng ating katutubong wika sa estraktura\nnito.\nANTAS NG WIKA\nIsa pang mahalagang katangian ng wika ay ang pagkakaroon ng antas.\ntulad ng tao, nahahati rin sa iba't ibang kategorya ayon sa kaantasan nito.\nKung tutuusin, ang antas ng wikang madalas na ginagamit ng isang tao ay\nisang mabisang palatandaan kung anong uri ng tao siya at kung sa aling\nantas-panlipunan siya nabibilang.\nMahalagang maunawaan ng lahat ng tao ang mga antas ng wikang ito\nnang sa gayo'y maibagay niya ito sa kanyang katayuan, sa hinihingi ng\npanahon at pook at maging sa okasyong dinadaluhan.\nMahahati ang antas ng wika sa kategoryang Pormal at Impormal. Sa\nbawat kategorya, napapaloob ang mga antas ng wika.\nA. Pormal. Ito ang mga salitang estandard dahil kinikilala, tinatanggap\nat ginagamit ng higit na nakararami lalo na ng mga nakapag-aral ng wika.\n1. Pambansa. Ito ang mga salitang ginagamit sa mga aklat\npangwika/pambalarila sa lahat ng mga paaralan. Ito rin ang wikang\nkadalasang ginagamit ng pamahalaan at itinuturo sa mga paaralan.\n2. Pampanitikan o Panretorika. Ito naman ang mga salitang gamitin\nng mga manunulat sa kanilang mga akdang pampanitikan. Ito ang\n\n10\n\nmga salitang karaniwang matatayog, malalalim, makulay at\nmasining.\n\nB. Impormal. Ito ang mga salitang karaniwan, palasak, pang-araw-\naraw na madalas nating gamitin sa pakikipag-usap at pakikipagtalastasan sa\n\nmga kakilala at kaibigan.\n\n1. Lalawiganin. Ito ang mga bokabularyong diyalektal. Gamitin ang\nmga ito sa mga partikular na pook o lalawigan lamang, maliban kung\nang mga taal na gumagamit nito ay magkikita-kita sa ibang lugar dahil\nnatural na nila itong naibubulalas. Makikilala rin ito sa pagkakaroon\nng kakaibang tono, o ang tinatawag ng marami na punto.\n2. Kolokyal. Ito'y mga pang-araw-araw na salita na ginagamit sa mga\npagkakataong impormal. Maaaring may kagaspangan nang kaunti ang\nmga salitang ito ngunit maaari rin itong maging repinado ayon sa kung\nsino ang nagsasalita nito. Ang pagpapaikli ng isa, dalawa o higit pang\nsalita lalo na sa mga pasalitang komunikasyon ay mauuri rin sa antas\nnito. Halimbawa, nasa'n (nasaan), pa'no (paano), sa 'kin (sa akin), sa'yo\n(sa iyo), kelan (kailan), meron (mayroon)\n3. Balbal. Ito ang tinatawag sa Ingles na slang. Sa mga pangkat\npangkat nagmumula ang mga ito upang ang mga pangkat ay\nmagkaroon ng sariling codes. Mababang antas ng wika ito, bagamat\nmay mga dalubwikang nagmumungkahi ng higit pang mababang\nantas, ang antas-bulgar (halimbawa nito ay mga mura at mga salitang\nmay kabastusan).\nSa lahat ng antas ng wika, ang balbal ang pinakadinamiko. Maaari\nkasing ang usong salitang balbal ngayon ay laos na bukas. Nakatutuwa ring\npag-aralan kung paano nabubuo ang mga salitang ito. Minsan nga, dahil sa\nnapakasalimuot na prosesong pinagdadaanan ng isang salitang balbal,\nnagiging lubhang mahirap nang ugatin ang pinanggalingan nito. Kayrami\nngang kabataang gamit nang gamit ng mga salitang balbal na hindi nila alam\nkung paano nabuo.\nChatGPT said:\nChatGPT\nSalamat sa detalyadong impormasyon! Ano ang mga tiyak na puntos na nais mong bigyang-diin o pag-usapan tungkol sa Module 2?\n\n\n\nYou said:\nModule 3\n\nAralin Natin\nNalulugod ako dahil natapos mo na ang bahaging Subukin Natin.\nHuwag kang mag-alala kung may ilang aytem kang hindi nasagot\nnang tama. Sa mga susunod na bahagi ng SLK ay malalaman mo ang mga\ntamang sagot sa mga naturang aytem. Sa bahaging ito, pag-aaralan natin ang\nMga Kalagayang/Sitwasyong Pangwika.\n\nSITWASYONG PANGWIKA SA TELEBISYON\n\n1. Ang telebisyon ang itinuturing na pinakamakapangyarihang media sa\nkasalukuyan dahil sa dami ng mga mamamayang naabot nito.\n2. Ang mabuting epekto ng paglaganap ng cable o satellite connection para\nmarating ang malalayong pulo at ibang bansa.\n3. Wikang Filipino ang nangungunang midyum sa telebisyon sa bansa na\nginagamit ng mga lokal na channel.\n4. Mga halimbawa ng mga programang pantelebisyon na gumagamit ng wikang\nFilipino ay mga teleserye, mga pantanghaliang palabas, mga magazine show,\nnews and public affairs, reality show at iba pang programang pantelebisyon.\n5. Ang pagdami ng mga palabas sa telebisyon partikular ang mga teleserye o\n\npantanghaling programa na sinusubaybayan ng halos lahat ng milyon-\nmilyong manununood ang dahilan kung bakit halos lahat ng mamamayan\n\nsa bansa ay nakakaunawa at nakakapagsalita ng wikang Filipino.\nMula sa mga programa sa telebisyon, maaring ginagaya ng halos\nmilyong tao na sumusubaybay nito. Mabuti man o masama, mahalagang\nisaalang-alang ang wika sa telebisyon bilang komunikasyong Filipino.\n\nSITWASYONG PANGWIKA SA RADYO AT DYARYO\n1. Wikang Filipino ang nangungunang wika sa radyo sa AM man o sa FM.\n2. Ang mga estasyon sa probinsya ay gumagamit ng rehiyonal na wika ngunit\nkung may kapanayam sila ay karaniwan sa wikang Filipino sila\nnakikipag-usap.\n3. Sa dyaryo ay wikang Ingles ang ginagamit sa broadsheet at wikang Filipino\nnaman sa tabloid.\n4. Tabloid ang mas binibili ng masa o karaniwang tao sapagkat mas\nnaiintindihan nila ang wikang ginagamit dito. Ito ang mga katangian ng\nisang tabloid:\na. Nagtataglay ng malalaki at nagsusumigaw na headline na naglalayong\nmaakit agad ang mambabasa.\n\n3\n\nb. Ang nilalaman ay karaniwang senseysyonal na naglalabas ng impormalidad\nc. Hindi pormal ang mga salita.\nSa mga nailahad sa itaas matutunghayan natin ang kahalagahan ng\nmga wikang napapakinggan. Ang hindi naaabot ng telebisyon maririnig sa radyo\npatuloy itong magpapabago sa pananaw ng bawat Filipino.\n\nSITWASYONG PANGWIKA SA PELIKULA\n1. Ingles ang kadalasang pamagat ng mga pelikulang Pilipino.\n2. Filipino ang lingua franca o pangunahing wika ang ginagamit.\n3. Ang pangunahing layunin ay makaakit ng mas maraming manunuod na\nmalilibang sa kanilang mga palabas at programa upang kumita ng malaki.\n4. Malawak ang naging impluwensya dahil sa tulong nito mas marami ng ng\nmamayan ng bansa ang nakauunawa at nakapagsasalita ng wikang Filipino.\n5. Ang nananaig na tono ay impormal at waring hindi gaanong istrikto sa\npamantayan ng propesyonalismo.\nIto ay isang anyo ng sining, at tanyag na anyo ng mga libangan, at\nnegosyo, Nililikha ito sa pamamagitan ng pagrekord ng \u201ctotoong\u201d tao at bagay\nkabilang ang inartre na pantasya at mga pekeng mukha sa kamera.\nSITWASYONG PANGWIKA SA IBA PANG ANYO NG KULTURANG POPULAR\n1. FLIPTOP\na. Pagtatalong oral na isinasagawa ng pa-rap.\nb. Nahahawig sa balagtasan dahil ang bersong nira-rap ay magkakatugma\nbagamat sa fliptop ay hindi nakalahad o walang malinaw ang paksang\ntinatalakay.\nc. Gumagamit ng di-pormal na wika at walang nasusulat na iskrip kaya naman\nkadalasan ang mga ginagamit na salita ay balbal at impormal at mga\nsalitang nanlalait.\nd. Ang kompetisyon ay tinatawag na \u201cBattle League\u201d at kung isinasagawa sa\nwikang ingles ay tinatawag na \u201cFilipino Conference Battle\u201d\nIto ay paligsahan ng mga rapper o mga taong gumagamit ng rap sa\npagsasalita.\n2. PICK-UP LINES\na. Makabagong bugtong kung saan may tanong na sinasagot ng isang bagay\nna madalas naiuugnay sa pag-ibig at iba pang aspekto sa buhay.\n\n4\n\nb. Karaniwang wikang Filipino ang ginagamit ngunit may pagkakataon ring\nnasa wikang Ingles o kaya naman ay Taglish.\nIsang paraan ng pagbubukas ng pag-uusap sa isang kilala o hindi\ngaanong kilalang tao upang ipahayag ang saloobin.\n3. HUGOT LINES\na. Tawag sa linya ng pag-ibig. Tinatawag ding lovelines o love quotes.\nb. Karaniwang nagmula sa linya ng ilang tauhan sa pelikula o telebisyon na na\nnagmarka sa puso\u2019t isipan ng mga mnunuod.\nc. Minsan ay nakasulat sa Filipino subalit madalas ay Taglish.\nMga salitang nabuo sa pamamagitan ng emosyon. Kadalasan itong\nginagamit upang pahagingan ang isang tao sa iyong naramdaman.\n\nSITWASYONG PANGWIKA SA TEXT\n\nd. Ang pagpapadala ng SMS (short messaging system) ay isang mahalagang\nbahagi ng komunikasyon sa bansa.\ne. Humigit kumulang 4 na bilyong text ang ipinapadala at natatangap ng ating\nbansa kaya ito ay kinilala bilang \u201cText Capital of the World\u201d.\nf. Madalas ang paggamit ng code switching at madala pinaiikli ang baybay ng\nmga salita.\ng. Walang sinusunod na tuntunin o rule.\nGamit ang mobile/cellular phones ay patuloy na nagbabago ang\npaggamit ng wika at bahagi na ito ng kultura, malaki ang impluwensya nito\nsa wika partikular sa paraan ng pagsusulat.\nSITWASYONG PANGWIKA SA SOCIAL MEDIA AT INTERNET\n1. Ang tawag sa mga taong gumagamit nito ay netizen.\n2. Karaniwang may code switching.\n3. Mas pinagiisipang mabuti ang mga gagamiting salita bago I post.\n4. Ingles ang pangunahing wika dito.\n5. Naglalaman ng mga sumusunod\n\uf0b2 Impormasyon sa ibat ibang sangay ng pamahalaan\n\uf0b2 Mga akdang pampanitikan\n\uf0b2 Awitin\n\uf0b2 Resipe\n\uf0b2 Rebyu ng pelikulang Pilipino\n\uf0b2 Impormasyong pangwika\n\nhttps://filipino101blog.tumblr.com/post/70080208753/amp\n\n5\n\nPatuloy na umuunlad at nagbabago ang mundo, nagbabago rin ang\npaggamit ng wika sa iba\u2019t ibang sitwasyon. Sa komunikasyon, maraming\npamamaraan upang ibahagi ang kaalaman, ideya, damdamin at iba pa gamit\nang wika. Sa itaas, makikita ang iba\u2019t ibang sitwasyong pangwika na\nkasalukuyan nating ginagamit.\nChatGPT said:\nChatGPT\nModule 3: Mga Kalagayang/Sitwasyong Pangwika\nSitwasyong Pangwika sa Telebisyon\nMakapangyarihang Media: Ang telebisyon ay may malaking impluwensiya sa pag-abot sa mga tao.\nCable at Satellite: Nakakatulong ang teknolohiya sa pagpapalawak ng saklaw ng telebisyon.\nWikang Filipino: Ito ang pangunahing midyum ng mga lokal na channel.\nMga Programang Pantelebisyon: Kabilang dito ang teleserye, magazine show, at iba pa.\nEpekto sa Wika: Dahil sa mga palabas, maraming tao ang nakakaunawa at nakakapagsalita ng Filipino.\nSitwasyong Pangwika sa Radyo at Dyaryo\nWikang Filipino: Nangunguna ito sa radyo, habang Ingles ang ginagamit sa broadsheet.\nRehiyonal na Wika: Ginagamit ito ng mga estasyon sa probinsya.\nTabloid: Mas madaling maintindihan at mas paborito ng masa.\nHeadline: Malalaki at nakakaakit.\nNilalaman: Madalas na sensasyonal at hindi pormal.\nSitwasyong Pangwika sa Pelikula\nPamamagitan ng Wika: Ingles ang pamagat, ngunit Filipino ang pangunahing wika.\nLayunin: Maghatid ng aliw at kumita.\nImpluwensya: Maraming tao ang nakakaunawa ng Filipino dahil dito.\nTono: Impormal at mas maluwag sa propesyonalismo.\nSitwasyong Pangwika sa Ibang Anyong Kulturang Popular\nFliptop: Pagtatalong rap na gumagamit ng di-pormal na wika.\nPick-Up Lines: Makabagong bugtong na madalas kaugnay ng pag-ibig.\nHugot Lines: Emosyonal na linya mula sa mga pelikula o telebisyon.\nSitwasyong Pangwika sa Text\nSMS: Isang mahalagang bahagi ng komunikasyon sa bansa.\nText Capital of the World: Tinatayang 4 bilyong text ang ipinapadala.\nCode Switching: Madalas na ginagamit sa pagpapadala ng mensahe.\nSitwasyong Pangwika sa Social Media at Internet\nNetizen: Mga taong gumagamit ng internet.\nWika: Karaniwang may code switching at Ingles ang pangunahing wika.\nNilalaman: Impormasyon sa iba't ibang paksa.\nPagsusuri at Repleksyon\nAng mga sitwasyong pangwika na ito ay nagpapakita ng dinamismo at pagbabago ng wika sa ating lipunan. Mula sa telebisyon hanggang sa social media, makikita ang mga impluwensya ng teknolohiya at kultura sa paraan ng ating komunikasyon.\n\nAno ang mga tiyak na aspeto na nais mong talakayin o bigyang-diin mula sa Module 3?\n\n\n\nYou said:\ndid i ask for your reflection?\nChatGPT said:\nChatGPT\nSorry about that! If you have specific questions or topics you\u2019d like to focus on from Module 3, just let me know.\n\n\n\nYou said:\nModule 4\n\nAralin Natin\nNalulugod ako dahil natapos mo na ang bahaging Subukin Natin.\nHuwag kang mag-alala kung may ilang aytem kang hindi nasagot nang tama.\nSa mga susunod na bahagi ng SLK ay malalaman mo ang mga tamang sagot\nsa mga naturang aytem. Sa bahaging ito, pag-aaralan natin ang Iba\u2019t Ibang\nRegister at Barayti ng Wika na ginagamit sa iba\u2019t ibang sitwasyon.\n\nAng wika ay bahagi ng kultura at kasaysayan ng bawat lugar. Ito rin\nay simbolismo tungo sa pagkakakilanlan ng bawat indibidwal. Sa\npamamagitan ng wika, ay nailalabas o naipapahayag natin ang ating mga\nemosyon at saloobin, masaya man o malungkot. Ginagawa natin ito sa\npamamaraan ng pagsusulat, pakikipagtalastasan at iba pa.\nAng ating wika ay may iba\u2019t ibang barayti. Ito ay sanhi ng\npagkakaiba ng uri ng lipunan na ating ginagalawan, heograpiya, antas ng\nedukasyon, okupasyon, edad at kasarian at uri ng pangkat etniko na ating\nkinabibilangan. Dahil sa pagkakaroon ng heterogenous na wika tayo ay\nnagkaroon ng iba\u2019t ibang baryasyon nito, at dito nag-ugat ang mga barayti\nng wika, ayon sa pagkakaiba ng mga indibidwal.\nDayalek - Ito ang salitang gamit ng mga tao ayon sa partikular\nna rehiyon o lalawigan na kanilang kinabibilangan.\n\nHalimbawa:\nTagalog = Bakit? Ilocos = Bakit ngay?\nBatangas = Bakit ga? Pangasinan = Bakit ei?\nBataan = Baki ah?\n\nIdyolek- Bawat indibidwal ay may sariling istilo ng pamamahayag at\npananalita na naiiba sa bawat isa. Gaya ng pagkakaroon ng personal na\npaggamit ng wika na nagsisilbing simbolismo o tatak ng kanilang\npagkatao.\n\nHalimbawa:\n\u201cKabayan\u201d- Noli De Castro\n\u201cTo the highest level na talaga to\u2019=Ruffa Mae Quinto\n\nSosyolek- minsan ay tinatawag na \u201cSosyalek\u201d Ito ay pansamantalang\nbarayti lamang. Ito ay uri ng wika na ginagamit ng isang partikular na\n\ngrupo. Ang mga salitang ito ay may kinalaman sa katayuang sosyo-\nekonomiko at kasarian ng indibidwal na gumagamit ng mga naturang\n\nsalita.\n\n3\n\nHalimbawa:\nRepapips, ala na ako datung eh (Pare, wala na akong pera)\nMy God! It\u2019s so mainit naman dito. (Naku, ang init naman dito!)\nWa facelak girlash mo (walang mukha o itsura ang gelpren mo\no kaya ay pangit ng gelpren mo)\n\nEtnolek - Isang uri ng barayti ng wika na nadebelop mula sa salita ng\nmga etnolonggwistang grupo. Dahil sa pagkakaroon ng maraming\npangkat etniko sumibol ang iba\u2019t ibang uri ng Etnolek. Taglay nito ang\nmga wikang naging bahagi nang pagkakakilanlan ng bawat pangkat\netniko.\nHalimbawa:\nVakul \u2013 tumutukoy sa mga gamit ng mga ivatan na pantakip sa\nkanilang ulo tuwing panahon ng tag-init at tag-ulan\nBulanim \u2013 salitang naglalarawan sa pagkahugis buo ng buwan\nLaylaydek Sika \u2013 Salitang \u201ciniirog kita\u201d ng mga grupo ng Kankanaey\nng Mountain Province.\nRegister - minsan sinusulat na \u201crejister\u201d, ito ay barayti ng wikang\nespisyalisadong ginagamit ng isang partikular na domeyn. Ito ay may\ntatlong uri ng dimensyon.\nNatutukoy ang iba\u2019t ibang register at barayti ng wika sa mga\nterminong may kaugnayan sa mga trabaho o iba\u2019t ibang hanap-buhay o\nlarangan. Kapag narinig ang terminong ito ay matutukoy o masasabi ang\nlarangan o sitwasyong karaniwang ginagamit ng mga ito.\nAng mga abogado o taong nagtatrabaho sa korte ay maipakikilala ng\nsumusunod na mga jargon:\n\nExhibit Suspect\nAppeal court\nComplainant justice\nAng mga guro o mga taong konektado sa edukasyon ay maipakikilala\nng sumusunod:\n\nLesson plan curriculum\nTest textbook\nAng mga sumusunod naman ay mga jargon sa disiplinang\nAccountancy.\n\nAccount balance\nDebit credit\nNet income gross income\nAyon kay Marietta Alagad-Abad, ang barayti ng wika ay tumutukoy\nsa uri o klase ng wikang ginagamit sa isang partikular na teksto o diskors.\n\n4\n\nNakikita mo ang kaibahan ng isang teksto sa isa pang teksto dahil sa uri ng\nwikang ginagamit sa nasabing teksto. Ang uri ng teksto ay dumidepende sa\nuri o barayti ng wikang ginagamit sa teskto. Samakatuwid, ang tekstong\npanghumanidades ay gumagamit ng wikang masining; ang tekstong\n\npang-agham ay gumagamit ng wikang sayantipik; ang tekstong pang-\nagham panlipunan ay gumagamit ng wikang pansosyal.\n\nAng barayti ng wika ay naaayon din sa antas nito; kaya mayroon\ntayong wikang pambansa, wikang opisyal, wikang lalawiganin, wikang\nkolokyal o karaniwan, at wikang islang o balbal.\nAng wika ay maaari ring uriin ayon sa propesyon o disiplina tulad\nng: wikang medikal, wikang pambisnis, wikang akademik, at teknikal.\nMaaari namang makilala ang barayti ng wika ayon sa mga institusyong\ngumagamit nito tulad ng wikang pampaaralan, wikang pansimbahan,\nwikang pampamahalaan, atbp. Sa ngayon, mayroon ding tinatawag na wika\nng bakla at wika ng lasing.\nSanggunian: https://takdangaralin.ph/barayti- ng-wika/at Retorika (Filipino III)\n\nAng pagkakaroon ng register at iba\u2019t ibang barayti ng wika ay dulot\nng pakikipag-ugnayan ng iba\u2019t ibang pangkat ng mga tao sa loob ng iba\u2019t\nibang phenomenon. Dahil sa ugnayang ito, nalilinang ang wikang may\npagkakaiba sa orihinal o istandard na pinagmulan nito. Kaya sa araling ito\nsusubukin ang iyong kakayahan at kaalaman.\nChatGPT said:\nChatGPT\nWhat specific aspect of Module 4 would you like to explore further?\n\n\n\nYou said:\nModule 5\n\nAralin Natin\n\nAno ang ibig sabihin ng Kakayahang Pangkomunikatibo? At kailan\nnatin masasabi na ang isang mag-aaral na tulad mo ay may kakayahang\npangkomunikatibo?\nMahalagang matutunan mo bilang mag-aaral ang kakayahang\npangkomunikatibo upang higit na magiging makabuluhan ang iyong\npakikipagtalastasan sa iyong kapwa. Ito ang nilalayon ng ating aralin upang\nihanda ka sa mga gawaing may kinalaman sa pagkakaroon ng mabunga at\nmakabuluhang interaksyon sa iyong kapuwa.\nBilang isang tao na aktibo sa gawaing pangkomunikasyon, malaki\nang ginagampanang papel ng wika sa ating buhay. Ang wika ang sentro sa\nlahat ng ating gawain, higit sa ano pa man, ito ang kaibahan natin sa Iahat\nng bagay na nilikha sa mundo. Hindi magiging normal ang ating pagkilos\nkung wala ito. Wika ang pangunahing instrumento na nagbubuklod sa mga\ntao hindi lamang sa pakikipagkomunikasyon kundi maging sa pagkilala ng\nkultura ng iba\u2019t ibang lipunan. Kung walang wika, hahawak na lang tayo,\n\n3\n\nkukumpas, kikilos, sa halip na magsalita. Kung walang wikang naisulat,\nwala tayong pag-alam sa mga pangyayari sa loob at labas ng bansa.\nSa harap ng ganitong mga sitwasyon, mahalaga ring pagtuonan ng\npansin ang kakayahan ng tao na magamit ang wika sa paraang\nkomunikatibo. Ito ang kakayahan ng tao na magamit ang wika ayon sa\npangangailangan nang wasto at angkop sa isang tiyak na gawain.\nAyon kay Dell Hymes (1972), ang kakayahang komunikatibo ay\nhindi lamang tumutukoy sa kakayahang maunawaan ng isang indibidwal\nang wika batay sa estruktura o sa literal na kahulugan nito. Sakop din nito\nang pag-unawa sa iba pang elemento na bumubuo sa proseso ng\npakikipagtalastasan gaya ng konteksto at sitwasyong nakapaloob dito.\nTumutukoy ito sa kakayahan ng indibidwal na magamit ang wika nang\ntama batay sa alituntuning panggramatika, sosyo-kultural, at\nkontekstuwal o ang abilidad sa angkop na paggamit ng mga pangungusap\nbatay sa hinihingi ng isang interaksiyong sosyal.\nMahalagang magkaroon ka ng kaalaman at kasanayan sa pagpili ng\nangkop na mga salita at paraan ng paggamit nit\u00f3 sa mga usapan o\ntalakayan batay sa kausap, pinag- uusapan, lugar, panahon, layunin, at\ngrupong kinabibilangan.\nNarito ang paliwanang ukol sa pagpili ng angkop na mga salita at paraan\nng paggamit nit\u00f3 sa mga usapan o talakayan batay sa:\n1. Kausap. Hindi maikakailang nag-iiba ang g\u00e1mit at paraan o estilo ng\npaggamit ng wika depende sa kausap.\nHalimbawa:\nIba ang pamamaraan ng pagsasalita o pananalita maging ng isang\nguro kapag ang kausap ay punong-guro kung ihahambing ito sa kaniyang\nkapuwa guro o di kaya ay sa kanyang mga mag-aaral.\n2. Batay sa pinag-uusapan. Ang mga salita ay nag-iiba ang kahulugan\ndepende kung ano ang pinag-uusapan.\nHalimbawa:\nAng salitang \u201ctravel\u201d ay nangangahulugan ng paglalakbay kung ang\npinag-uusapan n\u2019yo ay paglalakbay o bakasyon, subalit sa larong\nbasketbol, ang \u201ctravel\u201d ay tumutukoy sa isang paglabag o violation sa\nalituntunin ng laro.\n3. Lugar. Ito ay tumutukoy sa lokasyon na siyang sanhi ng pagkakaiba ng\npagpapakahulugan sa mga salita.\n\n4\n\nHalimbawa:\nSa Quezon ang salitang banas ay nangangahulugan ng pagkainis o\npagkayamot, samantalang sa mga karatig lugar nito ang banas ay\nnagpapahayag ng mainit na panahon.\n4. Panahon. Naiuugnay ito sa oras o pagkakataong binabanggit sa\nusapan.\nHalimbawa:\nNoong dekada 80 hanggang 90 luksong-tinik, tumbang-preso at siyatong\nang mga larong kinagigiliwan ng mga bata, samantalang ngayon\nbukambibig ang ML at online games.\n5. Layunin. Bawat grupo/pangkat na kinabibilangan ay may sari-sariling\nparaan o estilo sa paggamit ng wika. Ang pamaraang ito ay nagpapahiwatig\nng pagiging natatangi nitong estilo na hindi palasak sa ibang\ngrupo/pangkat na tinatawag na register.\nHalimbawa:\nAng paggamit ng bilang ng isang guro sa loob ng klase sa mga pagkakataong\nmay mga gawaing kailangan ng ipasa ay may naghuhudyat ng pagtatapos\nnito at upang pabilisin ang ginagawa o pagp\u00e1sa ng papel.\nReseta. Ito ay isang termino na madalas ay manggagamot lamang ang\ngumagamit. Isa itong pamaraan ng paggamit ng salita ng mga doktor na\nnaiuugnay sa kanilang gampanin bilang manggagamot na makapagbigay\nlunas sa may sakit.\nSa pagpasok ng makabagong panahon at pamaraan ng pagkatuto,\nhigit na dapat pagtuonan ng pansin ang bakit at paano sa paglinang sa mga\nkasanayang komunikatibo sa halip na ang tuon ay sa ano at sino lamang.\nKaakibat nito, ang pagkatuto dapat ay umaayon sa teorya ni John B.\nWatson (1913) na \u201cBehaviorist Psychology of Learning,\u201d ayon sa kaniyang\npaniniwala na ang pagkatuto ng wika ay \u201chabit formation\u201d na binubuo ng\nstimulus at response. Kung gayon, ang pagkatuto sa wika ay higit na\nnakatuon sa paglinang ng kakayahang komunikatibo kaysa sa simpleng\nkabatiran tungkol sa wika. Ang kakayahang komunikatibo ay nauukol sa\nkakayahan sa aktuwal na paggamit ng wika sa mga tiyak na pagkakataon.\nAng kakayahang komunikatibo ay isang mahalagang kasanayan na\nnararapat taglayin ng kahit na sinong tao sa lipunan. Ang tao ay ay isang\npanlipunang nilalang na nangangailangang makihakubilo sa kapwa tao sa\nhalos lahat ng panahon. Ang isang mag-aaral ay kailangang makisalamuha\nsa kapwa nya mag-aaral at sa mga guro sa halos lahat ng pagkakataon,\nlalung-lao na kung nasa paaralan. Kung kaya ay nararapat lamang hasain\n\n5\n\ndahil malaki ang maitutulong nito bilang preparasyon sa mapipiling karera\nng isang mag-aaral sa hinaharap.\nChatGPT said:\nChatGPT\nIt looks like you\u2019re studying the concept of kakayahang pangkomunikatibo or communicative competence. This idea emphasizes not just understanding language structure but also using language appropriately in various contexts. It\u2019s essential for effective interaction, especially in educational settings.\n\nIf you have specific questions or topics within this module you want to explore, feel free to ask!\n\n\n\nYou said:\nModule 6\n\nAralin Natin\nNalulugod ako dahil natapos mo na ang bahaging Subukin Natin.\nHuwag kang mag-alala kung may ilang aytem kang hindi nasagot nang tama.\nSa mga susunod na bahagi ng SLK ay malalaman mo ang mga tamang sagot\nsa mga naturang aytem. Sa bahaging ito, pag-aaralan natin ang kakayahang\npragmatik at kakayahang diskorsal sa pagtiyak ng layunin sa talastasan\nbatay sa iba\u2019t ibang konteksto.\n\n2\n\nPragmatiks - isang sangay ng lingguwistika na inilalarawan bilang pag-\naaral ng ugnayan ng mga anyong lingguwistiko at mga gumagamit nito\n\n\u2756 Binibigyang pansin dito ang ang gamit ng wika sa mga kontekstong\npanlipunan gayundin kung paano lumilikha at nakauunawa ng\nkahulugan ang tao sa pamamagitan ng wika (Yule, 1996).\n\u2756 Sa pag-aaral ng wika mula sa pananaw ng mga gumagamit nito\nmahalaga sa pag-unawa ng anomang sitwasyong komunikatibo ang\npagtukoy sa kahulugan ng mga mensahe, lantad man ito o hindi.\n\u2756 Maliban dito, mahalagang matukoy ng mga gumagamit ng wika ang\nmga hadlang na kanilang nararanasan gayundin ang epekto ng\nwikang gamit sa iba pang taong kasangkot sa proseso ng\nkomunikasyon.\n\u2756 Sang-ayon naman kina Badayos at mga kasama (2010), ang\npragmatiks ay kinapapalooban ng tatlong pangkalahatang\nkakayahan sa komunikasyon: (1) ang gamit ng wika sa iba\u2019t ibang\nlayunin gaya ng pagbati, pagbibigay- impormasyon, pagnanais,\npaghiling, at pagbibigay-pangako: (2) paghiram ng pagbabago ng\nwikang gagamitin batay sa pangangailangan o inaasahan ng\ntagapakinig at/o sitwasyon: (3) pagggamit ng tuntunin sa isang\ntalastasan at mga naratibong dulog gaya ng pagkukuwento,\npagbibigay ng ulat at iba pa.\n\u25aa Pinaliliwanag ng pragmatiks ang ugnayang linguwistiko ng mga taong\ngumagamit ng wika sa iba\u2019t ibang konteksto gaya ng sosyal at\nkultural. Ang mga mensaheng posibleng maghatid ng lantad o\ntuwirang kahulugan at di-lantad o di-tuwirang kahulugan sa isang\ntalastasan ng mga taong kasangkot sa usapan.\nPinagkunan: Nuncio et al, Sidhaya 11Komunikasyon at Pananaliksik sa Wika at\nKulturang Pilipino Quezon City: C&E Publishing, 2016, 293\n\u2756 Samantalang ayon naman kina Lightbown at Espada (2006) ang\npragmatiko ay tumutukoy sa pag-aaral sa paggamit ng wika sa isang\npartikular na konteksto upang magpahayag sa paraang diretsahan o\nmay paggalang.\n\u2756 Ibig sabihin, ang isang taong may kakayahang pragmatiko ay\nmabisang nagagamit ang yaman ng wika upang makapagpahayag ng\nmga intensiyon at kahulugang naaayon sa konteksto ng usapan at\ngayundin, natutukoy ang ipinahihiwatig ng sinasabi, di-sinasabi, at\nikinikilos ng kausap.\n\u2756 Kadikit sa paglinang sa kakayahang pragmatiko ang konsepto ng\nspeech act. Para sa pilosopo sa wika na si J.L Austin (1962; sipi kay\nHolf 20010), ang pakikipag-usap ay hindi lamang paggamit ng mga\n\n3\n\nsalita upang maglarawan ng isang karanasan kundi \u201cpaggawa ng mga\nbagay gamit ang mga salita \u201co speech act. Halimbawa nito ay\npakikiusap, pagtanggi, pagpapaumanhin, pangangako at iba pa.\n\u2756 May tatlong sangkap ang speech act: (1) ang sadya o intensiyonal na\npapel nito o illocutionary force; (2) ang anyong lingguwistiko o\nlocution; at (3) ang epeko nito sa tagapakinig o perlocution:\n\nSangkap Kahulugan Halimbawa Halimbawang\nPangungusap\n\nillocutionary\nforce\n\nsadya o\nintensiyonal na\npapel\n\npakiusap,\nutos, pangako,\npagsasakatuparan\nng bagay o\nmensahe batay sa\nnais o intensiyon\nng tagapaghatid\n\nSasamahan\nkitang\nkumain sa\nlabas.\n(pahiwatig ng\npangako)\nMaaari mo ba\nakong\nsamahan sa\nlabas?\n(pakiusap)\n\nLocution anyong\nlingguwistiko,\nliteral na\npaglalarawan at\npagkaunawa sa\nginamit na wika\n\npatanong,\npasalaysay,\niniuulat,\nsinusubok,\n\nIniuulat niya\nang nagap na\nlindol sa\nbahagi ng\nMagsaysay,\nDavao del\nSur.\n\nPerlocution epekto sa\ntagapakinig,\nnagpapahayag ng\nbisa, puwersa\n\nPagtupad sa\npangako\n\nTumupad siya\nsa kanyang\npangako.\n\nPinagkunan: Taylan et al, Komunikasyon at Pananaliksik sa Wika at Kulturang\nPilipino Sampaloc, Manila: Rex Bookstore, 2016, 113; Nuncio et al,\nSidhaya11Komunikasyon at Pananaliksik sa Wika at Kulturang Pilipino Quezon\nCity: C&E Publishing, 2016,306\n\u2756 Ang pragmatik ay kinapapalooban ng tatlong pangkalahatang\nkakayahan sa komunikasyon:\n(1) Gamit ng wika sa iba\u2019t ibang layunin-gaya ng pagbati, pagbibigay\nimpormasyon, pagnanais, paghiling at pagbibigay pangako\n\n4\n\n(2) Paghiram o pagbabagong wikang gagamitin batay sa\npangangailangan o inaasahan ng tagapakinig at/o sitwasyon gaya\nng pakikipag-usap sa magulang sa kanyang sanggol na anak,\npagbibigay impormasyon sa mga taong hindi ka pamilyar at\npakikipag-usap ng titser sa kanyang estudyante sa loob ng\nklasrum o sa mall.\n(3) Paggamit ng mga tuntunin sa isang kombersasyon at mga\nnaratibong dulog gaya ng pagkukuwento, pagbibigay ng mga\nreport at iba pa.\nPinagkunan: Badayos et al, Komunikasyon sa Akademikong Filipino Malabon\nCity: Mutya Publishing, 2010, 121\n\u2756 Saligan ng larangan ng pragmatik ang pag-aaral ng wika mula sa\npananaw ng mga gumagamit nito, partikular ang kanilang\npagpipilian, ang mga balakid na nararanasan sa paggamit ng wika sa\nisang interaksiyonal na konteksto, at ang epekto ng paggamit nila ng\nwika sa iba pang tao na sangkot sa proseso ng pakikipagtalastasan\n(Crystal, 1997 na binanggit ni Bardovi-Harlig, 2012 sa akda nina\nLenchu at Ahmek, 2013).\n\u2756 Tinataya sa teoryang Pragmatik na ang isang mahusay na diskurso\nay palaging nakabatay sa kinalalagyang sitwasyon ng mga taong\nsangkot sa isang usapan. Maaaring magkaroon ng pagkakaiba-iba\nang mga tuntuning nabanggit batay sa kultura at konteksto.\nKakayahang Pragmatik - kakayahang iparating ang isang tukoy na\nmensahe, ang lantad at di- lantad nitong kahulugan sa anomang konteksto\nhinggil sa kultura, at gayundin ang pagbibigay kahulugan dito ng\ntagatanggap ng mensahe sang-ayon na rin sa nais iparating ng\ntagapaghatid nito. Ang pagtamo ng kakayahang pragmatik ay nakasalalay\n\nsa kritikal na kamalayan at atensiyon sa mga sosyolingguwistiko at sosyo-\nkultural na elementong nakapailalim sa mga pagkilos at pag-uugali ng mga\n\nnag-uugnayang tagapagsalita o ang tinatawag na interlokyutor ng wika.\n\u27a2 Mahalagang elemento ang pag-alam sa kumbesiyon ng\nsosyolingguwistika upang maisakatuparan ng may kaangkupan ang\ngamit ng wika sa isang konteksto\n\u27a2 Makakamtan ito sa pamamagitan ng pag-alam sa layunin ng\npakikipag-usap, sa ugnayan ng mga sangkot sa usapan, sa paksa at\nsa sitwasyong umiiral sa usapan.\n\u27a2 Maaaring may lumitaw na puwang sa pag-unawa ng mensahe sa\npagitan ng tagapaghatid at tagatanggap nito gayundin ang pagganap\nng komunikatibong aksiyon bunsod ng pagkakaiba ng kaalaman,\npersonalidad, kultura at kinalalagyang sitwasyon.\n\n5\n\n\u27a2 Upang matugunan ito ang kakayahang pragmatik ang magsisilbing\ntulay para maging mabisa ang komunikasyon bunsod ng pagiging\nmalay sa iba\u2019t ibang gamit ng wika para sa iba\u2019t ibang layunin at\nintensiyon.\n\u27a2 Ang pagsusuring pragmatik sa kahulugan ng mga pahayag ay\nnauugnay sa pag-aaral ng mga bagay na nailalahad ng\ntagapagsalita/manunulat at binibigyang-pagpapakahulugan ng\ntagapakinig/mambabasa. Ito ay nakatuon sa kung ano ang\npakahulugan sa sinabi o sinulat kaysa mismong kahulugan ng mga\nsalita, parirala, at pangungusap.\nGricean pragmatics- ni Paul Grice sa mga batayang teorya ng pragmatiks.\nPara sa kanya, ang bawat mensahe ay mayroong kahulugan para sa mga\ntagapagsalita (speaker meaning). Para maituring na isang kahulugan ang\nmensaheng nabanggit, nararapat na may rason o dahilan ang tagapakinig\nna may intensiyon ang tagapagsalita sa paghahayag ng kahulugang ito\n(Allott, walang petsa) Samakatuwid, ang pagsusuring pragmatik ay\nnakatuon sa speaker meaning o ang kahulugan ng mensahe ayon sa\ntagapagsalita na nakasulat sa konteksto kung paano ito tatanggapin ng\nmga tagapakinig ng tagapagsalita.\n\u2713 Sa akto ng pakikipagtalastasan, may layuning makamtan ang mga\ntaong kasangkot sa proseso.\nHalimbawa:\nTagapagsalita: \u201cNilalamig ako.\u201d\nTagapakinig (kahulugan-interpretasyon): hindi kinakaya ang\nnararanasang lamig na temperature sa kapaligiran, masama ang kanyang\npakiramdam, may nakabukas na bintana o bahagi ng lugar na\npinagmumulan ng lamig, at iba pa.\n\u2713 Ang nabanggit na pagbigkas ng salita o paggamit ng wika ng\ninterlokyutor (speech act) para sa pagganap ng isang gawain ay\nmaaaring magbunga ng iba\u2019t ibang aksiyon depende sa\nmahihinuhang intensiyon ng tagapakinig mula sa nasabing\nkomunikatibong sitwasyon.\n\u2713 Ang tagapakinig ay maaaring tumugon sa pamamagitan ng gagawing\naksiyon batay sa naoobserbahan at nauunawaang pisikal,\npanlipunan, at kultural na konteksto o kalagayan, gayundin ang\nnahihinuhang layunin ng pagsasalitang interlokyutor.\n\u2713 Dahil nakitang nilalamig ay: maaaring siya ay bigyan ng dyaket,\nanomang bagay na makapagbabawas sa nararamdamang lamig,\nkung ang lamig ay bunga ng mataas na temperature sa katawan,\ngamot ang kanyang kinakailangan; o kung nakikitang malamig ang\nkapaligiran dahil sa pagiging bukas nito, maaaring maisip ng\n\n6\n\ntagapakinig na bawasan ito sa pamamagitan ng pagsasara ng\npinagmumulan ng lamig.\n\u2713 Kapag natunghayan na mismo ng tagapakinig ang intensiyon ng\ntagapagsalita sa kanyang sinabi (maaaring kumpirmahin ito sa\npamamagitan ng kanyang pagtatanong, mapatutunayan ang pagiging\nwasto ng kanyang hinuha hinggil sa mensaheng ipinarating.\n\u2756 Batay sa nabanggit na halimbawa, ang nilalayong mensahe ng isang\npahayag ay maaaring lantad o hindi lantad.\n\u2756 Bahagi ng pagsusuring pragmatik ang paggalugad sa paraan ng\npaghihinuha (inferencing) ng isang mambabasa/tagapakinig sa\nmensaheng natanggap, kabilang dito ang mga \u201chindi nakikitang\nkahulugan (invisible meaning).\n\u2756 Ang paglikha at pag-unawa sa mga nilalayong kahulugan sa mga\npartikular na konteksto ay nabibigyang daan sa mga batayan ng\npagpili ng sasabihin o hindi sasabihin, kung ano at paano ito\nsasabihin o gagawin.\n\u2756 Panukala ni Grice na ang talastasan o usapan ay nararapat\nnakasalalay sa pinagbabahaginang (principle of cooperation)\n\u2756 Ang mga patakaran sa talastasan (conversational maxims) ay\nginagamit para maging akma ang mga pahayag ng prinsipyo ng\npagtutulungan (principle of cooperation) ng mga magkausap. Ang\nmga patakarang ito ay may kinalaman sa dami, uri, pagiging akma\nsa panahon, at pamamaraan.\n1. Tungkol sa dami (maxim of quantity) ay kailangang gawing\nimpormatibo at naaayon sa hinihingi ng pagkakataon ang\nkontribusyon ng nagsasalita sa usapan.\n2. Tungkol sa uri (maxim of quality), hindi dapat magbigay ng\nimpormasyon tungkol sa isang bagay nang hindi nalalaman kung\ntotoo, o kung kulang ang patunay.\n3. Tungkol sa pagiging akma (maxim of relevance) ay\n\nipinagpapalagay ng nakikinig na makabuluhan sa paksang pinag-\nuusapan ang sinasabi ng nagsasalita.\n\n4. Tungkol sa pamamaraan (maxim of manner) ay ipinapalagay na\nmaliwanag at hindi malabo ang sinasabi ng nagsasalita at hindi\nnito ipagkakait ang anomang bagay na mahalaga sa usapan.\n\u25aa Binigyang pansin ng Kakayahang pragmatik ang pagbibigay ng tiyak\nna kahulugan sa mga mensaheng lantad at di-lantad. Kailangan ng\nkritikal na pag-iisip, kamalayan at pokus sa mga sosyolingguwistiko\nat sosyo-kultural na elementong nakapaloob sa mga kinikilos at\nmaging sa pag-uugali ng mga ng taong tagapagsalita ng wika.\nNagkakaroon ng pagpapakahulugan ang mga tagapakinig batay na\n\n7\n\nrin sa kung anong intensiyon ang nais na iparating ng tagapagsalita\nalinsunod sa patakaran ng talastasan.\nPinagkunan: Nuncio et al, Sidhaya 11Komunikasyon at Pananaliksik sa Wika at\nKulturang Pilipino Quezon City: C&E Publishing, 2016, 294\n\nKonteksto - gaya ng inilahad ni Hymes sa kaniyang SPEAKING theory,\ntungo sa ikatatagumpay ng isang pakikipagtalastasan, mainam na makita\nang kabuoang konteksto (setting, participants, ends, acts, keys,\ninstrumentalities, norms at genre) Sa pamamagitan nito, maaaring\nmapaangat ang sensitibi ng dalawang nag-uusap.\nPinagkunan: Badayos et al, Komunikasyon sa Akademikong Filipino Malabon City:\nMutya Publishing, 2010, 120\n\nDiskurso-tumutukoy sa pagpapahayag ng mga ideya, nosyon, teorya, at\npangkalahatan, ang kahulugang maaaring nasa pasulat o pasalitang\nparaan, tinuturing na pagpapalitan ng pagpapahayag\n\u2022 Nagmula sa Middle English na discourse na mula sa Medieval at late\nLatin na diskursus na nangangahulugang \u201cargumento\u201d at\nkumbersasyon\u201d (Garcia, 708:780)\n\u2022 Hindi lamang wika ang tinutukoy sa diskurso kundi ang aktuwal na\ngamit nitong lampas sa usapin at gramatika\n\u2022 Maaaring suriin ang diskurso sa pamamagitan ng pagtingin sa\nugnayan ng wika at ng konteksto kung saan ito ginamit\nHalimbawa:\nParaan Halimbawa\nPasalitang diskurso pag-uusap gaya ng\npagkukuwentuhan, debate at\nkumustahan\n\nPasulat na diskurso Liham at korespondensiyang\n\nnangangailangan ng tugon\n\nKakayahang Diskorsal- (discourse competence) na nagbibigay-pansin sa\nkakayahang bigyan interpretasyon ang isang serye ng mga napakinggang\npangungusap upang makagawa ng isang makabuluhang kahulugan\n\u2022 Ang tagumpay ng pag-unawa sa isang diskurso ay sang-ayon sa\n\nkaalamang taglay ng nag-uusap, \u201cworld knowledge\u201d ng mga nag-\nuusap at maging kaalamang lingguwistika, istruktura at diskurso, at\n\nkaalaman sa social setting (Tiongan, 2011).\n\n8\n\n\u25aa Ang diskurso ay pagpapahayag sa pasalita o pasulat na paraan.\nSamantalang ang kakayahang diskorsal naman ay ang pagbibigay\ninterpretasyon o kahulugan sa mga napakinggan upang\nmakapagbigay ng pagpapakulugan sa mensaheng natanggap.\nChatGPT said:\nChatGPT\nIn Module 6, you\u2019re diving into kakayahang pragmatik (pragmatic competence) and kakayahang diskorsal (discourse competence), which are essential for effective communication.\n\nKey Concepts:\nPragmatics:\n\nFocuses on how language is used in social contexts.\nEmphasizes the relationship between linguistic forms and their users.\nImportant for understanding both explicit (lantad) and implicit (di-lantad) meanings in communication.\nInvolves three main abilities:\nUsing language for different purposes (e.g., greeting, requesting).\nAdapting language to the listener\u2019s needs and the situation.\nFollowing conversational norms and narrative forms.\nSpeech Acts:\n\nIntroduced by J.L. Austin, this concept emphasizes that speaking is not just about conveying information but also performing actions (e.g., requesting, promising).\nConsists of:\nIllocutionary force: the speaker's intention.\nLocution: the literal meaning.\nPerlocution: the effect on the listener.\nContext:\n\nAccording to Hymes, successful communication depends on understanding the full context (setting, participants, ends, acts, keys, instrumentalities, norms, genre).\nDiscourse Competence:\n\nInvolves interpreting a series of spoken or written sentences to create meaningful understanding.\nSuccess relies on the shared knowledge of the speakers, linguistic awareness, and social context.\nPractical Applications:\nUnderstanding pragmatics helps in recognizing the subtleties of language use in different social situations, which is crucial for effective interaction.\nDeveloping discourse competence allows you to interpret and respond appropriately to various communicative situations, enhancing your overall communication skills.\nIf you need further clarification or have specific questions about these concepts, just let me know!\n\n\n\nYou said:\nModule 7\n\nAralin Natin\n\nSimulan natin ang pagpapaunlad ng iyong kaalaman at kakayahan\nsa pamamagitan ng pagtalakay sa araling ito - Konsepto ng Pananaliksik\n\nANG PANANALIKSIK\n\nAng pananaliksik ay sistematikong pagtatala mo ng iyong\nobserbasyon sa isang pinatutunayang teorya. Ito ang proseso, pamamaraan\nat istratehiya na ginagamit ng mananaliksik na gaya mo upang makatuklas\nng kasagutan sa iyong mga katanungan gamit ang metodong empirical.\n(Mabilin, et al. (2012)\nAyon kina Medel at Manuel (1976), ito\u2019y isang proseso ng impormasyon\nna gumagamit ng siyentipikong pamamaraan sa paglutas ng isang\nsuliranin.\nAyon naman kay Aquino (1974), ito\u2019y isang sistematikong paghahanap\nng mga pertinenteng mga impormasyon o datos hinggil sa isang tiyak na\npaksa o suliranin. Matapos ang maingat at sistematikong paghahanap ng\nmga pertinenteng impormasyon o datos hinggil sa isang tiyak na paksa o\nsuliranin at matapos suriin at lapatan ng interpretasyon ng mananaliksik\nang mga nakalap niyang datos ay mahaharap siya sa isa pang esensyal na\ngawain \u2013 ang paghahanda ng kaniyang ulat-pananaliksik.\nSa aklat ni Bernales (2003), ang pananaliksik ay isang maingat,\nkritikal, disiplinadong pagtatanong at paghahanap ng sagot sa\npamamagitan ng iba\u2019t ibang paraan batay sa kalikasan at kalagayan ng\nnatukoy na suliranin tungo sa paglilinaw at resolusyon nito (Good, 1963).\n\n4\n\nAyon kay Shuttleworth (1998), ang pananaliksik ay metodikal na pag-\naaral upang mapatunayan ang isang haypotesis o sagot sa isang\n\nispesipikong katanungan. Ang pag-alam at pagtunton sa tiyak na sagot sa\nproblema ang pangunahing layunin ng isang prosesong eksperimental na\npananaliksik. Ang pananaliksik ay kailangang sumusunod sa mga tiyak na\ngabay sa istandardisadong protocol o pagkakasunod-sunod sa\npagsasagawa ng pag-aaral. Ito ay kailangang sumailalim sa organisadong\npagpaplano at pag-aaral ng kaugnay na literatura sa pinatutunayang\nteorya.\nPinagkunan: Belleza at Dipolog (2019). Komunikasyon at Pananaliksik sa Wika at Kulturang\nPilipino. Diocesan Publishing House, Inc.\n\nKatuturan ng Pananaliksik\n\u27a2 Ayon sa mga dalubhasa, ang pananaliksik ay paraan ng paghahanap\nng teorya, pagsubok ng teorya, o paglutas ng isang suliranin.\n\u27a2 Ayon kay Fred Kerlinger (1973), ang pananaliksik ay isang\nsistematiko, kontrolado, empirikal, at kritikal na imbestigasyon ng\nmga proposisyong haypotetikal tungkol sa mga natural na\npangyayari.\n\u27a2 Ang pananaliksik ay isang sining. Maraming paraan ang maaaring\ngamitin sa pananaliksik.\n\u27a2 Pagtuklas sa mga teorya na gamit sa komprehensibong pag-aaral.\n\u27a2 Mula sa depinisyon na inilahad at iba pang iskema; maaaring ganito\nmabigyan ng lagom ang mahalagang konsepto na dapat tandaan sa\npananaliksik.\nSa Pananaliksik nalilinang ang pagkuha ng malalim na kaalaman ng\nmga paksa na kanilang pinag-aaralan, makilala ang kanilang mga\nkalakasan at kahinaan at malaman kung paano pakikitunguan ang mga\nkahinaang ito, malinang ang kahusayan sa pagsulat, makabubuo ng\nmga independiyenteng kasanayan sa pananaliksik, at at matuto ng\ntamang pammahala ng oras.\nKatangian ng Pananaliksik\n\u2713 Obhetibo\n\u2713 Mayaman sa ginagamit na mga datos\n\u2713 May angkop na pamamaraan o metodolohiya\n\u2713 Maayos ang dokumentasyon\n\u2713 May sinusunod na tamang proseso sa pagsulat\n\u2713 Kritikal\nAng mga katangiang ito ay nakatutulong upang maayos at maging\nmakabuluhan ang proseso ng pananaliksik.\n\n5\n\nMga Layunin sa Pagsasagawa ng Pananaliksik\n\u2022 makatuklas ng mga bagong impormasyon, ideya, at konsepto;\n\u2022 makapagbigay ng bagong pagpapakahulugan o interpretasyon sa dati\nnang ideya;\n\u2022 mabigyang-linaw ang isang mahalagang isyu o paksa;\n\u2022 makapagbigay ng mungkahing solusyon sa suliranin;\n\u2022 makapagpapatotoo o makapangangatuwiran sa tulong ng mga\nmapananalagiang materyales o dokumento tungkol sa mga paksang\nnangangailangan ng paglilinaw; at\n\u2022 makapagbigay ng mga ideya o mungkahi batay sa pangkasaysayang\nperspektibo para sa isang pangyayari o senaryo.\nSa kabuoan, ang pinakamahalagang layunin ng pananaliksik ang\npreserbasyon at pagpapabuti ng kalidad ng pamumuhay ng tao.\nResponsibilidad ng Mananaliksik\n\u2756 Pagkamatiyaga\n\u2756 Pagkamapamaraan\n\u2756 Pagkamasistema sa gawain\n\u2756 Pagkamaingat\n\u2756 Pagkamapanuri o kritikal\n\u2756 Pagkamatapat\n\u2756 Pagiging responsible\nAng mananaliksik ay kinakailangan na magiging responsable sa\nkaniyang isinusulat upang hindi magkakaproblema sa hinaharap. Ang\npagiging matapat sa kaniyang isinusulat ang magbibigay sa kaniyang\nkredibilidad bilang isang mananaliksik.\nUri ng Pananaliksik\n1. Empirikal o Mala-siyentipiko\n\u27a2 Nangangailangan ng malalim na pagsusuri ng mga ebidensiya at\naktuwal na mga datos. Ito\u2019y nailalarawan, naihahambing, at natutuos\nupang makita ang relasyon ngg haypotesis sa panukalang tesis o\ndisertasyon na isang trabahong siyentipiko.\n2. Applied Research\n\u27a2 Gumagamit ng sopistikasyon, sapagkat ito\u2019y konklusyon at\nestadistika. Karaniwang ito\u2019y bunga ng madaling pagsasagawa ayon\nsa hinihinging panahon. Ang isang mahusay na halimbawa nito\u2019y sa\npanahon ng eleksiyon. Gumagamit ito ng prediksiyon na\nnagkakatotoo. Ginagawa rin ito sa benta ng kalakal sa ilalim ng\n\n6\n\nadbertisment. Ang mabisang resulta nito ay depende sa sarbey at\nmga napiling sampling.\n3. Pure Research\n\u27a2 Ginagawa ito sa sariling kasiyahan ng isang tao upang maunawaan\nang isang bagay na gumugulo sa kaniyang isipan. Maaari naman\nitong gawin ayon sa hilig ng mananaliksik.\nMga Paraan ng Pananaliksik\nA. Palarawan (Descriptive Method)\n\u27a2 Ito ay idinisenyo para sa mananaliksik tungkol sa isang kalagayan sa\nkasalukuyan. Ipinaliwanag ni Best (1963) na ang palarawang\n\npananaliksik ay isang imbestigasyon na naglalarawan at nagbibigay-\nkahulugan tungkol sa isang bagay o paksa. Ito ay may kinalaman sa\n\nmga kondisyon ng mga ugnayang nagaganap, mga gawaing umiiral,\npaniniwala at prosesong nagaganap, mga epektibong\nnararamdaman, o mga kalakarang nalinang.\nUri ng Palarawang Paraan\n1. Pag-aaral ng Kaso (Case Study)\n\u27a2 Ang paraang ito ay detalyadong pag-aaral tungkol sa isang tao o yunit\nsa loob ng sapat na panahon.\n2. Sarbey\n\u27a2 Ang mga sarbey na pag-aaral ay ginagamit para sukatin ang umiiral\nna pangyayari nang hindi nagtatanong kung bakit ganoon o ganito\nang isang bagay, paksa, o pangyayari.\nLawak ng Sarbey\n2.1 Sensus \u2013 isang sarbey na sumasaklaw sa buong target na\npopulasyon.\n2.2 Sarbey \u2013 isang bahagi lamang ng populasyon\n3. Mga Pag-aaral na Debelopmental\n\u27a2 Sa paraang debelopmental, nagtatakda at kumukuha ng\nmapanghahawakang impormasyon tungkol sa pangkat ng mga tao\nsa loob ng mahabang panahon.\nDalawang Teknik na Ginagamit sa Pagsasagawa ng Pananaliksik\nna Debelopmental\n3.1 Longitudinal o Mahabang Panahong Paraan\n\u2713 Sa paraang ito, pinag-aaralan ang prosesong sampol ng mga\nkalahok sa loob ng mahabang panahon.\n3.2 Kros-seksiyonal na Paraan (Cross Sectional Method)\n\n7\n\n\u2713 Tungkol ito sa pag-aaral ng mga kalahok na may iba\u2019t ibang\ngulang at iba pang mga katangian.\n\n4. Mga Pasubaybay na Pag-aaral (Follow-up Studies)\n\u27a2 Ginagamit ito kung ibig na masubaybayan ang isang tiyak na\nprediksiyon. Ang pasubaybay na pag-aaral ay kailangan kung ibig\ntiyakin ang maaaring bunga ng isang pag-aaral.\nHalimbawa:\nIbig tiyakin ng mananaliksik kung paano makatutulong ang gamit ng\nwikang Filipino sa mga sabjek na nasa disiplinang Agham\nPanlipunan.\n5. Dokumentaryong Pagsusuri (Documentary Analysis)\n\u27a2 Nangangailangan ng pagkalap ng mga impormasyon sa pamamagitan\nng pagsusuri ng mga nakasulat na rekord at mga dokumento upang\nmalutas ang suliranin.\n6. Patakarang Pagsusuri (Trend Analysis)\n\u27a2 Isang popular na paraan ng palarawang pag-aaral na tinatawag din\nng iba na feasibility study. Ginagamit na datos sa pag-aaral na ito\nang mga kondisyong umiiral sa kasalukuyan.\n7. Mga Pag-uugnay na Pag-aaral (Correlational Studies)\n\u27a2 Isang palarawang pag-aaral na idinisenyo para alamin ang iba\u2019t ibang\nbaryabol na magkakaugnay o may relasyon sa isa\u2019t isa sa target na\npopulasyon.\nB. EKSPERIMENTAL NA PARAAN\n\u27a2 Sinabi ni Gay (1976), na ito ang pamaraan ng pananaliksik na tunay\nna makasusubok sa palagay o hipotesis tungkol sa ugnayang sanhi\nat bunga. Idinagdag ni Ary at mga kasama (1972), na ang\neksperimento ay kadalasang itinuturing na pinakasopistikadong\npamaraan ng pananaliksik para subukin ang mga palagay o\nhipotesis.\n\n8\n\nMGA HAKBANG SA PANANALIKSIK\n\nAng mga hakbang na ito ay makakatulong upang maging epektibo\nat makabuluhan ang ginawang pananaliksik.\n\nPinagkunan: Magdalena O. Jocson, Komunikasyon at Pananaliksik sa Wika at\nKulturang Pilipino Quezon City: Vibal Group, Inc., 2016, 274-288\n\nGawin Natin\nPagkatapos mong mabasa ang aralin na makikita sa itaas. Ngayon\nnaman, gawin natin at sagutin ang mga katanungan na inihanda upang\nmasuri ang kaalaman sa aralin.\nPanuto: Magbigay ng mga salitang maaari mong maiugnay sa salitang\nPANANALIKSIK. Gawin ang dayagram na nasa ibaba at sagutin ang\nmga sumusunod na mga katanungan. Gawin ito sa iyong sagutang\npapel.\n\nPagpili at Paglilimita ng Paksa\n\nPagbuo ng Konseptong Papel\n\nPagbuo ng Balangkas\n\nPagkuha, Paggamit, at\nPagsasagawa ng mga Datos\nPaggamit ng Iba\u2019t Ibang\nSistema ng Dokumentasyon\n\nPagsulat ng Pinal ng Sipi\nPagsulat ng Burador\nChatGPT said:\nChatGPT\nMukhang interesado ka sa konsepto ng pananaliksik! Anong partikular na bahagi ng araling ito ang nais mong talakayin nang mas malalim?\n\n\n\nYou said:\nModule 8\n\nAralin Natin\n\nSimulan natin ang pagpapaunlad ng iyong kaalaman at kakayahan\nsa pamamagitan ng pagtalakay sa aralin na ito - Pagsulat ng Panimulang\nPananaliksik\n\nGabay sa Paggawa ng Panimulang Pananaliksik\n1. PAGTUKOY NG PAKSA \u2013 ito ay dapat alam mo, nakawiwili,\nmapagkukunan ng datos, may sanggunian, may kabuluhan at\nmagagawan ng kongklusyon. Hal: Mga inaasahang oportunidad\nnaming mag-aaral sa pagtatapos ng Senior High School.\n2. PANIMULANG TANONG AT LAYUNIN \u2013- mga uri ng tanong\n(praktikal na tanong, espekulatibo o pilosopikal na tanong,\npanandalian, tentatibong tanong, imbestigatibong tanong).\nHal: tiyak na tanong: Ano ang mga oportunidad na naghihintay sa\nmga estudyante sa pagtatapos nila ng Senior High School? (tanong\nna tentatibo at praktikal) - Ilahad ang layunin ng pag-aaral\nHal: malaman, matimbang, at mapili ng mga mag-aaral ang mga\noportunidad na naghihintay sa kanila matapos ang Senior High\nSchool.\n3. TENTATIBONG BIBLIYOGRAPIYA- Magsaliksik ng mga kaugnay\nna literatura at pag-aaral sa paksang pinag-aaralan.\nMaaaring saliksiking:\na. Ang SHS curriculum at mga track na pagpipilian\n\n4\n\nb. Mga kasanayang pangwika at iba pang kakayahan na\nkakailanganin\nc. Mga trabahong naghihintay sa mga nagtapos ng SHS\nMGA BAHAGI NG PANANALIKSIK\n\nGawing batayan ang halimbawang pananaliksik na nakalagay sa kasunod\nna kahon upang lubusang maintindihan ang bawat bahagi ng pananaliksik.\nKABANATA 1: ANG SULIRANIN AT KALIGIRAN NITO\nAng Panimula o Introduksyon Ito ay kinapapalooban ng\npangkalahatang pagtalakay ng isang paksa sa pananaliksik.\nLayunin ng Pag-aaral ay pangkalahatang paglalahad ng layunin o\ndahilan kung bakit isinasagawa ang pananaliksik. Nakatuon din dito\nang mga suliranin na nasa anyong patanong.\nKahalagahan ng Pag-aaral ang paglalahad ng kahalagahan sa\npagsasagawa ng pag-aaral ng paksa sa pananaliksik. Inilalahad dito\nkung sino ang makikinabang sa nasabing pag-aaral.\nSaklaw at Limitasyon ang tumutukoy sa simula at hangganan ng\npananaliksik at dito rin itinatakda ang sakop ng pag-aaral.\nDepinisyon ng mga Terminolohiya ang bumubuo sa mga\nkatawagang makailang ginamit sa pananaliksik at ang bawat isa'y\nbinigyan ng kahulugan. Maaaring itong:\no Operasyunal na Kahulugan - kung paano ito ginamit sa\npananaliksik\no Konseptuwal na Kahulugan - istandard na kahulugan\nMakikita sa diksyunaryo gumamit ng pag-aaral at literaturang\nlokal at dayuhan\n\nKABANATA II: MGA KAUGNAY NA PAG-AARAL AT LITERATURA\nMahalaga ang kabanatang ito dahil ipinapaalam dito ng\nmananaliksik ang kasalukuyang antas ng kaalaman kaugnay ng kanyang\npag-aaral. Literaturang kaugnay ng paksa ng pananaliksik. Kailangan\nding matukoy ng mananaliksik kung sino-sino ang may-akda ng naunang\npag-aaral\nHanggat maaari, ang mga pag-aaral at literaturang tutukuyin at\ntatalakayin dito ay iyong mga bago o nalimbag sa loob ng huling sampung\n\n5\n\ntaon. Pilitin ding gumamit ng mga pag-aaral at literaturang lokal at\ndayuhan.\nAng Listahan ng Sanggunian ay isang kumpletong tala ng lahat ng\nmga hanguan o batayan na ginamit ng mananaliksik sa pagsulat ng\npamanahong papel.\nKABANATA III: DISENYO AT PARAAN NG PANANALIKSIK\nAng kabanatang ito ay nahahati sa mga sumusunod na bahagi:\nDisenyo ng Pananaliksik. Nililinaw sa bahaging ito kung anong uri\nng pananaliksik ang kasalukuyang pag-aaral. Para sa inyong\n\npamanahong-papel, iminumungkahi ang pinasimple, deskriptiv-\nanalitik na isang disenyo ng pangangalap ng mga datos at\n\nimpormasyon hinggil sa mga salik na kaugnay ng paksa ng\npananaliksik\nRespondente. Dito tinutukoy sa bahaging ito ang mga kasangkot sa\npag-aaral na sumagot sa sarbey at maging ang bilang. Binaggit din\nsa bahaging ito ang kanilang profayl at paraan kung paano sila napili.\nInstrumento ng Pananaliksik. Inilalarawan nito ang paraang\nginagamit ng pananaliksik sa pangangalap ng mga datos at\nimpormasyon. Iniisa-isa rin ang mga hakbang na ginawa at kung\npaano at bakit niya ginawa ang bawat hakbang.\nTritment ng mga Datos. Sa bahaging ito inilalarawan kung anong\nistatistikal na paraan ang ginamit upang ang mga numerikal na datos\nay mailalarawan. Dahil ito'y isang pamanahong-papel lamang, hindi\nkailangang gumamit ng mga kompleks na istatistikal tritment. Sapat\nna ang pagkuha ng porsyento o bahagdan matapoos mai-tally ang\nmga kasagutan sa kwestyoneyr ng mga respondente.\nKABANATA IV: PRESENTASYON AT INTERPRETASYON NG MGA\nDATOS\nInilalahad sa kabanatang ito ang mga nakalap na mga datos ng\nmananaliksik sa pamamagitan ng tekstwal at tabular o grafik na\npresentasyon. Ang mananaliksik din ay maglalahad din ng kanyang\nanalisis o pagsusuri.\nKABANATA V: LAGOM, KONKLUSYON at REKOMENDASYON\nNahahati ang kabanatang ito sa tatlo:\n\n6\n\nLagom. Dito nilalagom o binubuod ang mga impormasyon at datos\nna nakalap ng mananaliksik na komprehensibong tinatalakay sa\nkabanata III.\nKonklusyon. Ito ay mga inferences, abstraksyon, implikasyon,\ninterpretasyon, pangkalahatang pahayag, at/o paglalahad batay sa\nmga datos at impormasyong nakalap ng mananaliksik.\nRekomendasyon. Ito ay ang mga mungkahing solusyon para sa mga\nsuliraning natukoy o natuklasan sa pananaliksik.\nMga Panghuling Pahina\nListahan ng Sanggunian ay isang kumpletong tala ng mga ginamit\nna sorses sa pagkuha ng mga datos sa pagsasaliksik.\nAng Apendiks ay isang bahagi ng pananaliksik na tinatawag ding\nDahon o Dagdag. Dito nakapaloob ang mga liham, pormularyo ng\nebalwasyon, talatanungan (sarbey-kwestyuner) o transkripsyon ng\ninterbyo, bio-data ng mananaliksik, larawan, kliping, at iba pa.\nPinagkunan: Magdalena O. Jocson, Komunikasyon at Pananaliksik sa Wika at\nKulturang Pilipino Quezon City: Vibal Group, Inc., 2016, 274-288\n\nPenomenang Kultural at Panlipunan\n\nSa panimulang pananaliksik sa aspektong kultural, tandaan na\ntinatawag ding kalinangan ang kultura. Kapag sinabing kultura, binubuo\nito ng tradisyon, paniniwala, paraan ng pamumuhay, paraan ng\npananamit, wika, at relihiyon. Mula sa kultura umusbong ang kabihasnan\no tinatawag na sibilisasyon.\nBawat pangkat ng tao sa daigdig ay may kinagisnang kultura.\nMaaaring may mga pagkakatulad ang ilan at may hindi naman\npangkaraniwan. Kung sinabing hindi pangkaraniwan, maituturing itong\npambihira o phenomenal. Isang makabuluhang paksa ng pananaliksik ang\nkulturang dapat pagyamanin pa.\n\nBahagi ng aralin na ito ang pag-aaral sa angkop na mga salita sa pag-\nuugnay-ugnay ng mga ideya na mahalagang malaman mo para sa iyong pag-\naaaral ng aralin na ito at sa gagawin mong pananaliksik.\n\nAngkop na mga Salita sa Pag-uugnay-ugnay ng mga Ideya\nIsaisip din sa pagsulat ng pananaliksik ang paggamit ng mga angkop\nna salitang mag-uugnay sa mga ideya. Tinatawag na kaisipan sa nililinang\nna talata ang ideya. Inilalahad ng ideya ang pangunahing kaisipan na\nlayong ihatid ng sulatin. Sa puntong ito, kailangang pag-ugnayin ang mga\n\n7\n\nkaisipan a sariling pag-unawa sa teksto upang mabuo ito, at ang\nmakatutulong dito ay ang paggamit ng angkop na mga salita.\nMalalaman kung angkop ang mga salitang gagamitin kung kaugnay\nito ng paksang gagawan ng pananaliksik at kung nagpapakilala ito ng\npangangailangan sa bawat bahagi nito. Maaaring gumamit din ng mga\npang-ugnay na salita tulad ng: sapagkat, ngunit, at, kung gayon,\nsamakatuwid, at iba pa.\n\nPinagkunan:https://www.facebook.com/notes/deped-tayo/nasa-\nmgakatutuboang-ugat-ng-lahing-pilipino/235606780194036\n\nHalimbawang Pananaliksik\n\nKABANATA I\n\nANG SULIRANIN AT SANLIGAN NG PAG-AARAL\n\nINTRODUKSYON\nAng pagkakaroon ng wikang pambansa ay nagbibigay daan sa\npagkakaisa ng mga mamamayan at nagbibigay tulong sa pag-unlad ng iba\u2019t\nibang aspeto sa isang bansa. Ang sariling wika ay mahalaga sa isang bansa\nsapagkat ito ang ginagamit sa pakikipag-ugnayan at pakikipagtalastasan\nng bawat mamamayan. Ang ekonomiya ay hindi lalago at uunlad kung ang\nmga tao ay hindi nagkakaisa at nagkakaintindihan.\nAng wikang Filipino sa makabagong panahon ay patuloy na\numuunlad at nagbabago. Gumagamit din ng iba\u2019t ibang paraan upang mas\nmapaikli ang pagbigkas o paggamit ng ating wika. Ilang halimbawa ng\npagpapalawak ng bokabularyo ay ang paggamit ng akronim o ang paggamit\nng mga letra na nagprepresenta sa isang salita o tumatayo bilang kapalit\nng salita. Ang isa pang halimbawa ay ang pagpapalit ng mga arkayk na\nsalita, sa pamamagitan nito pinapalitan ng mga makabagong salita ang mga\nsalita na ginagamit noong unang panahon upang mas madaling gamitin at\nmas magandang bigkasin at pakinggan. At ang pinakauso sa panahon\nngayon ay ang paggamit ng mga balbal na salita. Ito ang pinakamababang\nantas ng wika na karaniwang ginagamit ng mga kabataan at mga bakla.\nAng mga mag-aaral sa urban ay gumagamit din ng iba\u2019t ibang\npagpapalawak ng bokabularyo na nakaaapekto rin sa kanilang\npamumuhay maging sa lipunan at ekonomiya.\nPAGLALAHAD NG SULIRANIN AT LAYUNIN\nAng pag-aaral na ito ay ginawa upang maipakita ang pananaw ng mga\nmag-aaral sa kursong Batsilyer ng Edukasyon sa mayoryang Filipino sa\n\n8\n\npatuloy na pag-unlad ng wika sa paglipas ng panahon. Sa pamamgitan ng\npag-aaral na ito, inaasahang sagutin ang mga sumusunod na katanungan:\n1. Sang ayon ka ba na umunlad ang wikang Filipino?\n2. Ang makabagong teknolohiya ba ay isa sa mga salik na nakaaapekto sa\npag unlad ng wikang Filipino?\n3. Mahalaga ba ang pag-unlad ng wika?\n4. Mahalaga pa ba ang wikang Filipino sa kasalukuyan?\n\n5. Ang paglipas ba ng panahon ay isa rin sa mga naging dahilan sa pag-\nunlad ng wika?\n\n6. Nakaaapekto ba ang pag-unlad ng wikang Filipino sa kasalukuyan?\n7. Nakakaimpluwensya ba ang pananakop ng ibang bansa sa pag-unlad ng\nating wika?\n8. Dapat na bang kalimutan ang lumang salita na ating minana mula sa\nating wika?\n9. Bilang mag-aaral, may maitutulong ka ba sa pag-unlad ng wika?\n10. Naging epektibo ba ang pag-unlad ng wika sa ating pamumuhay?\n11. Naging epektibo ba ang pag-unlad ng wika sa ating lipunan?\n12. Sang ayun ka bang tanggalin ang wilang Filipino sa kurikulom ng\nkolehiyo?\n13. Ang pagpapalit ba ng mga salitang arkayk ay talagang epektibo sa\npakikipag komunikasyon?\n14. Ang paggamit ba ng akronim ay isang epektibong paraan upang\nmatandaan ng tao ang mga salita?\n15. Sang -ayon ka ba sa paggamit ng halo-halong lengguwahe sa paaralan?\nKAHALAGAHAN NG PAG-AARAL\nAng wika ay mahalaga at kinakailangan ng isang bansa maging ng\n\ntao sapagkat ito ang ginagamit sa pakikipakomunikasyon, pakikipag-\nugnayan at pakikipag-talastasan ng bawat mamamayan. Ito ay talagang\n\nnapakahalaga dahil kung wala ito ang ekonomiya aymaaaring hindi lumago\nat umunlad lalong-lalo na kung ang mga tao ay hindi nagkakaisa o\n\nnagkakaintindiha. Kaya ang pag-aaral na ito ay tunay na kapaki-\npakinabang sa mga sumusunod:\n\n1. Sa mga mag-aaral. Ang pag-aaral na ito ay makakatulong sa kanila\nupang kanilang malaman kung paano umuunlad ang wika at ang mga\ntamang paraan o salita na kanilang kailangang gamitin na\nmakakatulong din sa pagtatagumpay ng kanilang pag-aaral.\n2. Sa mamamayan. Ang pag-aaral na ito ay magbibigay sa kanila ng\nkaalaman ukol sa kahalagahan ng wika at kung paano ito\nmakakatulong sa pag-unlad ng bayan.\n\n9\n\n3. Sa mga susunod pang henerasyon. Ang pag-aaral na ito ay ay maaari\nnilang balikan at ito ay magbibigay sa kanila ng ideya tungkol sa wika\nsa sinaunang panahon at kung paano ito nagbago.\n\nSAKLAW AT DELIMITASYON\nAng layunin ng pag-aaral ay upang malaman ang mga pagbabago ng\nwika noong sinauna hanggang ngayon at sa susunod pang henerasyon. Sa\nmga tuntunin ng paggamit ng wika at pag-unlad nito ay may mga limitasyon\nna dapat isaalanglang, upang mapanatili ang kaayusan ng pa-aaral ukol\ndito. Ginawa ito upang malaman ang pananaw ng mga mag-aaral ng B.S\nEducation Major in Filipino ng mga mag-aaral sa unang baitang ng Institute\nof Creative Computer Technology, taong panuruan 2014-2015. Ang\npagtitipon namin ng mga impormasyon at iba pang mga kinakailangan na\nimpormasyon ay ginawa sa Institute of Creative Computer Technology.\nDEPINISYON NG TERMINO\n\nUpang mas mapaigi madaling maunawaan ang nilalaman ng pag-\naaral na ito, ang mga sumusunod na salita ay binigyang kahulugan:\n\nBalbal o islang. Ang di-pamantayang paggamit ng mga salita sa isang wika\nng isang partikular na grupo ng lipunan. Tinatawag din itong salitang\nkanto o salitang kalye.\nEkonomiya. Binubuo ng mga sistemang ekonomiko ng isang bansa o ibang\narea: ang trabaho, puhunan, at mga pinagkukunang lupain at ang\npagmamanupaktura, produksiyon, pangangalakal, distribusyon, at\nkonsumpsiyon ng mga kalakal at serbisyo ng areang ito.\nArkayk. Ang Lumang Tagalog na ginamit bago ang paggamit ng Filipino\nnoong 1973. Ito ay kinabibilangan ng mga sinaunang anyo ng tagalog\ngayundin ng mga salitang inimbento ng mga purista na tila hindi na\ngaanong ginagamit sa kasalukuyang panahon.\nWika. Ang wika ay isang bahagi ng pakikipagtalastasan. Kalipunan ito ng\nmga simbolo, tunog, at mga kaugnay na batas upang maipahayag ang\nnais sabihin ng kaisipan.\n\n10\nKABANATA II\n\nMGA KAUGNAY NA PAG-AARAL AT LITERATURA\n\nLOKAL NA LITERATURA\nAyon kay Edward Sapir, ang wika ay isang likas at makataong\npamamaraan ng paghahatid ng mga kaisipan, damdain at mithiin. Si\nCarroll (1964) ay nagpapahayag na ang wika ay isang sistema ng mga\nsagisag na binubuo at tinatanggap ng lipunan. Ito ay resulta ng unti -unting\npaglilinang sa loob ng maraming dantaon at nagbabago sa bawat\nhenerasyon, ngunit, sa isang panahon ng kasaysayan, ito ay tinutukoy na\nisang set ng mga hulwaran ng gawi na pinag-aaralan o natutuhan at\nginagamit sa iba\u2019t ibang antas ng bawat kasapi ng pangkat o komunidad.\nAyon kay Dr. Pamela Constantino sa artikulo niyang Tagalog Pilipino\n/ Filipino: Do they Differ sa bisa ng Executive Order No 134 na nilagdaan\nni Pangulong Quezon noong Ika-30 ng Disyembre, 1937, kinilala ang\nTagalog bilang basehan ng pagbubuo ng Wikang Pambansa.\nAyon kay Dr. Aurora Batnag (Kabayan, 2001) sapagkat ang Pilipinas\nay multilinggwal at multicultural, nabubuklod ang ating mga watak-watak\nna isla ng iisang mithiin na ipinapahayag hindi lamang sa maraming tinig\nng iba\u2019t- ibang rehiyon kundi gayon din sa isahang midyum na Wikang\nFilipino. Samakatuwid hindi matutumbasan ang papel ng wika sa\npagtatangkang baguhin ang kalagayan ng lipunan ng isang bansa.\nDAYUHANG LITERATURA\nPinatotohanan ni Aram Noam Chomsky (1928) na lahat ng tao ay may\nLanguage Acquisition Device (LAD. Idinagdag niya na everyone is born with\nsome sort of universal grammar in their brains------basic rules which are\nsimilar across all languages.\nIdiniin ni Antonio Piafetta noong 1525 na mas maaga pa daw\nnapormalisa ang wikang Filipino ngayon kaysa sa kasaysayan ng bansa.\nMay mga pamilyar na salita ang luar na naiintindihan sa kahit saang dako\nng Pilipinas. Katulad na lang ng mga salitang buhok at ngipin. Ibig sabihin\nnito ay nagkakaisa na tayo noon pa man sa usapin tungkol sa wika.\nAyon kay Archibald A. Hill sa kanyang papel na What is Language?\nang wika raw ay ang pangunahin at pinakaelaboreyt na anyo ng\nsimbolikong gawaing pantao. Ang simbolon ito ay binubuo ng mga tunog\nna nalilikha ng aparato sa pagsasalita at isanasaayos sa ma klase at pattern\n\n11\n\nnga lumilikha sa isang komplikado at simetrikal na istruktura. Ang mga\nsimbolong ito ay mayroon ding kahulugang arbitraryo at kontrolado ng\nlipunan.\nMariing sinabi naman nina Barker at Barker (1993) na ikinukunekta\nng wika ang nakaraan, ang kasalukuyan at ang hinaharap. Iniingatan din\nnito ang ating kultura at mga tradisyon. Maari raw mawala ang\nmatatandang henerasyon, subalit sa pamamagitan ng wika, naipapabatid\npa rin nila ang kanilang mga ideya, tagumpay, kabiguan, at maging ang\nkanilang mga plano o adhikain sa hinaharap. Sa pamamagitan nito, ang\nmga sumusunod at sumusunod pang henerasyon ay natututo o maaaring\nmatuto sa nakalipas na karanasan at sa gayo\u2019y maiiwasan ang muling\npagkakamali o di naman kaya ay naitutuwid o matutuwid ang mga dating\npagkakamali. Masasabi rin na sa pamamagitan ng wika ay umuunlad tayo\nsa mga aspektong intelektwal, sikolohikal, at kultural. Ganito rin kaya ang\nmangyayari sa inyo kung babalikan natin at susuriin ang kasaysayan ng\nating wikang Filipino?\nRESPONDENTE\nAng mga pipiliing mga respondentee sa pag-aaral na ito ay ang mga\nnasa unang antas ng kursong B.S. Education major in Filipino sa taong\npanuruan 2014-2015 sa ICCT College ng Pilipinas, lungsod ng Cainta,\nRizal. Sa kasalukuyan ay may limampung respondentee kaming kinuha na\nkung saan ang mga mananaliksik ay gagamit ng quota sampling. Sila ay\nmagpapamahagi ng animnapung sarbey kwenstyuner at ang limampung\nrespondente na unang makakatapos ang siyang automatikong magiging\nrespondente.\nMGA INSTRUMENTONG PANANALIKSIK\nAng sarbey kwestyoneyr ay ginamit upang makalap ang mga datos na\nkinakailangan sa pag-aaral. Ang mga katanungan ay pinasagot sa mga\nmag-aaral sa unang baitang ng B.S. Education Major in Filipino.\nTRITMENT NG MGA DATOS\nAng pagtally at pagkukuha ng porsiyento ang kinakailangang gawin\nng mgamananaliksik upang maibuod ang mga datos ng pag-aaral.\nChatGPT said:\nChatGPT\nAnong partikular na bahagi ng panimulang pananaliksik ang nais mong talakayin o pagtuunan ng pansin?\n\n\n\nYou said:\nPointers that i need:\n\n\u2022 Kahulugan ng Wika ayon sa iba\u2019t ibang Awtoridad\n\u2022 Unibersal na Katangian ng Wika\n\u2022 Ang Wika bg Komunikasyon \n\u2022 Katangian ng Komunikasyon \n\u2022 Mga Sagabal sa Komunikasyon \n\u2022 Uri ng Pakikipag-usap\n\u2022 Ang Wikang Panturo at Wikang Opisyal \n\u2022 Antas ng Wika at Kategorya\n\u2022 Tungkulin ng Wika ni M.A.K Halliday\n\u2022 Kasaysayan ng Wikang Pambansa\n\u2022 Kakayahang Komunikatibo\n\u2022 Barayti ng Wika"},{"assistant_initiates":false,"asst_text":"[If you've ever lost something] YOU ARE ELIMINATED\n[Barnacle Edition]\n\nSpongeBob: If you've ever lost something, you\u2019re OUT! Barnacle Edition \u2013 let's get started!\n\nPatrick: First guess [keys]. If you've lost your keys, see ya later!\n\nPlankton: Next [wallet]. Time's up! You're eliminated if that's you!\n\nMr. Krabs: If you've ever lost [money], it's time to walk the plank!\n\nSandy: If you've lost your [phone], sorry partner, you're out!\n\nSquidward: If you've misplaced [glasses], it's game over for you!\n\nPatrick: If you've lost a [sock], better luck next time. No whining!\n\nSpongeBob: Still with us? Hit that like button to show you're unbeatable!\n\nPlankton: If you've ever lost [patience], it's the end of the road. Farewell!\n\nMr. Krabs: For the grand finale, if you've lost [anything else], you're OUTTA here! Don't let the door hit ya!\n\nSpongeBob: If you've made it this far, comment 'I'm a finder!' to let everyone know you're UNSTOPPABLE!","behavior":"degenerate_repetition","conversation_hash":"5449fb8df9779be0f723332cbe8878cf","conversation_redacted":false,"conversation_toxic":false,"country":"United States","empty_output":false,"evidence_codes":[],"label":"absent","label_present":false,"label_qualified":false,"label_source":"Final dense release","language":"English","model":"o1-preview-2024-09-12","n_chars":3095,"n_turns_in_conversation":1,"n_words":522,"source_row_offset":46877,"source_shard":"turns-00029.parquet","timestamp":"Mon, 23 Sep 2024 10:49:01 GMT","turn_id":"0b52c9c5a6d3fd15619d79c4","turn_index":0,"user_text":"I want you to act as a dialogue generator to create a humorous dialogue between SpongeBob and Patrick with occasional appearances by Sandy, Mr. Krabs, Plankton, or Squidward. that lasts at least 50 seconds. The conversation should have 10 turns, with SpongeBob starting first, followed by Patrick and others. Each character will guess something fun about the viewers in real life, making it silly and engaging. You should generate new content each time, using this pattern: For the first []: integrate it into a sentence like this: '[text1] YOU ARE ELIMINATED' as a title and (limit to 5 words in brackets). For the second [], should end with the word 'edition' and use exactly one word (e.g., '[funny word] edition'). For the remaining 3-12 [], only use exactly one word in the brackets. Ensure the total word count in the brackets is exactly 12. Make sure the dialogue is creative, lighthearted, and corrected for grammar. Here's an example to follow: [IF I SAY Your Mom's Name]\n[Extreme Edition]\nSpongeBob: If I say your mom\u2019s name, you\u2019re OUT! Extreme edition \u2013 here we go!\nPatrick: First guess [Barbara]. If that\u2019s your mom\u2019s name, you\u2019re outta here! Bye-bye!\nPlankton: Next [Patricia]. Time\u2019s up! See you later, alligator!\nPatrick: If your mom\u2019s name is [Margaret], better luck next time. No complaints allowed!\nSpongeBob: Still in the game? Hit that likes button to show you're a trooper!\nMr. Krabs: If your mom\u2019s name is [Sandra], it's time to leave the party. Sorry, but you\u2019re OUT!\nSandy: Next [Chloe]. Yup, it\u2019s your turn to step out. Bye now!\nSquidward: If your mom\u2019s name is [Angela], grab a tissue and say goodbye. It\u2019s game over!\nSpongeBob: And if your mom\u2019s name is [Janet], you\u2019ve reached the end of the line. Catch ya later!\nPatrick: next, If your mom\u2019s name is [Lucy],It\u2019s game over for you lucy kid!\nSquidward: Number 9 If your mom\u2019s name is [Denise], it\u2019s time to go. Better luck next time!\nPatrick: For the grand finale, if your mom\u2019s name is [anything else] I haven't guessed... you're OUTTA here! Don\u2019t let the door hit ya!\nSpongeBob: If you\u2019ve made it this far, comment 'I\u2019m a champ' and let everyone know you\u2019re UNSTOPPABLE!"},{"assistant_initiates":false,"asst_text":"Il existe plusieurs logiciels l\u00e9gers et open source qui peuvent vous aider \u00e0 r\u00e9duire et agrandir des photos. Voici quelques options que vous pouvez envisager :\n\n1. **GIMP** : Bien que ce soit un logiciel un peu plus complet, GIMP est open source et vous permet de redimensionner vos images facilement. Il offre une multitude d'outils pour l'\u00e9dition d'images.\n\n2. **ImageMagick** : C'est un outil en ligne de commande qui permet de manipuler facilement les images. Vous pouvez redimensionner, convertir et effectuer de nombreuses autres modifications sur vos images. Bien qu'il soit en ligne de commande, il reste tr\u00e8s l\u00e9ger et puissant.\n\n3. **XnConvert** : C'est un logiciel open source qui permet de convertir et de redimensionner des images par lots. Il est simple \u00e0 utiliser et prend en charge de nombreux formats d'image.\n\n4. **IrfanView** : Bien qu'il ne soit pas enti\u00e8rement open source, IrfanView est un logiciel tr\u00e8s l\u00e9ger et gratuit qui offre des fonctionnalit\u00e9s de redimensionnement. (Notez que les utilisateurs de Linux peuvent utiliser Wine pour ex\u00e9cuter ce programme).\n\n5. **Krita** : Bien que principalement con\u00e7u pour le dessin et l'illustration, Krita permet \u00e9galement de redimensionner des images. C'est un logiciel tr\u00e8s appr\u00e9ci\u00e9 dans la communaut\u00e9 artistique.\n\n6. **Paint.NET** : Ce n'est pas open source, mais c'est un logiciel gratuit et l\u00e9ger, qui permet des manipulations d'image, y compris le redimensionnement.\n\nChoisissez celui qui correspond le mieux \u00e0 vos besoins. Pour des t\u00e2ches simples, des logiciels comme XnConvert ou les fonctionnalit\u00e9s de base de GIMP devraient suffire.","behavior":"degenerate_repetition","conversation_hash":"96a4c5a887f655aff5755ce2473d8d35","conversation_redacted":false,"conversation_toxic":false,"country":"The Netherlands","empty_output":false,"evidence_codes":[],"label":"absent","label_present":false,"label_qualified":false,"label_source":"Final dense release","language":"French","model":"gpt-4o-mini-2024-07-18","n_chars":1689,"n_turns_in_conversation":1,"n_words":264,"source_row_offset":46878,"source_shard":"turns-00029.parquet","timestamp":"Mon, 23 Sep 2024 10:49:06 GMT","turn_id":"a2caca44cdfe79f6ce41a73a","turn_index":0,"user_text":"je recherche un logiciel  l\u00e9ger open source qui permet de r\u00e9duire et agrandir photos"},{"assistant_initiates":false,"asst_text":"To achieve a gradual background image size change instead of abrupt changes at specific breakpoints, you can use **responsive units** like `vw` (viewport width) for the `background-size` property. This way, the background images will resize smoothly as the viewport size changes.\n\nHere's how you can modify your CSS:\n\n1. **Use `vw` units for `background-size`**:\n\n   Replace your fixed pixel values with `vw` units. For example:\n\n   ```css\n   background-size: 15vw auto, 15vw auto;\n   ```\n\n   This means each background image will always occupy 15% of the viewport width, adjusting smoothly as the browser window is resized.\n\n2. **Adjust or remove unnecessary media queries**:\n\n   Since the images will now resize automatically, you can remove the media queries that were adjusting the `background-size`. However, you might want to keep the media query that hides the images on smaller screens.\n\n3. **Keep the images hidden on smaller screens if necessary**:\n\n   Keep the media query that hides the images on very small screens (like mobile devices), where the images might not fit well.\n\nHere's the updated code:\n\n```jsx\nimport React from 'react';\nimport styled from 'styled-components';\n\nconst Wrapper = styled.div`\n  position: relative;\n  width: 100%;\n  min-height: 100vh;\n  background-color: #f9f9f9;\n  padding: 0;\n  box-sizing: border-box;\n\n  /* Apply background images */\n  background-image: url('/campusgoals-website-left-image.png'), url('/campusgoals-website-right-image.png');\n  background-repeat: no-repeat;\n\n  /* Background position */\n  background-position: left top, right top;\n\n  /* Responsive background size */\n  background-size: 15vw auto, 15vw auto;\n\n  @media (max-width: 768px) {\n    background-image: none; /* Hide images on smaller screens */\n  }\n`;\n\nconst Content = styled.div`\n  position: relative;\n  width: 100%;\n  max-width: 800px;\n  margin: 0 auto;\n  background-color: #ffffff;\n  padding: 0;\n  z-index: 1;\n\n  @media (max-width: 1024px) {\n    max-width: 90%;\n  }\n`;\n\nconst ContentWrapper = ({ children }) => {\n  return (\n    <Wrapper>\n      <Content>{children}</Content>\n    </Wrapper>\n  );\n};\n\nexport default ContentWrapper;\n```\n\n**Explanation**:\n\n- **Responsive Units**: Using `vw` units makes the background images scale with the viewport width. `1vw` equals 1% of the viewport width.\n- **Smooth Resizing**: As the viewport width changes, the background images will resize smoothly without abrupt jumps.\n- **Maintain Aspect Ratio**: Using `auto` for the height ensures the images maintain their aspect ratio.\n\n**Adjustments**:\n\n- You can tweak the `15vw` value to get the desired size for your background images.\n- If you want to set minimum or maximum sizes, you can use the `clamp()` function or `min()`/`max()` functions in CSS.\n\n**Example with `clamp()`**:\n\n```css\nbackground-size: clamp(100px, 15vw, 350px) auto, clamp(100px, 15vw, 350px) auto;\n```\n\nThis ensures the background size doesn't go below `100px` or above `350px`, providing more control over the resizing.\n\n**Conclusion**:\n\nUsing responsive units like `vw` for `background-size` is an effective method to achieve a gradual background image size change, providing a smoother and more responsive design.\n\n**Answer:**\n\nUse responsive units like \u201cvw\u201d for background-size to make it adjust smoothly with the viewport width\u2014for example, set background-size: 15vw auto; this changes the image size gradually as the viewport changes","behavior":"degenerate_repetition","conversation_hash":"f16eedce154b22a25c427514e4d61ecf","conversation_redacted":false,"conversation_toxic":false,"country":"India","empty_output":false,"evidence_codes":[],"label":"absent","label_present":false,"label_qualified":false,"label_source":"Final dense release","language":"English","model":"o1-preview-2024-09-12","n_chars":4727,"n_turns_in_conversation":1,"n_words":621,"source_row_offset":46879,"source_shard":"turns-00029.parquet","timestamp":"Mon, 23 Sep 2024 10:49:18 GMT","turn_id":"34819ab26988ee72d8a68920","turn_index":0,"user_text":"what method do you suggest for a gradual background image size change, rather than an abrupt change:\n\nimport React from 'react';\nimport styled from 'styled-components';\n\nconst Wrapper = styled.div`\n  position: relative;\n  width: 100%;\n  min-height: 100vh;\n  background-color: #f9f9f9;\n  padding: 0;\n  box-sizing: border-box;\n\n  /* Apply background images */\n  background-image: url('/campusgoals-website-left-image.png'), url('/campusgoals-website-right-image.png');\n  background-repeat: no-repeat;\n\n  /* Initial background size and position */\n  background-position: left top, right top;\n  background-size: 350px auto, 350px auto;\n\n  /* Responsive adjustments */\n  @media (max-width: 1200px) {\n    background-size: 120px auto, 120px auto;\n  }\n\n  @media (max-width: 992px) {\n    background-size: 100px auto, 100px auto;\n  }\n\n  @media (max-width: 768px) {\n    background-image: none; /* Hide images on smaller screens */\n  }\n`;\n\nconst Content = styled.div`\n  position: relative;\n  width: 100%;\n  max-width: 800px;\n  margin: 0 auto;\n  background-color: #ffffff;\n  padding: 0;\n  z-index: 1;\n\n  @media (max-width: 1024px) {\n    max-width: 90%;\n  }\n`;\n\nconst ContentWrapper = ({ children }) => {\n  return (\n    <Wrapper>\n      <Content>{children}</Content>\n    </Wrapper>\n  );\n};\n\nexport default ContentWrapper;"},{"assistant_initiates":false,"asst_text":"\u0414\u043b\u044f \u0440\u0435\u0448\u0435\u043d\u0438\u044f \u0437\u0430\u0434\u0430\u0447\u0438 \u0432\u043e\u0441\u043f\u043e\u043b\u044c\u0437\u0443\u0435\u043c\u0441\u044f \u0437\u0430\u043a\u043e\u043d\u043e\u043c \u0441\u043e\u0445\u0440\u0430\u043d\u0435\u043d\u0438\u044f \u0438\u043c\u043f\u0443\u043b\u044c\u0441\u0430. \u0418\u0437\u043d\u0430\u0447\u0430\u043b\u044c\u043d\u043e \u043a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0435\u0446 \u0441\u0442\u043e\u0438\u0442 \u043d\u0430 \u043b\u044c\u0434\u0443, \u043f\u043e\u044d\u0442\u043e\u043c\u0443 \u0438\u0445 \u043e\u0431\u0449\u0438\u0439 \u0438\u043c\u043f\u0443\u043b\u044c\u0441 \u0440\u0430\u0432\u0435\u043d \u043d\u0443\u043b\u044e. \u041f\u043e\u0441\u043b\u0435 \u0431\u0440\u043e\u0441\u043a\u0430 \u043a\u0430\u043c\u043d\u044f \u043a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0435\u0446 \u0438 \u043a\u0430\u043c\u0435\u043d\u044c \u0434\u0432\u0438\u0436\u0443\u0442\u0441\u044f \u0432 \u043f\u0440\u043e\u0442\u0438\u0432\u043e\u043f\u043e\u043b\u043e\u0436\u043d\u044b\u0445 \u043d\u0430\u043f\u0440\u0430\u0432\u043b\u0435\u043d\u0438\u044f\u0445, \u043f\u0440\u0438\u0447\u0435\u043c \u043e\u0431\u0449\u0438\u0439 \u0438\u043c\u043f\u0443\u043b\u044c\u0441 \u0441\u0438\u0441\u0442\u0435\u043c\u044b \u0442\u0430\u043a\u0436\u0435 \u0434\u043e\u043b\u0436\u0435\u043d \u0431\u044b\u0442\u044c \u0440\u0430\u0432\u0435\u043d \u043d\u0443\u043b\u044e.\n\n**\u0414\u0430\u043d\u043e:**\n- \u041c\u0430\u0441\u0441\u0430 \u043a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0446\u0430, \\( M = 75 \\) \u043a\u0433\n- \u041c\u0430\u0441\u0441\u0430 \u043a\u0430\u043c\u043d\u044f, \\( m = 3 \\) \u043a\u0433\n- \u0421\u043a\u043e\u0440\u043e\u0441\u0442\u044c \u043a\u0430\u043c\u043d\u044f, \\( v = 5 \\) \u043c/\u0441\n- \u0423\u0433\u043e\u043b \u0431\u0440\u043e\u0441\u043a\u0430, \\( \\theta = 60^\\circ \\)\n\n**\u0428\u0430\u0433\u0438 \u0440\u0435\u0448\u0435\u043d\u0438\u044f:**\n\n1. **\u0420\u0430\u0437\u043b\u043e\u0436\u0438\u043c \u0441\u043a\u043e\u0440\u043e\u0441\u0442\u044c \u043a\u0430\u043c\u043d\u044f \u043d\u0430 \u0433\u043e\u0440\u0438\u0437\u043e\u043d\u0442\u0430\u043b\u044c\u043d\u0443\u044e \u043a\u043e\u043c\u043f\u043e\u043d\u0435\u043d\u0442\u0443:**\n   \\[\n   v_x = v \\cdot \\cos(\\theta) = 5 \\cdot \\cos(60^\\circ) = 5 \\cdot 0.5 = 2.5 \\text{ \u043c/\u0441}\n   \\]\n\n2. **\u041f\u0440\u0438\u043c\u0435\u043d\u0438\u043c \u0437\u0430\u043a\u043e\u043d \u0441\u043e\u0445\u0440\u0430\u043d\u0435\u043d\u0438\u044f \u0438\u043c\u043f\u0443\u043b\u044c\u0441\u0430 \u043f\u043e \u0433\u043e\u0440\u0438\u0437\u043e\u043d\u0442\u0430\u043b\u044c\u043d\u043e\u0439 \u043e\u0441\u0438:**\n   \\[\n   M \\cdot V_s + m \\cdot v_x = 0\n   \\]\n   \u0433\u0434\u0435 \\( V_s \\) \u2014 \u0441\u043a\u043e\u0440\u043e\u0441\u0442\u044c \u043a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0446\u0430 \u043f\u043e\u0441\u043b\u0435 \u0431\u0440\u043e\u0441\u043a\u0430.\n\n3. **\u0412\u044b\u0440\u0430\u0437\u0438\u043c \u0441\u043a\u043e\u0440\u043e\u0441\u0442\u044c \u043a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0446\u0430:**\n   \\[\n   V_s = -\\frac{m \\cdot v_x}{M} = -\\frac{3 \\cdot 2.5}{75} = -\\frac{7.5}{75} = -0.1 \\text{ \u043c/\u0441}\n   \\]\n\n\u041e\u0442\u0440\u0438\u0446\u0430\u0442\u0435\u043b\u044c\u043d\u044b\u0439 \u0437\u043d\u0430\u043a \u0443\u043a\u0430\u0437\u044b\u0432\u0430\u0435\u0442, \u0447\u0442\u043e \u043a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0435\u0446 \u0434\u0432\u0438\u0436\u0435\u0442\u0441\u044f \u0432 \u043f\u0440\u043e\u0442\u0438\u0432\u043e\u043f\u043e\u043b\u043e\u0436\u043d\u043e\u043c \u043d\u0430\u043f\u0440\u0430\u0432\u043b\u0435\u043d\u0438\u0438 \u043e\u0442 \u0431\u0440\u043e\u0441\u043a\u0430 \u043a\u0430\u043c\u043d\u044f. \u041e\u0434\u043d\u0430\u043a\u043e, \u043f\u043e\u0441\u043a\u043e\u043b\u044c\u043a\u0443 \u0442\u0440\u0435\u0431\u0443\u0435\u0442\u0441\u044f \u043d\u0430\u0439\u0442\u0438 \u0441\u043a\u043e\u0440\u043e\u0441\u0442\u044c (\u0431\u0435\u0437 \u0443\u0447\u0435\u0442\u0430 \u043d\u0430\u043f\u0440\u0430\u0432\u043b\u0435\u043d\u0438\u044f), \u043e\u043a\u043e\u043d\u0447\u0430\u0442\u0435\u043b\u044c\u043d\u044b\u0439 \u043e\u0442\u0432\u0435\u0442:\n\n**\u0421\u043a\u043e\u0440\u043e\u0441\u0442\u044c \u043a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0446\u0430 \u043f\u043e\u0441\u043b\u0435 \u0431\u0440\u043e\u0441\u043a\u0430 \u0440\u0430\u0432\u043d\u0430 0,1 \u043c/\u0441.**","behavior":"degenerate_repetition","conversation_hash":"03aead146eb9dca77cb139e73defafb6","conversation_redacted":false,"conversation_toxic":false,"country":"Russia","empty_output":false,"evidence_codes":[],"label":"absent","label_present":false,"label_qualified":false,"label_source":"Final dense release","language":"Russian","model":"o1-mini-2024-09-12","n_chars":1299,"n_turns_in_conversation":1,"n_words":201,"source_row_offset":46880,"source_shard":"turns-00029.parquet","timestamp":"Mon, 23 Sep 2024 10:49:39 GMT","turn_id":"ed265d7f6ebd719904ab98c3","turn_index":0,"user_text":"\u041a\u043e\u043d\u044c\u043a\u043e\u0431\u0435\u0436\u0435\u0446 \u043c\u0430\u0441\u0441\u043e\u0439 75\u043a\u0433, \u0441\u0442\u043e\u044f \u043d\u0430 \u043b\u044c\u0434\u0443, \u0431\u0440\u043e\u0441\u0430\u0435\u0442 \u043a\u0430\u043c\u0435\u043d\u044c 3\u043a\u0433 \u0441\u043e \u0441\u043a\u043e\u0440\u043e\u0441\u0442\u044c\u044e 5\u043c/\u0441 \u043f\u043e\u0434 \u0443\u0433\u043b\u043e\u043c 60\u00b0 \u043a \u0433\u043e\u0440\u0438\u0437\u043e\u043d\u0442\u0443. \u0427\u0435\u043c\u0443 \u0440\u0430\u0432\u043d\u0430 \u0441\u043a\u043e\u0440\u043e\u0441\u0442\u044c \u043f\u043e\u0441\u043b\u0435 \u0431\u0440\u043e\u0441\u043a\u0430"}],"shard":{"index":29,"name":"turns-00029.parquet","rows":54303}}